'Bộ đội đi đến đâu người dân ùa ra đến đó'

Đã 63 năm qua đi, chàng chiến sĩ giải phóng quân ngày nào giờ đã là ông lão 88 tuổi, thế nhưng những ký ức hào hùng ngày tiếp quản Thủ đô vẫn hằn sâu trong tâm trí Đại tá Nguyễn Tất Thiệu, nguyên Viện trưởng Viện Kiểm sát quân sự Quân chủng Phòng không-Không quân, người đã góp mặt trong lực lượng tiếp quản Thủ đô năm xưa.

Trong căn nhà nằm ở ngõ nhỏ phố Tô Vĩnh Diện (Hà Nội), rót chén trà nóng bác Nguyễn Tất Thiệu nhớ lại: “Tôi sinh ra và lớn lên tại huyện Đô Lương, tỉnh Nghệ An, năm 1945, tôi bắt đầu thoát ly. Năm 1949, tôi nhập ngũ và vào biên chế thuộc Trung đoàn 9, Sư đoàn 304. Sau khi huấn luyện tại Thanh Hoá, sau đó tham gia chiến đấu tại  Hòa Bình, Nam Định, Phú Thọ, Điện Biên Phủ”.

Bác Nguyễn Tất Thiệu cho biết, sau chiến thắng Điện Biên Phủ, đơn vị ông là được lệnh áp tải khoảng 300 tù binh là lính Pháp từ Điện Biên dọc theo đường mòn vào Thanh Hóa vùng hậu phương của ta trong kháng chiến chống Pháp.

Sau khi đơn vị giao lại tù binh, đơn vị Đại tá Thiệu thực hiện chỉ đạo của cấp trên bắt đầu tiến đánh địch từ Ninh Bình trở ra.

“Đơn vị chúng tôi tiến đánh từ Ninh Bình trở ra Hà Nam Ninh, đi đến đâu giặc bỏ chạy tới đó. Cứ nghe quân Điện Biên về địch khiếp sợ cuối cùng chúng tôi đẩy địch co cụm tại khu vực xung quanh Ba La (Hà Đông) hiện nay”, bác Thiệu kể.

Khi địch co cụm, cũng là lúc Đại tác Thiệu khi đó là Đại đội phó Đại đội 175, Tiểu đoàn 100, Trung đoàn 9, Sư đoàn 304 được lệnh đóng quân tại Bình Đa, huyện Thanh Oai, chờ lệnh cấp trên trên.

“Sau khi có lệnh ngừng bắn lúc 0 giờ ngày 22/7/1954, đơn vị không đánh nữa mà rút về củng cố lực lượng, làm mọi công tác chuẩn bị cho ngày tiếp quản Thủ đô”, bác Thiệu kể.

Một điểm đáng chú ý vào thời điểm 10/10/1954 có rất nhiều các đơn vị tiến về tiếp quản thủ đô theo nhiều hướng khác nhau, tuy nhiên trước đó 1 ngày (ngày 9/10) Sư đoàn 304 của bác Thiệu là đơn vị tiếp quản đầu tiên và làm công tác tiền trạm để hôm sau đại quân tiến vào Hà Nội an toàn, trang nghiêm.

Bác Thiệu bồi hồi: “Đơn vị tôi vào trước tiếp quản Hà Đông, rồi theo đường mòn tiến về Ngã tư sở tiếp quản sau đó thay thế và chiếm giữ các vị trí tại Sân bay Bạch Mai.

Khi vào tiếp quản Thủ đô, bộ đội chúng tôi được nhân dân ủng hộ rất nhiệt tình. Họ phấn khởi, chan hòa và quý mến bộ đội lắm. Tôi còn nhớ đơn vị chúng tôi đi đến đâu người dân ùa ra tới đó để cùng hòa vào đoàn quân”.

Theo bác Thiệu, khi Sư đoàn 304 của bác về tiếp quản Thủ đô năm 1954, Hà Nội lúc đó còn đơn sơ lắm. “Ngay khu vực phố Tô Vĩnh Diện tôi đang ở đây lúc đó chỉ là cỏ lau um tùm, con đường từ Ngã tư sở ra sân bay Bạch Mai chỉ nhỏ đủ để 2 xe U-oát tránh nhau. Thủ đô ngày nay so với 63 năm trước đổi mới, phát triển và khác xưa rất nhiều”, bác Thiệu kể.

Nhờ lại thời điểm về tiếp quản Thủ đô bác Thiệu chia sẻ, ngay khi tiếp quản sân bay Bạch Mai, lúc này trong sân bay chỉ còn khoảng hơn 100 lính Pháp là các sĩ quan già hoặc bị thương đang chờ quân giải phóng để bàn giao.

“Chúng tôi lúc đó ngay lập tức tiếp quản vị trí chiến lược trọng yếu đề phòng tình huống xấu, sau đó đơn vị chia thành nhiều mũi làm công tác dân vận, củng cố, xây dựng Thủ đô. Chúng tôi làm các việc rất nhỏ như trồng cây, củng cố các vị trí...Điều quan trọng là làm sao để bộ đội giữ nghiêm kỷ luật”, bác Thiệu nhớ lại.

Được biết, sau khi tiếp quản Thủ đô, bác Nguyễn Tất Thiệu là một trong số cán bộ được cử đi học và đào tạo sau đó công tác tại Quân chủng Phòng không - Không quân.

Gắn bó với Thủ đô hơn 63 năm qua, từng ngày chứng kiến sự phát triển của Hà Nội, bác Thiệu vui mừng, tự hào hơn khi mình đóng góp một phần nhỏ bé cho ngày lịch sử năm xưa - Ngày giải phóng Thủ đô 10/10/1954.