Bà Phạm Chi Lan: 'Không phải cứ có tiền là có thể làm tốt được'

Theo Hoàng Lâm / Sức Khỏe Cộng Đồng 14:10 05/04/2019

Theo bà Phạm Chi Lan, FDI đang đẩy Việt Nam vào thế lệ thuộc, điều này chứng tỏ, không phải cứ có tiền là có thể làm tốt được, nhất là tiêu tiền không phải của mình.

ba-pham-chi-lan-khong-phai-cu-co-tien-la-co-the-lam-tot-duoc
Theo bà Phạm Chi Lan, FDI đang đẩy Việt Nam vào thế lệ thuộc, điều này chứng tỏ, không phải cứ có tiền là có thể làm tốt được, nhất là tiêu tiền không phải của mình. Ảnh minh họa

Tại buổi tọa đàm "Mô hình về tăng trưởng kinh tế của Việt Nam" với sự chia sẻ của bà Phạm Chi Lan, Nguyên thành viên tổ tư vấn kinh tế của Thủ tướng.

Phát biểu tại tọa đàm, bà Phạm Chi Lan cho biết, có những năm Việt Nam rất dồi dào về vốn, đặc biệt là sau khi gia nhập WTO thì nhiều quỹ đầu tư đã "đổ tiền" vào nước ta.

Tuy nhiên, điều đau đớn nhất chính là những năm có nhiều nguồn vốn nhất, dùng nhiều tiền nhất lại tăng trưởng kém nhất về chất lượng, kể cả tốc độ và năng suất lao động cũng không tăng trưởng nhiều bằng lúc chưa có nguồn vốn.

"Điều này chứng tỏ, không phải cứ có tiền là có thể làm tốt được, nhất là tiêu tiền không phải của mình và tiền không phải do mình đầu tư", bà Lan nói.

Vị chuyên gia cũng lưu ý rằng, không nên vội mừng và chủ quan bởi những con số tăng trưởng trong thời gian qua, bởi Việt Nam đang dựa rất nhiều vào doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài (FDI).

"Thế nên, bây giờ phải có phương án thu hút đầu tư nước ngoài như thế nào? Ưu tiên về lĩnh vực nào, ưu tiên như thế nào? Bởi từ trước đến nay chúng ta vẫn nhắm mắt ưu tiên, dẫn đến việc nhiều doanh nghiệp đưa công nghệ "bẩn" vào gây ô nhiễm môi trường, đầu tư vài chục năm thua lỗ nhưng vẫn cố bám trụ để được ưu đãi thuế", bà Phạm Chi Lan nói.

Theo bà Phạm Chi Lan, FDI đang đẩy Việt Nam vào thế lệ thuộc rất lớn trong mọi thứ tăng trưởng, kể cả thành thích xuất khẩu. Điển hình là 72% tỉ lệ xuất khẩu có được là từ FDI, trong đó có những doanh nghiệp FDI chiếm đến 25% giá trị xuất khẩu. Hơn 50% ngành công nghiệp chế tạo của Việt Nam nằm trong tay FDI. Điều này chứng tỏ, mức độ lệ thuộc của Việt Nam vào FDI là rất lớn.

Trao đổi với phóng viên, TS Bùi Trinh cho rằng, Việt Nam đã tham gia ký kết nhiều hiệp định thương mại đa phương và song phương, trong một thế giới mở và hội nhập, việc dòng vốn đầu tư nước ngoài trực tiếp hoặc gián tiếp chảy vào Việt Nam là một sự tất yếu. Chính phủ và người dân kỳ vọng gì vào việc dòng vốn này chảy vào Việt Nam sẽ thu hút lực lượng lao động, vào chuyển giao công nghệ, nhưng có lẽ thực chất nhất là bệnh thành tích từ TW đến các địa phương, khi dòng vốn chẩy vào tỉnh nào GRP tỉnh đó tăng và GDP cả nước tăng dù thực chất người dân Việt Nam chẳng được lợi ích gì nhiều từ việc này, nhưng một số người lại được lợi từ thành tích tăng trưởng này.

TS Bùi Trinh phân tích, việc một số chuyên gia “phàn nàn” về khu vực này không phải họ phản đối tẩy chay gì mà họ thấy cách cư xử thiếu bằng phẳng trong cách thực thi chính sách giữa các loại hình doanh nghiệp, do ưu đãi khu vực có vốn đầu tư nước ngoài về thuế mà người dân Việt Nam phải chịu thêm gánh nặng thuế phí. Như vậy việc đầu tiên cần làm là triệt tiêu bệnh thành tích và văn hóa nhiệm kỳ của các cấp lãnh đạo, tiếp theo cần có một sự bình đẳng thực sự về cả chính sách và thực thi chính sách.

Ngoài ra, không phải một số chuyên gia hay viết và nói về khu vực có vốn đầu tư nước ngoài không kỳ vọng vào dòng vốn này, họ kỳ vọng vào sự thúc đẩy sự thay đổi cấu trúc kinh tế, thúc đẩy sự minh bạch và bằng phẳng để doanh nghiệp nội có động cơ vươn lên cạnh tranh lành mạnh với các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài; muốn như vậy cần đẩy lùi và tiến tới triệt tiêu tham nhũng vặt, chính tham nhũng vặt làm nản lòng các doanh nghiệp nội kinh khủng, họ phải cạnh tranh bằng cách đút lót, hối lộ để bắt tay với anh nọ, chị kia…

"Khi thu hút dòng vốn nước ngoài đầu tiên những “người có thẩm quyền” cần nghĩ đến quyền lợi của đất nước của người dân Việt Nam trong ngắn hạn, trung hạn và dài hạn. Như vậy cần đưa ra những nguyên tắc về chuyển giao công nghệ sau một thời gian nhất định. Cần quy định doanh nghiệp có vốn nước ngoài về sử dụng lao động về số lượng cũng như về chất lượng.

Ưu tiên thu hút dòng vốn đầu tư nước ngoài vào những ngành có độ lan tỏa cao đến các ngành khác, lan tỏa thấp đến nhập khẩu, lan tỏa thấp đến năng lượng và môi trường", TS. Bùi Trinh nêu quan điểm.

 

1,6 triệu hộ kinh doanh lên doanh nghiệp: Sẽ thu được bao nhiêu thuế?

Hàng chục ngàn hộ kinh doanh có doanh thu lớn, nhân công đông không kém doanh nghiệp nhỏ, nếu tất cả đều lên doanh nghiệp số thuế thu được sẽ không hề nhỏ.

 

Đưa hàng vào siêu thị phải chiết khấu cứng 20%, chiết khấu mềm 12% doanh nghiệp sao chịu nổi?

Theo chuyên gia kinh tế Vũ Vinh Phú nếu không giải quyết được vấn đề đưa hàng vào siêu thị phải chiết khẩu cứng và chiết khấu mềm rất khó tìm đầu ra cho sản phẩm đặc biệt là nông sản.

 

Quỹ BOG đang cạn, lấy gì để bình ổn?

Quỹ bình ổn giá xăng dầu (Quỹ BOG) được xem là cứu cánh trong trường hợp giá xăng dầu thế giới tăng cao. Thế nhưng Quỹ BOG đang cạn đặt ra câu hỏi nếu giá xăng thế giới tiếp tục tăng sẽ lầy gì để bình ổn?

Tin khác