Dự án đường sắt Cát Linh - Hà Đông sẽ thay thế đơn vị quản lý?

Trong ngày hôm nay (6/3), đoàn công tác Ủy ban Khoa học Công nghệ và Môi trường của Quốc hội do ông Phan Xuân Dũng, Chủ nhiệm Ủy ban, chủ trì đã đi thực địa kiểm tra dự án đường sắt đô thị Cát Linh - Hà Đông. Đoàn kiểm tra đã lên tàu kỹ thuật để vận hành thử từ ga Cát Linh đến Depot Hà Đông, kiểm tra tiến độ hoàn thiện của các nhà ga.

Nhà thầu 'than' vẫn còn những hạng mục phức tạp

Theo báo cáo tiến độ dự án với Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội, ông Đường Hồng - Giám đốc điều hành dự án, đại diện Tổng thầu EPC (Tập đoàn Cục 6 Đường sắt Trung Quốc) cho biết, đây là dự án hợp tác xây dựng đầu tiên giữa hai bên. Trong quá trình xây dựng, thi công, Tổng thầu EPC nhận được sự quan tâm, chỉ đạo của Bộ Giao thông Vận tải, Ban quản lý dự án và một số ban ngành chức năng. Dự án triển khai cho đến này rất thuận lợi, đạt được một số thành tựu nhất định.

Thời điểm hiện tại công tác thi công xây dựng cơ bản của Dự án đã hoàn thành trên 95% hiện nay chủ yếu còn lại công tác hoàn thiện chỉnh sửa lần cuối cửa đi cửa sổ, lan can, trần treo, hoàn thiện lối ra vào; công tác lắp đặt thiết bị cung hoàn thành 70%, khối lượng còn lại chủ yếu lắp đặt hệ thống điều hoà thông gió và hệ thống thang máy thang cuốn và căn chỉnh hệ thống thiết bị.

Về vấn đề vốn, đại diện Tổng thầu EPC khẳng định không gặp khó khăn, bởi cuối năm 2017, hiệp định vay vốn bổ sung 250 triệu USD (khoảng 5.650 tỷ đồng) đã được Bộ Tài chính và Ngân hàng xuất nhập khẩu Trung Quốc (CEB) thông qua và có hiệu lực, tiến hành giải ngân, đẩy mạnh thi công.

Tuy nhiên, ông Đường Hồng cho rằng, ngoài những thuận lợi, Dự án đường sắt trên cao cũng gặp những vướng mắc nhất định, như khối lượng thi công (tuy không nhiều) nhưng rất phức tạp. “Khối lượng thi công nhỏ nhặt nên Tổng thầu EPC không muốn điều động nhiều nhân công. Nhân lực ít, áp lực thi công với khối lượng còn lại rất lớn”.

Dự án có sự liên kết tham gia cửa nhiều đơn vị từ trung ương đến địa phương, như đơn vị cung cấp điện nước, phòng cháy chữa cháy, hệ thống an ninh và giao thông. Những đơn vị này buộc phải vào cuộc, phối hợp với Tổng thầu, Ban quản lý dự án để căn chỉnh, hoàn thành tiến độ dự án.

“Tôi kiến nghị những ban ngành chức năng phải lập ra ban chuyên trách, phụ trách về dự án. Ví dụ, hệ thống kỹ thuật điện của dự án gặp trục trặc, chúng tôi phải làm việc với công ty điện lực, khôi phục lại nguồn điện. Ban ngành chức năng phải phối hợp với chúng tôi, đó là trách nhiệm của họ với dự án", ông Đường Hồng cho hay.

Về tiến độ hoàn thiện dự án đại diện tổng thầu Trung Quốc khẳng định, dự án sẽ được đưa vào khai thác vào cuối năm 2018 và tổng thầu phải bảo hành đến năm 2021. Việc vận hành chậm hơn thời gian Bộ GTVT báo cáo Thủ tướng 11 tháng. Nguyên nhân do hiệp định bổ sung vốn bị chậm.

Thời gian tới sẽ thay đơn vị quản lý dự án

Chia sẻ tại buổi làm việc, Thứ trưởng Giao thông Vận tải Nguyễn Ngọc Đông nói, hiện tại dự án đường sắt Cát Linh - Hà Đông vẫn do Bộ Giao thông Vận tải quản lý. Tuy nhiên, giai đoạn sau sẽ do UBND TP Hà Nội quản lý.

Thứ trưởng cho hay, dự án đường sắt Cát Linh – Hà Đông gồm 13km, 12 nhà ga và 1 khu Depot, đã hoàn thành 95% giá trị xây lắp. Dự án có 12 cụm danh mục thiết bị, đã đưa về công trường 80% khối lượng thiết bị. Thứ trưởng Bộ Giao thông Vận tải cho rằng, việc dự án đường sắt trên cao Cát Linh – Hà Đông chậm tiến độ, đội vốn là bài học kinh nghiệm rất sâu sắc.

Cần phải rút kinh nghiệm về vấn đề hoạch định tiêu chuẩn và quy chuẩn xây dựng dự án. Vấn đề này ảnh hưởng lớn đến định mức đơn giá, phải xây dựng đồng bộ để phát triển lâu dài. Ngoài ra, việc lựa chọn nhà thầu, tổng thầu, quá trình đấu thầu phải rõ ràng, mạch lạc.

Thứ trưởng Giao thông Vận tải Nguyễn Ngọc Đông cũng khẳng định, Bộ đã báo cáo Thủ tướng về việc dự án sẽ đưa vào khai thác cuối năm 2018, chậm 11 tháng so với báo cáo trước đó.

Nguyên nhân dự án chậm là thủ tục giải ngân khoản vay 250 triệu USD phía Trung Quốc bị chậm. Thời gian bảo hành tuyến đường sắt này sẽ kéo dài đến năm 2021.

Dự án sẽ tạo niềm tin cho những dự án tiếp theo

Tổng kết buổi làm việc, ông Phan Xuân Dũng – Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học – Công nghệ và Môi trường của Quốc hội cho rằng: "Dự án này lớn và rất nhiều tiền, triển khai ngay ở thủ đô. Dự án đường sắt đô thị đầu tiên, Việt Nam chưa có kinh nghiệm. Trong khi đó, khối lượng công việc vô cùng lớn và phức tạp".

Theo ông Dũng những chậm chạp, thiếu sót của dự án này có cả phía Việt Nam và Trung Quốc. Đến nay dự án đã có tiền, phần đường đã xong, các thiết bị khác đang nhập về, nên không thể đưa ra lý do nào để chậm trễ tiến độ nữa.

"Khi dự án hoàn thành sẽ tạo niềm tin, hình ảnh để làm những dự án tiếp theo. Hai bên cố gắng hoàn thiện dự án, tạo nên một ấn tượng tốt, một điểm nhấn văn hóa giữa Việt Nam và Trung Quốc”, ông Dũng nói.