Bắc Ninh giao hàng trăm ngàn m2 đất không đấu giá cho Công ty Mạnh Đức?

Thực phẩm bảo vệ sức khỏe TOP MEN - món quà cho giới doanh nhân, nghệ sỹ

Giải pháp từ thiên nhiên cho ‘nỗi khổ khó nói’ của đàn ông

Công ty Mạnh Đức liên tiếp được Bắc Ninh tin tưởng giao nhiều dự án lớn

Hình thức Hợp đồng Xây dựng – Chuyển giao (BT) đổi đất lấy hạ tầng từng được nhiều chuyên gia kinh tế, đầu tư tài chính, giao thông cảnh báo rằng dễ nảy sinh tiêu cực, dễ gây thất thoát tài sản nhà nước, dễ dẫn đến lợi ích nhóm.

Tại kỳ họp thứ 9, Quốc hội Khóa XIV, Quốc hội đã chính thức thông qua Luật Đầu tư theo phương thức đối tác công tư PPP và loại bỏ dự án BT ra khỏi Luật này.

Theo đó, kể từ thời điểm luật này có hiệu lực (01/01/2021), sẽ không còn bất cứ dự án nào được đầu tư bằng hình thức BT. Thậm chí, điều 101 của Luật này cũng quy định, các hợp đồng BT chưa được phê duyệt chủ trương đầu tư dừng thực hiện kể từ ngày 15/8/2020.

Tại Bắc Ninh, hàng loạt dự án BT đã được UBND tỉnh Bắc Ninh giao liên tục trong các năm từ 2018 đến đầu năm 2021 cho Công ty Mạnh Đức - (TNHH), một công ty tư nhân mới thành lập và có hệ số sinh lời "khiêm tốn" khiến dư luận hoài nghi, bàn tán.

Cụ thể, năm 2018, tỉnh Bắc Ninh đã ra quyết định cấp cho công ty này hơn 8,2 ha đất thực hiện Dự án Khu nhà ở và dịch vụ thương mại tổng hợp tại phường Tân Hồng, thị xã Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh để tạo vốn đối ứng cho Công ty Mạnh Đức thực hiện Dự án cải tạo, nâng cấp đường Lý Thái Tổ (đoạn từ TL.295B đến QL.1A mới) và một số công trình khác.

Dự án đường Lý Thái Tổ lúc đó không phải là một con đường mới mà đó là con đường cũ, dài hơn 2 km, chỉ trải thảm nhựa, lát lại vỉa hè, làm thêm dải phân cách... mà được phê duyệt tổng mức đầu tư trên 370 tỉ đồng để được đổi lại một diện tích đất khá lớn, vị trí đẹp ở Từ Sơn (tỉnh Bắc Ninh) khiến nhiều người ngạc nhiên.

Báo Lao Động trong bài "Đánh giá tiềm lực của Công ty Mạnh Đức - nhà thầu cơ sở hạ tầng KCN Quế Võ III" phản ánh: Tháng 4/2018, Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Ninh đồng ý chủ trương cho bổ sung hạng mục vào dự án công trình BT đang triển khai nên phải điều chỉnh Báo cáo nghiên cứu khả thi. Nội dung báo cáo nghiên cứu khả thi điều chỉnh được lập với tổng mức đầu tư dự kiến là 398,397 tỉ đồng, tăng gần 26 tỉ đồng, thời gian thi công là 42 tháng (tăng 6 tháng thi công).

Nếu làm đúng tiến độ, dự án phải được hoàn thiện vào tháng 8/2020. Thế nhưng, ngày 28/4/2021, UBND tỉnh Bắc Ninh đã có Công văn số 1195/UBND-XDCB gửi các đơn vị liên quan về việc xem xét gia hạn thời gian thực hiện dự án.

Đáng chú ý, ngày 17/8/2020, ông Nguyễn Hữu Thành, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Ninh đã giao hơn 4.000 m2 tại phường Đồng Kỵ cho Công ty Mạnh Đức để xây dựng nâng cấp đường vành đai từ khu phố Tư đi khu phố Nghè.

Chưa đầy 4 tháng sau, ngày 9/12/2020, bà Nguyễn Hương Giang, Chủ tịch UBND TP.Bắc Ninh lại ký quyết định chấp thuận cho Mạnh Đức thực hiện dự án đầu tư xây dựng cải tạo hồ Đại Đình và nâng cấp đường chợ Lã phường Tân Hồng. Tổng mức đầu tư là 64,95 tỉ đồng. Công ty Mạnh Đức được khai thác giá trị quyền sử dụng đất khu B thuộc dự án khu nhà ở phường Tân Hồng có diện tích khoảng 3,15 ha.

Đến đầu năm 2021, Công ty Mạnh Đức lại được tham gia vào dự án xây dựng và kinh doanh cơ sở hạ tầng khu công nghiệp Quế Võ III, phân khu 2 tại Bắc Ninh. Dự án này rộng 208 ha với tổng mức đầu tư gần 2.780 tỉ đồng, trong đó Mạnh Đức được lựa chọn là một nhà đầu tư cho dự án này.

Chỉ trong 4 năm, một doanh nghiệp mới thành lập, có ngành nghề kinh doanh ban đầu là bán buôn tre, nứa, gỗ cây và gỗ chế biến, sau mới bổ sung ngành nghề đầu tư, xây dựng được giao nhiều dự án lớn và “thâu tóm” được hàng trăm ngàn m2 đất ở vị trí đắc địa khiến giới xây dựng, đầu tư trong và ngoài địa phương này bàn tán.

Một ngày 2 quyết định phê duyệt giá đất cho Mạnh Đức

Một trong những dự án BT mà Công ty Mạnh Đức triển khai ở Bắc Ninh gây bàn tán lớn đó là dự án đầu tư xây dựng cải tạo, nâng cấp đường Lý Thái Tổ (đoạn từ TL.295B đến QL.1A mới) trung tâm thị xã Từ Sơn.

Theo tờ Kinh tế Môi trường: Liên quan dự án này, đáng chú ý, ngày 9/4/2021, UBND tỉnh Bắc Ninh đã công bố 2 Quyết định bao gồm: Quyết định 120 và Quyết định 121 liên quan tới phê duyệt giá đất cụ thể làm căn cứ tính tiền sử dụng đất dự án xây dựng hạ tầng kỹ thuật Khu nhà ở và dịch vụ thương mại tổng hợp phường Tân Hồng, thị xã Từ Sơn tạo vốn đối ứng cho dự án đầu tư xây dựng cải tạo, nâng cấp đường Lý Thái Tổ (đoạn từ TL.295B đến QL.1A mới) và trung tâm thị xã Từ Sơn (bao gồm đợt 2) theo hình thức Hợp đồng Xây dựng – Chuyển giao (BT).

Quyết định 120 liên quan đến nội dung công bố phê duyệt giá đất cụ thể làm căn cứ tính tiền sử dụng đất dự án xây dựng hạ tầng kỹ thuật Khu nhà ở và dịch vụ thương mại tổng hợp phường Tân Hồng, thị xã Từ Sơn tạo vốn đối ứng cho dự án đầu tư xây dựng cải tạo, nâng cấp đường Lý Thái Tổ (đoạn từ TL.295B đến QL.1A mới) trung tâm thị xã Từ Sơn và đợt 2 theo hình thức Hợp đồng Xây dựng – Chuyển giao (BT).

Theo Quyết định này, diện tích khu đất 82.018m2 với vị trí khu đất theo bảng giá trị đất ven trục đường Nguyên Phi Ỷ Lan, phường Tân Hồng, thị xã Từ Sơn được xác định theo bảng giá đất là 168.923.978.000 đồng (bao gồm chi phí hạ tầng kỹ thuật và chi phí bồi thường giải phóng mặt bằng).

Giá trị khu đất làm căn cứ tính tiền sử dụng đất dự án xây dựng hạ tầng kỹ thuật khu nhà ở và dịch vụ thương mại tổng hợp phường Tân Hồng, thị xã Từ Sơn tạo vốn đối ứng cho dự án đầu tư xây dựng cải tạo, nâng cấp đường Lý Thái Tổ trung tâm thị xã Từ Sơn theo hình thức Hợp đồng Xây dựng – Chuyển giao (BT) là 221.160.074.000 đồng.

Cũng theo Quyết định, chi phí đầu tư xây dựng hạ tầng kỹ thuật chưa quy về hiện tại của dự án (58.673.937.667 đồng) tính trong phương án xác định giá đất là số tạm tính theo suất vốn đầu tư của Bô Xây dựng. Sau khi đầu tư xong hạ tầng kỹ thuật của dự án, Công ty Mạnh Đức thực hiện quyết toán, nếu số quyết toán cao hơn 58.673.937.667 thì nhà đầu tư được cộng vào giá bán; nếu số quyết toán thấp hơn sẽ tính bổ sung tiền sử đụng đất vào ngân sách Nhà nước bằng số tiền chênh lệch giữa 68.673.937.667 đồng với số quyết toán.

Quyết định 121 liên quan tới nội dung phê duyệt giá đất cụ thể làm căn cứ tính tiền sử dụng đất dự án xây dựng hạ tầng kỹ thuật Khu nhà ở tại phường Tân Hồng, thị xã Từ Sơn tạo vốn đối ứng cho dự án đầu tư xây dựng cải tạo, nâng cấp đường Lý Thái Tổ (đoạn từ TL.295B đến QL.1A mới) trung tâm thị xã Từ Sơn (đợt 2) theo hình thức Hợp đồng Xây dựng – Chuyển giao (BT).Trong điều 1 của Quyết định nêu rõ, diện tích của đất ở (6 lô) tương đương với 969m2 căn cứ theo giá trị khu đất ở Bảng giá đất là 11.637.690.000 đồng (bao gồm chi phí đầu tư xây dựng hạ tầng kỹ thuật và chi phí bồi thường giải phóng mặt bằng).

Giá trị khu đất làm căn cứ tính tiền sử dụng đất dự án xây dựng hạ tầng kỹ thuật Khu nhà ở tại phường Tân Hồng, thị xã Từ Sơn tạo vốn đối ứng cho dự án đầu tư xây dựng cải tạo, nâng cấp đường Lý Thái Tổ (đoạn từ TL.295B đến QL.1A mới) trung tâm thị xã Từ Sơn (đợt 2) theo hình thức Hợp đồng xây dựng và chuyển giao là 14.668.536.000 đồng.

Nghị định 69 bị “phớt lờ”?

Theo Luật sư Nguyễn Văn Hùng - Giám đốc Công ty Luật TNHH CHD Law khẳng định, Nghị định 69/NĐ-CP của Chính phủ quy định khá rõ ràng viề việc những khu vực đất sạch đã được giải phóng mặt bằng thì phải đấu giá để tăng thu cho ngân sách Nhà nước. Việc giao đất không qua đấu giá, đầu thầu không những không đúng quy định mà có thể làm thất thoát đáng kể cho ngân sách.

Luật sư Hùng nói rằng, việc Bắc Ninh quyết định giao cho Công ty Mạnh Đức 8,2 ha đất để tạo vốn đối ứng cho công ty này triển khai Dự án cải tạo, nâng cấp đường Lý Thái Tổ không qua đấu giá khiến dư luận hoài nghi có sự bất thường. Bởi, đây cũng không phải dự án dạng cấp bách nên không cần phải chỉ định thầu.

Theo luật sư, nếu được tổ chức đấu thầu, đấu giá công khai thì có thể giúp giảm chi phí, tăng thu hàng trăm tỉ đồng cho ngân sách Nhà nước. Bởi giá đất trên thị trường khu đất này cao hơn rất nhiều so với giá đất mà tỉnh Bắc Ninh phê duyệt cho Công ty Mạnh Đức.

“Trong vấn đề hàng loạt khu đất được tỉnh Bắc Ninh giao cho Công ty Mạnh Đức, có sai phạm không hoặc sai phạm như thế nào thì cần các cơ quan chức năng vào cuộc xác minh đưa ra kết luận cụ thể. Giả sử có sai phạm thì sai phạm nằm ở đâu, gây thất thoát tài sản Nhà nước như thế nào. Nếu sai phạm nằm ở cơ quan Nhà nước thì cần phải cá nhân hóa và xem xét trách nhiệm người đứng đầu”, Luật sư Nguyễn Văn Hùng nói.

Giám đốc Công ty Luật TNHH CHD Law cũng cho rằng, các dự án BT mà Công ty Mạnh Đức được tỉnh Bắc Ninh giao đang có dư luận không tốt. Vì vậy, Luật sư Hùng cho rằng Thanh tra Chính phủ cần vào cuộc thanh kiểm tra và có câu trả lời rõ ràng cho dư luận.

Được biết, ngày 30/7/2018, Phó Thủ tướng Thường trực Trương Hòa Bình đã có văn bản yêu cầu UBND tỉnh Bắc Ninh kiểm tra, làm rõ nội dung phản ánh của báo chí về các vấn đề liên quan đến việc thực hiện Dự án đầu tư xây dựng tuyến đường H2, thành phố Bắc Ninh theo hình thức hợp đồng BT.

Khi đó, các cơ quan báo chí phản ánh việc UBND tỉnh Bắc Ninh sử dụng gần 100 ha đất đối ứng tạo vốn thanh toán cho Dự án đầu tư xây dựng tuyến đường dài có 1,39 km theo hình thức hợp đồng BT, gây bức xúc dư luận.

Phó Thủ tướng Trương Hòa Bình yêu cầu phải kiểm tra, làm rõ việc lựa chọn nhà đầu tư, quỹ đất dự kiến thanh toán; đề xuất biện pháp xử lý theo đúng quy định của pháp luật, đảm bảo nguyên tắc ngang giá, không thất thoát tài sản Nhà nước....

Ngoài ra, 2 năm liên tiếp 2019-2020, Kiểm toán Nhà nước đã chỉ ra hàng loạt sai phạm từ hàng chục dự án BT ở nhiều địa phương, trong đó có Bắc Ninh.

Theo tìm hiểu, Công ty Mạnh Đức - (TNHH) được thành lập tháng 2/2002, người đại diện pháp luật là ông Nguyễn Thế Mạnh. Với các ngành nghề kinh doanh chủ yếu là xây dựng, sản xuất sản phẩm tre, nứa…

Theo thông tin trên hệ thống đăng ký, quản lý doanh nghiệp, năng lực tài chính của Công ty Mạnh Đức cũng rất vừa phải. Doanh thu lại có hướng giảm dần qua các năm.

Ví dụ, năm 2016 doanh thu thuần của Công ty này đạt 174,7 tỷ đồng thì năm 2017 chỉ còn 114,4 tỷ đồng, năm 2018 tăng lên 170,74 tỷ đồng và năm 2019 lại giảm còn 163,3 tỷ đồng. Tuy nhiên, lợi nhuận gộp của công ty này cũng tăng giảm khá bất thường: Đạt 45 tỷ đồng năm 2019; đạt 18,17 tỷ năm 2018; 12,98 tỷ đồng năm 2017 và chỉ có lợi nhuận khoảng 13,96 tỷ năm 2016.

Với những thông tin về năng lực tài chính của Công ty Mạnh Đức như vậy, có thể nói, việc doanh nghiệp này được tỉnh Bắc Ninh “tin tưởng” lựa chọn thực hiện một loạt dự án trên không khỏi gây những bàn tán.