| Hà Nội /

Tiện ích

Kết quả xổ số

Giá vàng

Thời tiết

Phim chiếu rạp

Vé máy bay

Vé tàu

TTVN
Thứ sáu, 08/05/2020, 07:03 AM
  • Click để copy

Cách chẩn đoán bệnh hen phế quản

Cách chẩn đoán bệnh hen phế quản sẽ dựa vào triệu chứng lâm sàng, cận lâm sàng, chẩn đoán xác định, chẩn đoán phân biệt...

Cách chẩn đoán bệnh hen phế quản sẽ dựa vào triệu chứng lâm sàng, cận lâm sàng, chẩn đoán xác định, chẩn đoán phân biệt...

Cách chẩn đoán bệnh hen phế quản sẽ dựa vào triệu chứng lâm sàng, cận lâm sàng, chẩn đoán xác định, chẩn đoán phân biệt...

Cách chẩn đoán bệnh hen phế quản

Theo tài liệu chuyên môn “Hướng dẫn chẩn đoán và điều trị hen phế quản người lớn và trẻ em lớn hơn hoặc bằng 12 tuổi”, cách chẩn đoán bệnh hen phế quản sẽ dựa vào triệu chứng lâm sàng, cận lâm sàng, chẩn đoán xác định, chẩn đoán phân biệt,

Do vậy, dưới đây là các cách chẩn đoán bệnh hen phế quản:

1. Dựa trên triệu chứng

a, Triệu chứng  lâm sàng

Người lớn và trẻ em lớn hơn hoặc bằng 12 tuổi sẽ có các triệu chứng sau khi bị hen phế quản:

- Khó thở, khò khè, thở rít, đặc biệt thì thở ra, đặc biệt là về đêm, theo mùa...

- Tiền sử có cơn khó thở kiểu hen: ho khạc đờm, khó thở, cò cử, nặng ngực, nghe

phổi có ran rít, ran ngáy;

- Cần lưu ý loại trừ các bệnh lý khác có triệu chứng giống hen phế quản như bệnh

phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD), giãn phế quản, viêm phế quản co thắt ....;

- Khẳng định chẩn đoán nếu thấy cơn hen phế quản với các dấu hiệu đặc trưng:

+ Tiền triệu: hắt hơi, sổ mũi, ngứa mắt, ho khan, buồn ngủ...

+ Cơn khó thở: lúc bắt đầu khó thở chậm, ở thì thở ra, có tiếng cò cứ người

khác cũng nghe được, khó thở tăng dần, sau có thể khó thở nhiều, vã mồ hôi,

nói từng từ hoặc ngắt quãng. Cơn khó thở kéo dài 5- 15 phút, có khi hàng giờ,

hàng ngày. Cơn khó thở giảm dần và kết thúc với ho và khạc đờm. Đờm

thường trong, quánh, dính. Khám trong cơn hen thấy có ran rít, ran ngáy lan

toả 2 phổi.

b, Triệu chứng cận lâm sàng

- Khi đo với hô hấp ký:

+ Đo ngoài cơn: kết quả chức năng thông khí (CNTK) phổi bình thường;

+ Trường hợp đo trong cơn: rối loạn thông khí (RLTK) tắc nghẽn phục hồi

hoàn toàn với thuốc giãn phế quản: chỉ số FEV1/FVC ≥ 75% sau hít 400μg

salbutamol;

- Sự biến đổi thông khí đo bằng lưu lượng đỉnh kế: lưu lượng đỉnh (LLĐ) tăng

>15% sau 30 phút hít 400μg salbutamol. LLĐ biến thiên hơn 20% giữa lần đo

buổi sáng và chiều cách nhau 12 giờ ở người bệnh dùng thuốc giãn phế quản

(hoặc hơn 10% khi không dùng thuốc giãn phế quản), hoặc LLĐ giảm hơn 15%

sau 6 phút đi bộ hoặc gắng sức.

2. Chẩn đoán xác định

a, Hai đặc điểm cơ bản của hen phế quả

- Thở khò khè, khó thở, tức ngực và ho. Các biểu hiện bệnh biến đổi theo thời gian, mức độ nặng, và

- Giới hạn luồng khí thở ra biến đổi, được khẳng định ít nhất một lần.

Lưu ý: Chẩn đoán hen phế quản nên dựa trên những thông tin ghi nhận của bệnh

nhân và nên được thực hiện trước khi bắt đầu điều trị kiểm soát hen. Việc khẳng

định chẩn đoán hen trở nên khó hơn nhiều sau khi bệnh nhân đã điều trị kiểm soát.

b, Các bước chẩn đoán hen phế quản

- Khai thác bệnh sử và tiền sử gia đình: thời điểm và cách khởi phát của các triệu

chứng hô hấp, tiền sử mắc các bệnh dị ứng như VMDU, chàm cơ địa của người

bệnh hoặc gia đình

- Khám thực thể: phát hiện tiếng ran rít, ran ngáy thì thở ra khi nghe phổi hoặc các

dấu hiệu của bệnh lý mắc kèm như viêm mũi dị ứng hoặc polyp mũi.

- Đo hô hấp ký để ghi nhận giới hạn luồng khí thở ra dao động

- Các xét nghiệm khác như test kích thích phế quản, thử nghiệm dị ứng, đo nồng độ Oxit Nitric trong khí thở ra (FENO).

3. Chẩn đoán phân biệt

- Bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính: tiền sử thường hút thuốc lá, thuốc lào, ho khạc đờm kéo dài, khó thở liên tục, thăm dò CNTK phổi có RLTK tắc nghẽn không hồi phục hoàn toàn với các thuốc giãn phế quản.

- Suy tim: suy tim trái do tăng huyết áp, hẹp van hai lá. Hỏi tiền sử, khám lâm sàng, chụp quang tim phổi, điện tâm đồ sẽ giúp xác định chẩn đoán.

- Bất thường hoặc tắc đường hô hấp do nhuyễn sụn phế quản, u thanh - khí - phế quản, hẹp khí phế quản do chèn ép, xơ, dị dạng quai động mạch chủ, dị vật: khó thở, tiếng rít cố định không đáp ứng với thuốc giãn phế quản, hình ảnh đặc trưng trên hô hấp ký.

- Trào ngược dạ dày thực quản với ho, khó thở hay xuất hiện khi nằm, cúi người về phía trước. Soi dạ dày thực quản giúp xác định chẩn đoán.

- Rò thực quản - khí quản: ho, khó thở hay xuất hiện, tăng lên khi ăn uống. Soi, chụp thực quản, dạ dày có cản quang giúp xác định chẩn đoán.

- Giãn phế quản: thường có ho khạc đờm từ nhiều năm với những đợt đờm nhày mủ. Chụp X-quang tim phổi chuẩn hoặc chụp cắt lớp vi tính sẽ xác định bệnh.

4. Chẩn đoán khi bệnh nhân đã dùng thuốc kiểm soát hen

Chẩn đoán hen phế quản ở những người đang dùng thuốc kiểm soát có thể gặp khó khăn. Trong những trường hợp này, việc khẳng định chẩn đoán thường dựa vào:

- Thăm khám lâm sàng, hỏi bệnh sử, tiền sử bệnh tỷ mỷ, nhằm tìm kiếm các dấu hiệu gợi ý chẩn đoán hen trong bảng 1;

- Hỏi tiền sử dị ứng, tiền sử gia đình có người bị hen phế quản?

- Tìm kiếm các bằng chứng về việc đáp ứng với điều trị thuốc giãn phế quản hoặc corticoid;

- Đánh giá các đáp ứng với điều trị hiện tại các thuốc kiểm soát hen. Nếu đáp ứng điều trị tốt thì xem đó là dấu hiệu quan trọng giúp khẳng định chẩn đoán;

- Nếu bệnh nhân vẫn đang có triệu chứng, không đáp ứng với điều trị hiện tại: xem xét dừng thuốc điều trị duy trì > 12h (ICS hoặc ICS+LABA), dừng thuốc giãn phế quản tác dụng nhanh (SABA) > 6 giờ và tiến hành đo CNTK phổi, làm test hồi phục phế quản;

- Xem xét làm test kích thích phế quản cho những trường hợp đã tiến hành các biện pháp nêu trên nhưng vẫn chưa đủ cơ sở để chẩn đoán HPQ.

5. Chẩn đoán hen phế quản ở một số thể lâm sàng

a, Ho là triệu chứng duy nhất

Thể này đặc trưng bởi triệu chứng ho, xuất hiện thành cơn, thường xuất hiện khi thay đổi thời tiết, nửa đêm về sáng;

Thể bệnh này đôi khi khó chẩn đoán, do bệnh nhân thường đến khám bệnh khi không có triệu chứng, kết quả đo CNTK phổi bình thường. Để chẩn đoán xác định, có thể cần làm test kích thích phế quản, theo dõi dao động lưu lượng đỉnh (LLĐ) trong ngày hoặc có thể điều trị thử với thuốc giãn phế quản, hoặc corticoid hít. Bệnh nhân được khẳng định HPQ khi có test kích thích phế quản dương tính.

Khi chẩn đoán HPQ thể ho là triệu chứng duy nhất: cần lưu ý loại trừ một số bệnh lý gây các triệu chứng ho kéo dài như: hội chứng chảy dịch từ mũi sau, viêm xoang mạn, trào ngược dạ dày thực quản (GERD), rối loạn chức năng dây thanh, viêm phế quản tăng bạch cầu ái  toan.

b, Bệnh hen nghề nghiệp

Tất cả những bệnh nhân HPQ khởi phát ở tuổi trưởng thành đều cần được hỏi về:

- Tình trạng phơi nhiễm nghề nghiệp;

- Bệnh hen có trở nên tốt hơn khi tránh xa công việc không;

- Trong xử trí: cần có chẩn đoán xác định sớm và loại trừ phơi nhiễm nghề nghiệp càng nhanh càng tốt.

c, Phụ nữ mang thai

Trong thời kỳ thai nghén, tình trạng kiểm soát hen có thể thay đổi, do đó cần hỏi về bệnh hen cho tất cả phụ nữ mang thai và dự định mang thai, và khuyến cáo họ về tầm quan trọng của điều trị hen vì sức khỏe cả mẹ và bé.

d, Hen ở người lớn tuổi

HPQ có thể không được chẩn đoán đầy đủ ở người già, do nhận thức kém, do định kiến rằng khó thở là bình thường ở người già, do thiếu tập thể dục, hay giảm hoạt động. Bệnh hen cũng có thể được chẩn đoán quá mức do nhầm lẫn với khó thở do suy tim trái hay bệnh tim do thiếu máu cục bộ.

e, Hen ở người hút thuốc và những người đã từng hút thuốc

Có thể gặp cả HPQ, COPD, hoặc chồng lấp hen-COPD (ACO), đặc biệt ở những người hút thuốc lá và người già. Bệnh sử, kiểu hình các triệu chứng và các ghi nhận trong tiền sử bệnh có thể giúp phân biệt HPQ với giới hạn luồng khí cố định trong COPD. Trường hợp chẩn đoán không chắc chắn: cần chuyển sớm bệnh nhân đến khám các chuyên gia, hoặc các cơ sở khám, điều trị chuyên khoa.

Bài liên quan
 
Cách phòng chống virus Zika hiệu quả nhất

Cách phòng chống virus Zika hiệu quả nhất

27/05/2020 09:26

Bởi virus Zika lây truyền qua muỗi nên biện pháp tốt nhất là ngăn muỗi đốt và ngăn muỗi sinh sản, tránh đến vùng dịch cùng nhiều các khác.

Virus Zika nguy hiểm như thế nào? Ảnh hưởng và tác hại của virus Zika

Virus Zika nguy hiểm như thế nào? Ảnh hưởng và tác hại của virus Zika

26/05/2020 20:11

Virus Zika đặc biệt nguy hiểm với thai nhi. Phụ nữ mang thai mắc bệnh này có thể bị sảy thai hoặc thai nhi bị dị tật.

Virus Zika là gì? Triệu chứng bệnh do virus Zika gây ra

Virus Zika là gì? Triệu chứng bệnh do virus Zika gây ra

26/05/2020 20:10

Virus Zika là bệnh chủ yếu lây lan từ muỗi. Căn bệnh này xuất hiện ở Việt Nam từ năm 2016.

Cường Lực Ích Nam không số đăng ký, không lô sản xuất được bán tràn lan trên MXH đe dọa sức khỏe khách hàng

Cường Lực Ích Nam không số đăng ký, không lô sản xuất được bán tràn lan trên MXH đe dọa sức khỏe khách hàng

26/05/2020 14:06

Được quảng cáo như "thần dược" cải thiện sinh lý nam giới sau một tuần, sản phẩm Cường Lực Ích Nam gần đây xuất hiện tràn lan trên internet và được phân phối bởi Công ty TNHH Đông dược Mộc Linh Đường.

Phòng khám da liễu của O2 Skin của SEO Phạm Thị Thanh Thảo bị phạt nặng do có nhiều sai phạm

Phòng khám da liễu của O2 Skin của SEO Phạm Thị Thanh Thảo bị phạt nặng do có nhiều sai phạm

26/05/2020 10:42

Thanh tra Sở Y tế vừa phát hiện và tiến hành xử phạt Phòng khám da liễu O2 Skin vì quảng cáo “chui” dịch vụ, sản phẩm, không đảm bảo cơ sở vật chất…

Tin Covid-19 mới nhất ngày 26/5: Còn 12.433 ca đang cách ly tập trung

Tin Covid-19 mới nhất ngày 26/5: Còn 12.433 ca đang cách ly tập trung

26/05/2020 09:39

Bản tin Covid-19 mới nhất ngày 26/5 cho biết, Việt Nam đã có 40 ngày không có ca lây nhiễm mới trong cộng đồng. Hiện cả nước còn 12.433 ca đang cách ly tập trung được theo dõi sức khỏe chặt chẽ.

3 ca sốt xuất huyết tử vong, 1 ca mắc Zika, BYT yêu cầu tăng cường phòng chống dịch

3 ca sốt xuất huyết tử vong, 1 ca mắc Zika, BYT yêu cầu tăng cường phòng chống dịch

26/05/2020 09:12

Bộ Y tế thông báo Việt Nam đã xuất hiện 1 ca bệnh Zika và 3 trường hợp tử vong vì sốt xuất huyết đầu tiên trong năm 2020. Do đó, bộ yêu cầu tăng cường phòng chống các bệnh này.

Xuất hiện bài viết yêu cầu Sở Y tế TPHCM gỡ bỏ thông tin sai sự thật về mỹ phẩm Huyền Cò

Xuất hiện bài viết yêu cầu Sở Y tế TPHCM gỡ bỏ thông tin sai sự thật về mỹ phẩm Huyền Cò

25/05/2020 11:58

"Công ty Mỹ phẩm Huyền Cò hiện đang liên hệ với các trang báo để yêu cầu gỡ bài viết, tránh gây hiểu nhầm cho khách hàng", trong đó có trang thông tin của Thanh tra Sở Y tế TP.HCM.

Thêm 1 ca mắc Covid-19, Việt Nam ghi nhận 325 ca

Thêm 1 ca mắc Covid-19, Việt Nam ghi nhận 325 ca

24/05/2020 07:12

Ca mắc Covid-19 được xác nhận sáng nay (24/5) là người từ Nga trở về hôm 13/5, đã từng mắc bệnh và được tuyên bố khỏi bệnh ở Nga.

TTVN