Kiến thức
19/01/2017 14:53Cúng ông Táo bằng cá chép giấy được không ?
Cúng ông Táo bằng cá chép giấy được không ?
Hàng năm cứ vào ngày 23 tháng Chạp, các gia đình lại làm cơm tiễn ông Công ông Táo về trời. Theo tín ngưỡng dân gian, người ta tin rằng, vào ngày này, Táo quân ở mỗi gia đình sẽ cưỡi cá chép để lên thiên đình, báo cáo với Ngọc Hoàng công việc làm ăn, bếp núc trong năm qua. Cũng chính bởi vậy mà ngoài mâm cỗ cúng, người Việt còn có tục thả cá chép để đưa tiễn Táo quân.
Hàng năm, cứ đến ngày 23, nhiều gia đình lại đi mua cá chép vàng về cúng tiễn ông Táo, sau đó đem cá thả ra ao, hồ, sông, suôi để phỏng sinh. Ngày nay bên cạnh việc mua cá chép thật, người ta còn dùng cá chép giấy để thay thế. Các loại cá chép giấy được làm với nhiều mẫu mã, hình thức khá đa dạng.
Cúng ông Táo bằng cá chép giấy được không ? Nhiều người chọn cá chép giấy để cúng tiến
Bàn luận về vấn đề này, GS Ngô Đức Thịnh - Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu và Bảo tồn văn hóa tín ngưỡng Việt Nam, chia sẻ với báo chí: Trong ngày cúng ông Táo người dân có thể dùng cá chép thật hoặc cá chép giấy để cúng đều được. Nếu có điều kiện thì nên dùng cá chép thật về cúm rồi thả phóng sinh.
"Cá chép thật sau khi làm lễ được thả phóng sinh mang rất nhiều ý nghĩa. Ngoài việc để đưa ông Táo bay về trời theo quan niệm của dân gian thì tục lệ phóng sinh này còn mang đậm tinh thần từ bi của nhà Phật. Triết lý nhà Phật là coi tất cả muôn loài, kể cả con người cùng chung một bản thể, cội nguồn", GS Thịnh cho hay.
Nghi lễ cúng ông Công ông Táo
Về nghi lễ cúng ông Công ông Táo, người dân Việt thường cúng vào ngày 23 hoặc 22 tháng Chạp. Trong nghi lễ, bắt buộc phải có tam sinh là gạo sống, thịt sống và cá sống. Đây là đại diện cho 3 phức hợp văn hóa ở miền núi, vùng biển và đồng bằng. Con số 3 còn đại diện cho sự sinh sôi phát triển.
Ngoài ra, việc cúng đồ sống còn thể hiện sự kính trọng, khẳng định sự quan trọng không thể thiếu của thần lửa trong cuộc sống của con người.
Người Việt quan niệm mỗi ngày các vị thần giúp con người nấu chín thức ăn 3 lần, khi đó, quần áo của họ cũng bị cháy hết. Vì vậy, khi cúng, người dân thường chuẩn bị 3 bộ trang phục cho các vị thần để họ đi gặp Ngọc hoàng Thượng đế.
Lễ vật cúng Táo công gồm có: mũ ông Công ba cỗ hay ba chiếc: hai mũ đàn ông và một mũ đàn bà. Mũ dành cho các ông Táo thì có hai cánh chuồn, mũ Táo bà thì không có cánh chuồn. Những mũ này được trang sức với các gương nhỏ hình tròn lóng lánh và những giây kim tuyết màu sắc sặc sỡ.
Để giản tiện, cũng có khi người ta chỉ cúng tượng trưng một cỗ mũ ông Công (có hai cánh chuồn) lại kèm theo một chiếc áo và một đôi hia bằng giấy. Màu sắc của mũ, áo hay hia ông Công thay đổi hàng năm theo ngũ hành.Những đồ "vàng mã" này (mũ, áo, hia, và một số vàng thoi bằng giấy) sẽ được đốt đi sau lễ cúng ông Táo vào ngày 23 tháng Chạp.
Theo tục lệ xưa, riêng đối với những nhà có trẻ con, người ta còn cúng Táo quân một con gà luộc nữa. Gà luộc này phải thuộc loại gà cồ mới tập gáy (tức gà mới lớn) để ngụ ý nhờ Táo quân xin với Ngọc Hoàng Thượng Đế cho đứa trẻ sau này lớn lên có nhiều nghị lực và sinh khí hiên ngang như con gà cồ vậy!
- Ngoài ra, để các ông và các bà Táo có phương tiện về chầu trời, ở miền Bắc người ta còn cúng một con cá chép còn sống thả trong chậu nước, ngụ ý "cá hóa long" nghĩa là cá sẽ biến thành Rồng đưa ông Táo về trời. Con cá chép này sẽ "phóng sinh" (thả ra ao hồ hay ra sông sau khi cúng).
- Ở miền Trung, người ta cúng một con ngựa bằng giấy với yên, cương đầy đủ. Còn ở miền Nam thì đơn giản hơn, chỉ cúng mũ, áo và đôi hia bằng giấy là đủ.
Tùy theo từng gia cảnh, ngoài các lễ vật chính kể trên, người ta hoặc làm lễ mặn (với xôi gà, chân giò luộc, các món nấu nấm, măng...v...v) hay lễ chay (với trầu cau, hoa, quả, giấy vàng, giấy bạc..v...v..) để tiễn Táo công.
Cúng ông Công ông Táo khấn gì
Cúng ông công ông táo vào thời gian nào
Cách sắm lễ và mâm lễ cúng ông công ông táo gồm những gì
Cúng ông công ông táo như thế nào
