Lương công chức viên chức: ‘Sống lâu lên lão làng’

Tại toạ đàm về cải cách chính sách tiền lương mới đây, Phó thủ tướng Vương Đình Huệ, Trưởng ban chỉ đạo cải cách tiền lương cho biết, từ năm 2021 cả nước mới bắt đầu thực hiện cải cách chính sách tiền lương sau khi đề án tổng thể được thông qua.

Chính phủ sẽ giữ lại 70% phần tăng thu ngân sách của địa phương, giữ lại 50% số vượt thu của ngân sách Trung ương để bổ sung tạo nguồn cải cách tiền lương.

Một trong những điểm mới trong tư duy cải cách tiền lương là sẽ khắc phục bất cập trong chi trả lương theo bằng cấp. Theo đó, cán bộ công chức sẽ có hai bảng lương, một bảng lương dành cho các chức danh vị trí việc làm, một bảng dành cho cán bộ làm công việc thuần tuý về chuyên môn.

Đề án cũng đặt ra định hướng chi trả thu nhập của cán bộ, công chức theo thông lệ quốc tế là tỷ trọng lương chiếm không quá 70% thu nhập và phụ cấp không được quá 30%. Cùng đó, Thủ trưởng cơ quan, đơn vị có quyền chi 10% Quỹ tiền thưởng (trong lương) trả thêm cho người lao động hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ và có quỹ lương để tuyển dụng nhân tài.

Đề án cải cách tiền lương cũng sẽ bỏ cách tính lương theo hệ số mà quy định về số tuyệt đối trong thang, bảng lương; xác định mức lương tối thiểu là mức sàn thấp nhất, được luật hoá không ai trả thấp hơn. Ngoài ra quy định cả mức lương tối thiểu giờ; bỏ can thiệp của Nhà nước vào thang, bảng lương của doanh nghiệp, tiến tới liên thông giữa tiền lương khu vực công và tư.

Đánh giá chủ trương cải cách tiền lương với công chức, viên chức PGS.TS Bùi Thị An – Đại biểu Quốc hội khóa XIII cho rằng, cải cách tiền lương cần hướng đến nâng mức lương khu vực nhà nước. Muốn tăng lương công chức viên chức phải tinh gọn bộ máy, giảm được biên chế công kềnh hiện nay.

“Có thực tế đang tồn tại trong trả lương khu vực nhà nước là chưa trả lương xứng đáng, chưa trả lương theo đúng đóng góp của cán bộ công chức, viên chức. Vì thế lương trong bộ máy nhà nước theo kiểu “sống lâu lên lão làng”, giỏi hay kém, đóng góp nhiều hay ít cũng trả lương như nhau. Một bộ phận cán bộ quen sự ỷ lại, quen bao cấp, làm việc người giỏi cũng như người không làm việc, họ quen nên không muốn buông”, PGS.TS Bùi Thị An cho biết.

Theo thống kê cả nước hiện có hơn 2 triệu công chức, viên chức đang làm việc; 8 triệu người hưởng lương chiếm 8,3% dân số; hàng năm ngân sách phải bỏ ra 20% chi thường xuyên dành cho quỹ lương…

Chính phủ chủ trương giảm biên chế tức không để trùng lặp chức năng, không để 1 việc mà 2 -3 cơ quan cùng làm, tinh gọn bộ máy tức không để trùng lặp lãng phí biên chế, lãng phí biên chế là lãng phí ngân sách, lãng phí tiền thuế của dân.

“Nếu không tinh gọn bộ máy, giảm được biên chế giữ được người có tài thì không có có sở để tăng lương. Nếu cứ để bộ máy cồng kềnh như hiện nay không có cơ sở nào để tăng lương được, PGS Bùi Thị An nhấn mạnh.

Theo PGS Bùi Thị An khi không tinh giản được biên chế không có tiêu chí để lựa chọn người tài, người có năng lực thì sẽ khó có thể trả lương đúng, trả lương đủ theo đóng góp của từng cá nhân.

PGS Bùi Thị An phân tích, tinh thần cải cách tiền lương của Chính phủ là trả lương trong khu vực công phải dựa vào cơ sở những cống hiến của cá nhân. Để đánh giá công hiến dựa vào sáng kiến, đóng góp cụ thể vào công việc. Khi nào chưa rõ ràng các yếu tố này thì rất khó để đánh giá và trả lương đúng.

“Lương phải thể hiện cho việc trả đúng theo đóng góp, cái này có thể định lượng được, tuy nhiên hiện nay chúng ta chưa có quy định rõ ràng, chưa có phương tiện đánh giá. Khi chưa làm được việc đó rất khó có cơ sở tăng lương”, PGS. Bùi Thị An cho biết.