Đầu tư công: Vốn đầu tư là tiền của người dân vài nghìn cũng phải kiểm soát chặt

18:56 28/05/2019

Tiền vốn đầu tư công dù là tiền ngân sách nhà nước, tiền đi vay trong nước (phát hành trái phiếu chính phủ), tiền vay vốn ODA, vốn vay ưu đãi nước ngoài, thì đều là tiền thuế của dân.

dau-tu-cong-tai-san-cong-thi-vai-nghin-vai-chuc-nghin-cung-phai-kiem-soat-chat
Đối với đầu tư công, nguồn vốn đầu tư là tiền của người dân vài nghìn cũng phải kiểm soát chặt. Ảnh minh họa

Liên quan đến tiêu chí phân loại dự án quan trọng quốc gia, Chính phủ và một số đại biểu đề nghị điều chỉnh từ mức vốn 10.000 tỷ lên 20.000 tỷ đồng.

Tuy nhiên, Báo cáo Ủy ban Thường vụ Quốc hội  nhấn mạnh: Việc phân cấp đầu tư công cơ bản ổn định, tiêu chí phân loại dự án quan trọng quốc gia với mức vốn 10.000 tỷ đồng như quy định hiện hành không phát sinh vướng mắc. Nếu điều chỉnh như đề xuất của Chính phủ sẽ gây xáo trộn lớn trong chuyển dịch phân loại, quản lý dự án.

Thống nhất với quan điểm của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, đại biểu Hoàng Quang Hàm cho rằng, với mức vốn 10.000 tỷ đồng, Quốc hội 2 khóa 13, 14 cũng chỉ có 2 dự án trình Quốc hội.

“Một quốc gia đang phát triển mà 10 năm chỉ có 2 dự án quan trọng là quá ít; điều chỉnh tăng lên 20.000 tỷ có thể không còn dự án nào trình Quốc hội”, ông Hàm nêu rõ.

Theo ông, Quốc hội quyết định những vấn đề quan trọng của đất nước mà điều chỉnh để Quốc hội không quyết định dự án nào là bất hợp lý.

Chung quan điểm, đại biểu Trương Trọng Nghĩa (TP HCM) cho hay, phải kiểm soát dự án đầu tư quan trọng quốc gia ở mức 10.000 tỷ.

Đại biểu Nghĩa nhấn mạnh, trong bối cảnh kiểm soát nợ công và thâm hụt ngân sách càng ngày càng quan trọng. Đã đụng tới tài sản công, ngân sách nhà nước, ở nhiều quốc gia thì vài nghìn, vài chục nghìn, vài triệu đô cũng cực kỳ quan trọng, phải kiểm soát chặt chẽ chứ đừng nói là 10.000 tỷ.

Giải trình làm rõ, Bộ trưởng KH&ĐT Nguyễn Chí Dũng đồng ý thẩm quyền quyết định kế hoạch đầu tư công trung hạn thuộc về Quốc hội.

Song, theo Bộ trưởng, quá trình làm thực tế 9.600 dự án đầu tư công trung hạn phát sinh những điều chỉnh, thay đổi. Mỗi lần thay đổi là 1 lần báo cáo xin ý kiến Quốc hội sẽ khiến khối lượng công việc của Quốc hội rất lớn.

Vì vậy, đề xuất giao Chính phủ làm những việc cụ thể phát sinh trong quá trình làm dự án sẽ giúp công việc và điều hành của Quốc hội linh hoạt, nhẹ nhàng hơn.

Quy trình, thủ tục đầu tư công của Việt Nam được xây dựng khá tương đồng với thông lệ, quy định và chuẩn mực quốc tế. Tiền vốn đầu tư công dù là tiền ngân sách nhà nước, tiền đi vay trong nước (phát hành trái phiếu chính phủ), tiền vay vốn ODA, vốn vay ưu đãi nước ngoài, thì đều là tiền thuế của dân. Đầu tư công tác động tới bội chi, nợ công, nên quy trình, thủ tục đầu tư công của tất cả các nước trên thế giới đều quy định rất chặt chẽ.

Quản lý chặt chẽ nhưng việc "nút thắt" giải ngân vốn đầu tư công hiện nay vẫn chưa được mở. Giải ngân vốn đầu tư công qua hệ thống kho bạc từ tháng 1/2019 tới hết tháng 4/2019 chỉ là 68.548 tỷ đồng, đạt 16,45% so với kế hoạch Quốc hội giao. Riêng tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư nước ngoài thấp hơn cùng kỳ khi mấy tháng qua chỉ đạt 2,5% so với 6,34% của 4 tháng đầu năm 2018.

Không thể phủ nhận, kể từ khi triển khai Luật Đầu tư công (năm 2015) đến nay, không năm nào hoàn thành kế hoạch giải ngân. Giải ngân vốn đầu tư công chậm do quy định thủ tục hồ sơ đầu tư dự án đầu tư công.

Theo quy định đầu tư công trình, dự án bằng nguồn vốn nhà nước không chỉ phải thực hiện theo Luật Đầu tư công, mà còn phải đồng bộ với các văn bản quy phạm pháp luật khác, như Luật Đấu thầu, Luật Xây dựng, Luật Đất đai… Ví dụ, với dự án nhóm A, chỉ riêng khâu hoàn thiện hồ sơ xây dựng công trình, dự án mất tối thiểu 26 tháng.

Cụ thể, sau khi đã có quyết định chủ trương đầu tư thì phải có thiết kế công trình. Muốn có thiết kế thì phải tổ chức đấu thầu thiết kế. Muốn tổ chức đấu thầu thiết kế thì phải lập hồ sơ đấu thầu, mời thầu, tổ chức đấu thầu, chấm thầu. Riêng khâu này mất ít nhất 3 - 4 tháng.

Đấu thầu xong, có kết quả lựa chọn nhà thầu, tư vấn thiết kế, nhà thầu tiến hành thiết kế chi tiết, cơ quan quản lý nhà nước, các loại hội đồng tổ chức nghiệm thu mất ít nhất là 8 tháng.

Xong thiết kế, chủ đầu tư trình cơ quan có thẩm quyền lập hội đồng tổ chức phê duyệt dự án. Khâu này mất thêm 3 tháng nữa.

Sau khi hoàn thiện mọi thủ tục, chủ đầu tư trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt và có nhanh thì một tháng sau mới được phê duyệt dự án, trong trường hợp phải xin ý kiến các bộ, ngành thì thời gian sẽ kéo dài thêm mấy tháng nữa. Sau khi Thủ tướng Chính phủ phê duyệt dự án, chủ đầu tư lập hồ sơ sơ tuyển nhà thầu thi công công trình, dự án mất thêm 3 - 4 tháng nữa.

Kết thúc khâu sơ tuyển nhà thầu, tổ chức mời thầu, đấu thầu để lựa chọn nhà thầu mất thêm tối thiểu 6 tháng.

Như vậy, riêng khâu thực hiện theo quy định của Luật Xây dựng và Luật Đấu thầu đã mất 26 tháng trong trường hợp không gặp trở ngại gì. Với khoảng thời gian dài như vậy việc giải ngân chậm là điều dễ hiểu.

 

[VIDEO] Nữ doanh nhân Trần Uyên Phương tiếp sức cho 'thủ lĩnh tình nguyện' Tân 'lì'

Xúc động trước câu chuyện vượt lên số phận của Tân "lì", Trần Uyên Phương đã đồng hành cùng Tân để cùng giúp đỡ những mảnh đời bất hạnh.

 

Nóng giá điện, giá xăng vì sao không chất vấn Bộ trưởng Bộ Công Thương?

Danh sách 4 bộ trưởng trả lời chất vấn Kỳ họp thứ 7, Quốc hội khóa XIV đã được công bố, khá bất ngờ khi giá điện, giá xăng được dư luận quan tâm nhưng Bộ trưởng Bộ Công Thương không "ngồi ghế nóng".

 

Cách nào bịt lỗ hổng chuyển nhượng đất cho người nước ngoài

Nhiều đại biểu Quốc hội lo ngại về tình trạng người Việt đứng tên mua nhà, chuyển nhượng cho người nước ngoài, đặc biệt ở những vị trí trọng yếu về an ninh quốc phòng.

Tin khác