Cách nuôi giun quế và kỹ thuật nuôi giun quế

Cách nuôi giun quế và kỹ thuật nuôi giun quế

Giun quế hay được gọi là trùn quế chuyên cung cấp làm thức ăn cho gia cầm như gà, vịt, ngan, ngỗng, cá...cùng một số loài khác. Nuôi giun quế đang được nhiều người nông dân áp dụng trong chăn nuôi nhằm đem lại kinh tế cao.

Cách nuôi giun quế

1. Chuẩ bị chuồng nuôi

Có ba phương thức chăn nuôi giun quế chủ yếu, đó là: nuôi giun trong hố đất, nuôi trong thùng hộp và nuôi trong bể xây.

Nuôi giun trong hố đất

Hố đất dùng nuôi giun quế sâu 0,4 - 0,5m, rộng 1 - 1,2m và dài 2 - 4m ở nơi cao ráo, thoáng mát. Xung quanh hố đất nuôi giun được đào rãnh thoát nước hoặc có thể đắp luống trên mặt đất để nuôi giun. Những yêu cầu đặt ra khi đắp luống đảm bảo cao 0,3 - 0,4m, rộng 1m và dài từ 2 - 4m. Dùng thân cây chuối, ván quây, bao bì thức ăn hay gạch, xây thành để phân nuôi không bị tràn ra ngoài.

Nuôi giun trong thùng hộp

Có thể sử dụng các thùng xốp hay hộp, tận dụng những vật có khả năng chứa đựng để làm chuồng cho giun quế. Tuỳ vào yêu cầu và điều kiện nuôi để thiết kế chuồng nuôi giun bằng thùng hộp có kích thước phù hợp. Chuồng nuôi giun phải đảm bảo chứa được thức ăn cho giun và không làm thay đổi nhiệt độ của thức ăn. Thức ăn khi cho giun ăn không quá ẩm, đảm bảo nếu bị nước vào sẽ đi theo rãnh thoát duy trì thức ăn được khô. Thùng nuôi giun phải có nắp đậy kín để giun không bò được ra ngoài, trốn nơi ở. Tốt nhất nên chọn các thùng bằng gỗ hoặc nhựa.

Hiện nay, dùng hộp nuôi giun kích thước 50 x 35 x 20cm, được khoan nhiều lỗ có đường kính khoảng 5mm để thoát nước và được lót dưới chất dẻo ngăn không để giun bò ra ngoài. Các chân đỡ hộp cao khoảng 5cm khi chồng các hộp lên nhau không bị quá bí, tạo kẽ hở để không khí có thể đi vào. Đặt chậu hứng nước dưới mỗi chồng hộp và được đặt trong nhà có mái che.

Nuôi trong chuồng có ngăn bể xây

Với những hộ gia đình kinh doanh nuôi quy mô lớn nên xây thành chuồng. Sử dụng mái riêng để che hoặc có thể tận dụng gian nhà có sẵn để làm chuồng. Dựa vào diện tích đang có để xây chuồng, cao khoảng 0,4m, ngang 1 - 1m50. Xây chuồng dài được ngăn thành các ô. Sử dụng các ván, xây gạch để quây chuồng. Tuỳ vào lượng giun nuôi để quây ô, dùng lá dừa, lá cọ hay rơm rạ để che phủ chuồng tạo độ bóng mát, thông thoáng.

2. Dụng cụ

Cây chĩa 6 răng dùng để xới, thu hoạch và chăm sóc giun tránh giun bị thương.Tấm che phủ thường được bằng bao tải hoặc chiếu cói. Giun có tập tính ăn và cặp đôi sinh sản ở trên bề mặt luống giun có độ ẩm và tối. Sử dụng tấm che phủ đảm bảo bóng tối cho giun vừa tạo độ ẩm cho luống giun.

Gáo múc thức ăn dùng ca múc nước bằng nhựa có cán hoặc những vật có thể múc được buộc thêm cán dài khoảng 1 - 1,5m.

3. Thức ăn cho giun quế

Phân tươi của gia súc ăn cỏ được ủ phân hoặc trực tiếp để cho giun ăn. Hoặc có thể ủ thức ăn như sau:

- 50kg cỏ khô hay rơm rạ, thân đậu, bã mía, mạt cưa, giấy vụn, ...

- 30 kg phân gia súc (trâu, bò, heo, ... )

- 20 kg thực vật tươi (rau, cỏ, vỏ chuối, ...)

4. Giun giống

Nên chọn những cơ sở có nguồn giống khoẻ, chất lượng cao. Khi mua giống, tốt nhất là mua ở dạng sinh khối (có lẫn cả giun bố mẹ, giun con, trứng kén giun chưa nở và cơ chất mà giun đang sống quen), để giun không bị “sốc” trong môi trường mới lạ và sinh sản nhanh.

Giun quế còn có tên khoa học là Peryonyx Excavatus, chúng sinh sản rất nhanh, dễ nuôi, cho năng suất cao và thích hợp với những vùng nhiệt đới. Có thể nói về việc tăng số lượng, giun là loại động vật sinh sản nhanh nhất.

5. Thả giun giống

Vào buổi sáng là thời điểm thích hợp để thả giun giống. Giun giống được rải bằng cách sinh khối vào theo một đường thẳng giữa ô luống đó hoặc rải giun giống thành từng đám giữa mặt luống. Khoảng 5 – 7 phút sau, giun sẽ chui hết xuống lớp sâu. Quan sát mặt luống, loại bỏ những con giun ngọ nguậy tại chỗ, không có khả năng di chuyển xuống lớp đất sâu. Đó là những mẩu giun bị thương trong quá trình gom giống, chuyên chở giống. Sau khi nhặt bỏ hết giun bị thương, dùng doa tưới cây, tưới ẩm nhẹ lên luống nuôi là xong.

Hàng ngày phải tưới ẩm mặt luống. Mật độ thích hợp khoảng 9 - 12 kg sinh khối/m2, tương đương 1,5 - 2 kg giun tinh/m2 (giun Quăn khoảng 7000-10 000 con/m, mới đảm bảo được sau 30 ngày cho 1 lần thu hoạch.

Kỹ thuật nuôi giun quế

Khi thả giun giống có thể dùng bao tải cũ hoặc chiếu cói rách, bìa các tông, lá chuối, lá cọ …đậy tạo thoáng, tối lên bề mặt ô chuồng giun để cho giun nhanh chóng quen nơi ở mới. Vì giun có tập tính sống trong môi trường tối nên khi có ánh sáng chúng sẽ tự rút sâu xuống mặt luống.

Đảm bảo độ ẩm cho luống nuôi giun luôn đạt 70%. Không để luống quá khô hoặc quá ẩm, nếu quá ẩm có thể cho ăn đặc hơn.

Sau khi thả giun giống được 1 - 2 ngày thì có thể cho giun ăn. Trên mặt luống, cho thức ăn khoảng 5cm và tiếp tục cho ăn khi thấy bề mặt luống đã xốp. Khi thức ăn còn nhiều không nên cho giun ăn vì lượng thức ăn tồn đọng sẽ ảnh hưởng đến khả năng sinh sản cũng như năng suất nuôi giun.

Thức ăn được ủ hoai mục đem trộn lẫn rồi ngâm vào nước sạch trong 1 - 2 ngày đến khi thành dạng lỏng sền sệt cho giun ăn. Nếu phân có lẫn ước tiểu phải phun rửa sạch trước khi cho ăn.

Thức ăn rải trên mặt luống thành vệt dài hoặc từng đám mỏng cách đều nhau. Lượng thức ăn tùy thuộc vào sức tiêu thụ của từng luống cụ thể và tùy mùa. Vào mùa hè, cứ 2 - 3 ngày cho giun ăn 1 lần. Lượng thức ăn bón trên bề mặt luống dày từ 2- 3 cm. Đến mùa đông, lượng thức ăn bón nhiều hơn, dày khoảng 5 cm và bón phủ đầy luống giun. Thời gian cho ăn cũng thưa hơn mùa hè (3 – 4 ngày cho ăn 1 lần).

Chăm sóc giun

Một số căn bệnh ở giun:

- Bệnh no hơi: Do giun ăn những loại thức ăn quá giàu "chất đạm" như phân bò sữa, lợn... làm cho phân có mùi chua. Sau khi cho ăn, giun có hiện tượng nổi lên trên mặt luống và trườn dài, sau đó chuyển sang màu tím bầm và chết. Cách tốt nhất khi phát hiện trường hợp này nên hót hết phần phân lỡ cho ăn ra và tưới nước lên luống.

- Bệnh trúng khí độc: Do đáy chất nền đã bị thối rữa, trong thời gian dài chất nền thiếu O2 làm cho khí CO2 chiếm lĩnh hết khe hở của chất nền, làm giun chui lên trên lớp mặtvà bò đi. Cách khắc phục: Dùng cuốc chĩa xới toàn bộ mặt luống và tưới nước.

Hàng ngày theo dõi luống giun, nếu thấy kiến phải tiêu diệt ngay. Diệt kiến có thể dùng cách đơn giản là đốt những vệt kiến bò vào luống giun, nhớ khi đốt đậy tấm phủ giun lại, hoặc cho nước ngập hố giun và kiến nổi lên mặt nước, dùng rọi đốt kiến trên mặt nước, sau đó tháo nước ra. Ngoài ra có thể dùng thuốc diệt kiến quét trên vách chuồng.

Một điều cần lưu ý là luống giun phải được che chắn hoặc bao lưới xung quanh để tránh gà, cóc, ếch nhái, rắn mối hoặc chuột ăn giun. Ngoài ra thật chú ý với các loại thuốc trừ sâu, hoá chất như xà phòng, nước rửa chén, muối ăn, nước giải, tro bếp, đất bột, ... rất độc hại đối với giun, giun sẽ lập tức chết khi tiếp xúc.