Cách bầu cử tổng thống Mỹ, người Mỹ sẽ không được trực tiếp đi bầu cử mà sẽ bỏ phiếu cho đại cử tri sau đó đại cử tri sẽ thay mặt cử tri đi bầu cử Tổng thống.

Cách bầu cử tổng thống Mỹ

Bầu cử Tổng thống Mỹ là một cuộc chạy đua vô cùng gay cấn, kéo dài và hao tốn rất nhiều tiền của của các ứng cử viên. Tính từ lúc bắt đầu tiến hành thăm dò dư luận cho đến khi trở thành Tổng thống là một quá trình phức tạp và phải trải qua nhiều giai đoạn bỏ phiếu.

cach bau cu tong thong my (1)

Cách bầu cử tổng thống Mỹ: Bầu cử Tổng thống Mỹ là một cuộc chạy đua vô cùng gay cấn

Khi các chính trị gia có tham vọng trở thành Tổng thống thì việc đầu tiên người đó phải làm chính là lập ra một ủy ban thăm dò nhằm tìm hiểu xem họ có triển vọng trở thành người Tổng thống Mỹ trong mắt cử tri hay không kèm với đó là chiến dịch quyên tiền phục vụ cho chiến dịch vận động này.

Để thực hiện được mục tiêu, nhiều người còn lập ra ủy ban này cách đó 2 năm. Nếu người nào nhận thấy mình không có triển vọng sẽ tự động rút lui còn người nào thấy kết quả khả quan thì họ sẽ chính thức tuyên bố ra ứng cử tổng thống và bắt đầu vận động bầu cử ở những ban then chốt.

cach bau cu tong thong my (2)

Cách bầu cử tổng thống Mỹ: Tính từ lúc bắt đầu tiến hành thăm dò dư luận cho đến khi trở thành Tổng thống là một quá trình phức tạp và phải trải qua nhiều giai đoạn bỏ phiếu

Sau đây là 4 giai đoạn để một ứng cử viên trở thành tổng thống nước Mỹ.

Cách bầu cử tổng thống Mỹ: Giai đoạn 1: Vận động tiến cử

Mùa tiến cử chính là quãng thời gian để các ứng viên cạnh tranh trong nội bộ mỗi đảng, với mong muốn trở thành người đại diện duy nhất của phe Cộng hòa hoặc Dân chủ để thực hiện cuộc chạy đua vào Nhà Trắng. Giai đoạn tiến cử này thông thường sẽ được mở màn vào đầu tháng 1 của năm diễn ra bầu cử và sẽ kéo dài tới tận tháng 6 của năm đó.

cach bau cu tong thong my (1)

Cách bầu cử tổng thống Mỹ: ùa tiến cử chính là quãng thời gian để các ứng viên cạnh tranh trong nội bộ mỗi đảng

Ở giai đoạn này, cử tri của 50 tiểu bang tại Mỹ bầu chọn ra các đại diện địa phương mình để tới dự đại hội đảng toàn quốc của đảng Cộng hòa hoặc Dân chủ và sự kiện này sẽ được sau đó vài tháng. Mục đích của đại hội này sẽ là chọn ra ứng viên tổng thống duy nhất của đảng tranh cử tổng thống.

Ở mỗi bang, cách thức chọn đại biểu tham dự đại hội đảng diễn ra khác nhau. Có bang dùng dùng các cuộc họp kín địa phương diễn ra ở nhà riêng, trường học hay các nơi khác (gọi là caucus) để chọn ra những đại diện dự đại hội đảng và những người này đều tuyên bố rõ họ sẽ ủng hộ ứng viên nào.

Trong khi đó, ở một số bang khác lại sử dụng hình thức bỏ phiếu sơ bộ (gọi là primary) để bầu chọn. Với cách thức này cho phép tất cả những cử tri có đăng ký bỏ phiếu được quyền chọn đại diện tham dự đại hội đảng, thay vì chỉ những đảng viên tích cực tham gia như trong các cuộc họp của hình thức caucus.

cach bau cu tong thong my (2)

Cách bầu cử tổng thống Mỹ: 2 ứng cử viên cho Tổng thống Mỹ năm nay

Cả hai cách hức caucus hay primary thực chất đều là cuộc vận động của các ứng viên, để tranh thủ sự ủng hộ từ phía cá nhân các cử tri. Để từ đó đại diện của những cử tri này sẽ đến dự đại hội đảng bỏ phiếu "chốt hạ" ứng viên cuối cùng ra tranh cử tổng thống.

Cách bầu cử tổng thống Mỹ: Giai đoạn 2: Chặng cuối

Thông thường các đại hội đảng của phe Cộng hòa và Dân chủ thường được tổ chức vài tháng trước cuộc bầu cử tổng thống và nội dung chính trong sự kiện này chính là chọn ra ứng viên đại diện của mỗi đảng tham gia cuộc chạy đua vào Nhà Trắng.

cach bau cu tong thong my (4)

Cách bầu cử tổng thống Mỹ: Trump

Những đại biểu tham dự đại hội Đảng được lựa chọn qua các kỳ bỏ phiếu ở địa phương sẽ chọn ra ứng viên của mình. Tuy nhiên, kết quả tổng hợp từ các cuộc bỏ phiếu ở giai đoạn tiến cử, thì khi đến thời điểm diễn ra đại hội đảng thông thường mọi người đã biết rõ ứng viên nào sẽ là người sẽ thắng.

Ứng cử viên chiến thắng của mỗi đảng sẽ chọn một người cùng ra tranh cử với mình và thường là một trong số những người thua cuộc.

Cách bầu cử tổng thống Mỹ: Giai đoạn 3: Chặng cuối của cuộc vận động

Tại giai đoạn này, ứng viên duy nhất của đảng Cộng hòa và Dân chủ mới bắt đầu trực tiếp đối đầu trong cuộc chạy đua. Lúc này, họ sẽ phải tri những khoản tiền khổng lồ cho các hoạt động quảng bá và cho một loạt các cuộc vận động ở các bang. Vào thời điểm này, một trong những hoạt động gây chú ý nhiều nhất là các cuộc tranh luận trên truyền hình giữa các ứng viên.

Một số ứng viên độc lập không thuộc đảng Cộng hòa hoặc Dân chủ vẫn có thể thể tiến hành tranh luận trên truyền hình nhưng không bắt buộc.

cach bau cu tong thong my (5)

Cách bầu cử tổng thống Mỹ: Hillary Clinton

Vào những tuần cuối của chiến dịch, các "bang giờ chót" sẽ được các ứng viên dành dụm đến cuối cùng để vận động. Đây là những bang vẫn còn mông lung không biết được ứng viên nào sẽ nhận được sự ủng hộ cho tới khi bầu cử diễn ra.

Cách bầu cử tổng thống Mỹ: Giai đoạn 4: Ngày bầu cử

Thông thường ngày bầu cử Tổng thống Mỹ sẽ được tổ chức vào ngày thứ ba sau ngày thứ hai đầu tiên trong tháng 11. Một điểm đặc biệt của kì bầu cử này là cử tri sẽ không được trực tiếp tham gia bầu tổng thống. Lá phiếu của họ gọi là phiếu phổ thông và họ là người chọn ra đại diện cử tri hay còn gọi là đại cử tri (Elector), đây là những người đã tuyên bố rõ ủng hộ ứng viên này hay ứng viên kia.

cach bau cu tong thong my (3)

Cách bầu cử tổng thống Mỹ: Thông thường ngày bầu cử Tổng thống Mỹ sẽ được tổ chức vào ngày thứ ba sau ngày thứ hai đầu tiên trong tháng 11

Các đại cử tri sau đó sẽ hợp thành Cử tri đoàn (Electoral College). Tùy thuộc vào dân số mà mỗi bang của Mỹ có một số nhất định đại cử tri trong Cử tri đoàn này. Thông thường ở hầu hết các bang, nếu ứng viên nào được nhiều nhất phiếu phổ thông (popular vote) nhất thì nghiễm nhiên cũng nhận được toàn bộ phiếu của Cử tri đoàn (Electoral College) bang đó.

Ở Mỹ, bang dông dân nhất cũng là bang có nhiều phiếu đại cử tri nhất: 55 phiếu - California. Còn những bang nhỏ khác ít dân chỉ có 3 phiếu đại cử tri. Được biết ở nước Mỹ có tổng cộng 538 đại cử tri trong Cử tri đoàn. Để trở thành tổng thống, một ứng viên cần hội đủ tối thiểu 270 phiếu trong Cử tri đoàn.

Theo đó có những trường hợp, một ứng viên có thể bước vào Nhà Trắng mà không cần đạt được đa số phiếu phổ thông (popular vote) mà chỉ cần đa số phiếu của Cử tri đoàn là được, như trong trường hợp cuộc bầu cử hồi năm 2000 khi ông George Bush thuộc phe Cộng hòa thắng đối thủ Al Gore của đảng Dân chủ.

cach bau cu tong thong my (6)

Cách bầu cử tổng thống Mỹ: Bỏ phiếu kín

Năm đó, ứng viên Al Gore giành được 48,38% phiếu phổ thông cả nước so với 47,87% của ông George Bush. Tuy hơn, nhưng Al Gore vẫn phải nhường bước cho ông Bush vào Nhà Trắng, bởi ứng viên Cộng hòa này nhận được 271 phiếu đại cử tri, trong khi Al Gore chỉ được 266 phiếu. Bang quyết định chuyện thắng thua này là Florida, nơi mà toàn bộ 25 đại cử tri tại đây bỏ phiếu cho Bush, bất chấp việc chênh lệch phiếu phổ thông tại Florida của hai ứng viên chỉ là 537 lá.

Cách bầu cử tổng thống Mỹ

538 đại cử tri trên toàn quốc sẽ hợp thành Cử tri đoàn (Electoral College), cứ 4 năm một lần họp để bầu lên Tổng thống và Phó Tổng thống Mỹ.

Các Đại cử tri họp tại các tòa nhà quốc hội tiểu bang nhà của mình (hay tại Đặc khu Columbia) vào ngày thứ Hai đầu tiên sau ngày thư Tư lần thứ hai trong tháng 12 để bầu Tổng thống và Phó Tổng thống (năm nay, ngày này rơi vào ngày 19/12).

Sẽ có 51 cuộc họp (gồm 50 tiểu bang và Đặc khu Columbia), được tổ chức cùng ngày, các Đại cử tri cùng bỏ phiếu để chọn ra Tổng thống. Chính vì có sự tập hợp kết quả bầu cử của 51 nhóm nên mới có định nghĩa kỹ thuật là “Cử tri đoàn” mặc dù 51 nhóm này thực sự không tập hợp về chung một nơi để bầu cử. Hệ thống Cử tri đoàn vì thế giống như một đại hội toàn quốc, là một nhân tố gián tiếp trong tiến trình bầu lên Tổng thống Mỹ.

Chuyện kể về hướng dẫn viên đặc biệt cho TT Obama ở chùa Ngọc Hoàng
Chân dung phiên dịch viên cho TT Obama ở Việt Nam