Assad yên vị, các Tổng thống Mỹ 'must go' Nhà Trắng

Mỹ tạm thời thất bại trong âm mưu lật đổ Assad

Tờ New York của Mỹ dẫn lời các quan chức Mỹ và châu Âu cho biết, nhà nghiên cứu về Mỹ Grigory Yarygin đã bày tỏ ý kiến rằng Washington buộc phải thay đổi định hướng, nhưng không thay đổi mục đích tối thượng ở Syria là loại bỏ chính quyền Assad.

Phó Giáo sư Khoa nghiên cứu Mỹ tại Đại học quốc gia St. Petersburg Grigory Yarygin cho rằng, hiện Washington đã sẵn sàng chấp nhận việc Bashar al-Assad giữ chức vụ tổng thống cho đến trước cuộc bầu cử ở Syria năm 2021, nhưng sau đó, Assad sẽ không được phép thắng cử và phải ra đi để nhường bước cho một chính quyền mới thân Mỹ.

Trên thực tế, quyết định này dù vẫn có điều kiện nhưng đã hoàn toàn đảo ngược so với những tuyên bố trước đó mà Mỹ đưa ra rằng, Assad phải rời khỏi vị trí của mình trong khuôn khổ tiến trình hòa bình.

Yarygin cho biết, Hoa Kỳ hiểu rằng họ sẽ phải hợp tác với chính phủ Syria được lãnh đạo bởi chính Bashar al-Assad. Mỹ buộc phải quen với việc Assad vẫn sẽ giữ cương vị nhà lãnh đạo của đất nước - điều mà họ không muốn nhưng không thể thay đổi, theo kiểu họ đã làm ở các nước khác.

Tuy nhiên, về lâu dài, theo đánh giá của ông, trong tương lai dài hạn Mỹ sẽ không rời khỏi khu vực này. Mỹ có kế hoạch giữ một phần Syria ngoài tầm kiểm soát của Assad và Washington sẽ kiên quyết giữ nguyên quan điểm là nhà lãnh đạo Syria phải rời chức vụ của mình.

Như vậy, Mỹ đã phải thay đổi định hướng, nhưng không thay đổi mục tiêu tối thượng là “phải thay đổi chế độ ở Syria”. Nói cách khác, Mỹ vẫn giữ âm mưu như cũ, nhưng chỉ thay đổi về biện pháp thực hiên.

Một nguồn tin từ Đảng Liên minh Dân chủ người Kurd Syria (PYD), cánh chính trị của Đơn vị Bảo vệ Nhân dân người Kurd (YPG), Hoa Kỳ sẽ tiếp tục tăng cường sự hiện diện chính trị và quân sự trong các khu vực ở Syria do Đảng Liên minh Dân chủ người Kurd kiểm soát.

Trên một số phương tiện truyền thông người Kurd xuất hiện thông tin về việc Hoa Kỳ dự định công nhận qui chế chính trị của Liên bang Bắc Syria do PYD đơn phương tuyên bố, cũng như việc hình thành cấu trúc quân sự mới dưới tên gọi Quân đội Bắc Syria, nòng cốt là YPG.

Theo đó, các thỏa thuận của lực lượng chính trị người Kurd với Mỹ vẫn đang tiếp tục hoạt động bình thường. Mỹ sẽ hỗ trợ người Kurd khôi phục các vùng đất bị tàn phá và giúp đỡ đưa người tị nạn trở về. Ngoài ra, Mỹ cũng sẽ giúp đảm bảo an ninh biên giới.

Lầu Năm Góc đã bắt đầu làm việc với SDF để thành lập "các lực lượng an ninh biên giới" ở lãnh thổ dưới sự kiểm soát của người Kurd. Theo đó, hiện họ mới đang đào tạo khoảng 230 người, nhưng mục tiêu cuối cùng là xây dựng lực lượng khoảng 30 nghìn người.

Mỹ bất lực trong việc buộc Assad phải ra đi

Trong một thời gian dài, Mỹ tuyên bố rằng không chấp nhận Assad như một nhà lãnh đạo của nhà nước, rằng cần phải thay thế ông ta. Nhưng sau đó phát ngôn đã thay đổi, hay đúng hơn là nó không phải đơn giản là thay đổi, mà họ không thể thay đổi được thực tế này.

Ngay cả bây giờ, đang diễn ra sự gia tăng số lượng binh lính và cố vấn Mỹ, những người sẽ chuẩn bị "một Syria khác" tồn tại song song với chính quyền hợp Hiến ở Syria. Những cố vấn này sẽ vẫn ở đó để tiếp tục ủng hộ phe đối lập ôn hòa và tạo ra trật tự riêng của họ.

Theo giới phân tích, việc Liên bang Bắc Syria thành lập quân đội và Mỹ giúp người Kurd lập lực lượng an ninh chính là hành động “hợp pháp hóa khủng bố” hay nói cách khác là “biến khủng bố thành lực lượng gìn giữ hòa bình”, giống như những gì Thổ Nhĩ Kỳ đang làm ở Bắc Aleppo.

Theo giới quan sát, dường như Lầu Năm Góc cũng đang lặp lại kịch bản này của Thổ Nhĩ Kỳ, khi Washington sẽ xây dựng Quân đội Liên Bang Bắc Syria trên cơ sở cơ cấu quân sự của người Kurd, còn cái gọi là “Lực lượng an ninh” sẽ là những tàn quân khủng bố mà Mỹ đã thu nạp được qua các chiến dịch quân sự “thành công rực rỡ” của người Kurd.

Tuy nhiên, theo giới phân tích, lập trường mới của Nhà Trắng phản ánh "những lựa chọn hạn hẹp của chính quyền Washington”, thực tế quân sự trên thực địa và sự thành công của các đồng minh Syria như Nga, Iran và Hezbollah là sự ủng hộ vững chắc cho chế độ Assad.

New Yorker công nhận rằng, Syria hiện nay kiểm soát hầu hết lãnh thổ, bao gồm các thành phố Damascus, Hama, Homs, Latakia và Aleppo, những địa điểm đã từng là “chuỗi ngọc trên vương miện của phe đối lập ôn hòa”, được các nhà phân tích Mỹ ca ngợi là "hữu ích cho Syria".

Ấn phẩm Mỹ cũng lo ngại rằng, Hoa Kỳ đã chi hơn 14 triệu dollars (công khai) và  nhiều loại ngân sách bí mật cho chiến dịch ở Syria. Tuy nhiên, chính quyền Washington phải thừa nhận rằng, Assad - người có gia đình cai trị Syria gần nửa thế kỷ, có thể nắm giữ quyền lực ít nhất gần bốn năm nữa và sau đó chưa ai biết là sẽ ra sao.

Tùy thuộc vào kết quả bầu cử Mỹ vào năm 2020, ông Assad vẫn có thể nắm quyền, trong khi ông Donald Trump có thể sẽ phải rời khỏi Nhà Trắng mà không thể hạ bệ nổi nhà lãnh đạo Syria, giống như ông Obama và các thế hệ Tổng thống Mỹ tiền nhiệm cũng đã không thể làm được gì khác.

Giới quan chức Mỹ lo sợ rằng, với sự hậu thuẫn của Nga, ông Assad có thể giành chiến thắng trong cuộc bầu cử năm 2021 và duy trì quyền lực trong nhiều năm nữa để chứng kiến “bao đời Tổng thống Mỹ đến và ra đi trong thất bại” trên chiến trường Syria - bài báo kết luận.