Biểu tình Áo Vàng ở Pháp nguy hiểm đến mức nào?

06:53 09/12/2018

Theo tờ National Interest của Mỹ, phong trào biểu tình Áo Vàng có thể gây hậu quả lâu dài cho nước Pháp và rất khó bị dập tắt trong bối cảnh kinh tế - chính trị hiện nay.

bieu-tinh-ao-vang-o-phap-nguy-hiem-den-muc-nao-bai-ngay-mai
Đám lửa do người biểu tình Áo Vàng đốt lên ở Paris, Pháp trong một cuộc biểu tình gần đây.

“Vòng xoáy” kinh tế trì trệ, biểu tình rồi đến đất nước bị tàn phá

Nước Pháp đang phải quay cuồng với làn sóng biểu tình Áo Vàng trong bối cảnh nền kinh tế trì trệ, nợ công ngày càng tăng, dẫn đến nguy cơ nước này lâm vào tình trạng tồi tệ hơn nữa. Theo Bộ Nội vụ Pháp, ngày 2/12, có tới 136.000 người xuống đường biểu tình, tuần trước đó khoảng 105.000 người. Trong cuộc biểu tình ngày 8/12, hàng nghìn người khác đã tập trung trước dinh Tổng thống Pháp (Điện Elysee) dù chính phủ đã hoãn tăng thuế nhiên liệu.

Nguyên nhân trực tiếp của phong trào biểu tình Áo Vàng là chính phủ định tăng thuế đối với dầu diesel – mặt hàng được sử dụng rộng rãi ở Pháp. Trong 12 tháng qua, giá dầu diesel đã tăng 23% lên trung bình 1,71 USD/lít, mức cao nhất kể từ đầu những năm 2000. Chỉ trong năm 2018, chính phủ của Tổng thống Pháp Macron đã tăng thuế hydrocarbon lên 7,6 cent/lít đối với dầu diesel và 3,9 cent/lít xăng. Gần đây nhất, chính phủ công bố sẽ tiếp tục tăng thuế, bắt đầu từ ngày 1/1/2019. Tổng thống Emmanuel Macron gọi đây là một phần của quá trình chuyển đổi sinh thái.

Không chỉ vậy, vấn đề Tổng thống Macron đang phải đối mặt rộng lớn hơn rất nhiều. Công chúng Pháp tức giận với cái mà họ gọi là quản trị kém, khoảng cách giàu nghèo ngày càng tăng; thiếu minh bạch về chi tiêu chính phủ, thuế cao trong khi dịch vụ công cộng ngày càng tệ. Ngoài ra, người dân cũng oán giận về việc chính phủ giảm thuế cho các doanh nghiệp và những người giàu có.

Nói một cách đơn giản, một phần nước Pháp gồm phần lớn là tầng lớp trung lưu, lao động, cảm thấy như thể họ đang bị bỏ lại phía sau và đang đứng lên vì quyền lợi của họ. Họ đang rơi vào tình cảnh thu nhập quá cao để nhận trợ cấp xã hội nhưng quá thấp để đủ sống. Một người biểu tình ở Paris nói với Thời báo Tài chính rằng: “Có quá nhiều thứ đang được tăng lên như phí an sinh xã hội đối với những người về hưu, giá tăng xăng. Tổng thống không lắng nghe người dân. Ông ta lấy tiền từ những công nhân nhỏ bé và  người về hưu để phân bổ cho những người giàu”.

bieu-tinh-ao-vang-o-phap-nguy-hiem-den-muc-nao-bai-ngay-mai

Phong trào biểu tình Áo Vàng đang lan rộng hơn. Những người biểu tình đang chặn đường vào một kho nhiên liệu lớn ở cảng Fos-sur-Mer, gần Marseille (một trong những cảng lớn nhất của đất nước). Nhiều trạm xăng trên khắp nước Pháp đang bắt đầu cạn. Một số vùng như Brittany đã hạn chế số lượng xăng được phép mua.

Tại đảo Reunion (lãnh thổ hải ngoại của Pháp ở Ấn Độ Dương), các cuộc biểu tình phản đối tăng thuế nhiên liệu đã dẫn đến cướp bóc và nổi loạn trong suốt tháng 11/2018, buộc Pháp phải triển khai quân đội để khôi phục lại tình hình.

Ở hầu hết con đường, các xe cộ gặp khó khăn khi đi lại vì bị chặn bởi người biểu tình.

Một tổng thống xa rời quần chúng?

Ban đầu, ông Macron khăng khăng với quyết định tăng thuế với lý do sẽ loại bỏ nhiên liệu hóa thạch để thay bằng nhiên liệu thân thiện với môi trường hơn. Tuy nhiên, dưới sức ép của các cuộc biểu tình, ông Macron đã hoãn tăng thuế và có thể cố gắng điều chỉnh các ưu tiên chi tiêu tài chính.

Tuy nhiên, những cam kết trên của chính phủ được cho là không đủ để ngăn chặn một phong trào dù có nguyên nhân trực tiếp là tăng thuế nhiên liệu nhưng lại mang sự oán giận lớn về  nhiều vấn đề kinh tế xã hội khác. Một người biểu tình Áo Vàng đã từng tuyên bố sau khi từ chối các cuộc đàm phán với chính phủ rằng: “Người Pháp không phải là chim sẻ. Chúng tôi không thích những mảnh vụn. Chúng tôi muốn một cái bánh mì”.

bieu-tinh-ao-vang-o-phap-nguy-hiem-den-muc-nao-bai-ngay-mai
Tổng thống Pháp Macron.

Kể từ khi lên nắm quyền, ông Macron đã tìm cách tái cơ cấu tài chính nhà nước vốn đã ở trong tình trạng rất tệ sau 5 năm cần quyền của ông Hollande (2012-2017). Theo Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD), nhiều người Pháp trở nên lệ thuộc vào nhà nước về các chương trình xã hội, khiến Pháp có mức chi tiêu chính phủ so với GDP ở mức cao nhất trong các nền kinh tế hiện đại, 56,6%GDP, chỉ sau Phần Lan (57,1%). Mức này ở Đức là 43,8%, ở Italy là 50,2%, Nhật Bản là 39,2% và Mỹ là 37,4%. Chi tiêu không bền vững góp phần vào gánh nặng nợ của Pháp (tương đương với hơn 125% GDP). Việc cắt giảm mức chi tiêu này không hề dễ dàng và đã khiến người dân bực bội.

Ông Macron được xem là đại diện cho một làn sóng mới của chính trị Pháp, khác hẳn với cả các đảng cánh tả và cánh hữu truyền thống. Năm 2017, ông đắc cử và được đa số trong quốc hội. Đáng buồn thay, ông Macron đã không tận dụng được sự thống trị chính trị đó. Theo National Interest, thay vào đó, ông đã thể hiện mình là một nhân vật “xa xôi” với công chúng, gần như hoàng đế, được cân nhắc về tương lai của châu Âu và trật tự tự do toàn cầu trong khi tiến hành quá trình cải cách Pháp một cách khó khăn với những chính sách kém hấp dẫn.

Sự thất vọng ngày càng tăng đối với ông Macron được phản ánh trong các cuộc thăm dò dư luận cho thấy tỷ lệ ủng hộ ông đã giảm xuống chỉ còn khoảng 21%. Hơn nữa, một cuộc thăm dò ý kiến của Ifop hồi tháng 11/2018 còn cho biết đảng Tiến bước của ông đứng sau đảng Mặt trận Quốc gia của Le Pen.

Ông Macron có những lựa chọn nào? Nếu bị gây áp lực hơn nữa, theo hiến pháp, ông có thể thay đổi chính phủ, sa thải Thủ tướng Édouard Philippe và thay thế ông bằng một người nào đó nghe lời công chúng hơn. Và nếu điều kiện xấu hơn nữa, tổng thống có thể ban bố tình trạng khẩn cấp. Tuy nhiên, ông Macron chắc chắn biết rất rõ điều gì đã khiến nước Pháp chấn động năm 1968. Khi đó, ban đầu chỉ có sinh viên biểu tình, nhưng tình trạng tồi tệ hơn sau khi chính phủ phản ứng mạnh mẽ bằng vũ lực, khiến cuộc biểu tình lan rộng ra các tầng lớp xã hội khác.

Tuyên bố tình trạng khẩn cấp sẽ là một bước quyết liệt nhưng được cho là sẽ gây ra những cuộc biểu tình công khai lớn hơn nữa. Theo một cuộc thăm dò do Harris Interactive tiến hành mới đây, 72% người Pháp ủng hộ người biểu tình Áo Vest Vàng, mặc dù hơn 85% cho biết họ không ủng hộ việc sử dụng bạo lực.

Nhiều chuyên gia lo ngại rằng phong trào biểu tình Áo Vàng sẽ khiến nền kinh tế Pháp dừng lại, dẫn đến những thay đổi chính trị và tác động đến cuộc bầu cử nghị viện Liên minh châu Âu vào 5/2019. 

 

Paris đóng cửa, căng mình chờ ‘bão’ biểu tình Áo Vàng

Ở Paris, các doanh nghiệp gia cố cửa hàng, dọn sạch hàng hóa. Đường phố cũng được dẹp hết những đồ vật có thể bị dùng làm vũ khí trong bối cảnh người biểu tình Áo Vàng sẽ tập trung quy mô lớn vào ngày 8/12, Channel News Asia đưa tin.

 

Phong trào Áo Vest Vàng đang biểu tình ở Pháp là gì?

Gần đây, các cuộc biểu tình có quy mô lớn và bạo động của phong trào Áo Vest Vàng đang khiến nước Pháp trở thành tâm điểm chú ý. Vậy phong trào Áo Vest Vàng này là gì?

 

Sợ đảo chính, chính phủ Pháp huy động 8.000 cảnh sát ở Paris

Hàng nghìn người biểu tình Áo Vest Vàng sẽ tập trung trước dinh Tổng thống Pháp vào ngày 8/12 bất chấp chấp việc chính phủ hoãn tăng thuế nhiên liệu, RT đưa tin.



Tin khác