Dự án trồng rừng 100 năm cho những cuốn sách tương lai

Bạn có bao giờ tự hỏi, để sản xuất ra tất cả những cuốn sách trong một thư viện đồ sộ cần bao nhiêu gỗ? “Số phận” của những cuốn sách vật lý có thể chưa biết đi về đâu, nhưng ít nhất 1000 bản sao của 100 cuốn sách khác nhau sẽ được in trong vòng một thế kỷ, kể từ bây giờ đến năm 2114. Và hiển nhiên, để thực hiện được dự án này, những cây gỗ dùng vào mục đích sản xuất giấy đã và đang được trồng.

Cây non được trồng để tạo nên những thư viện sách trong tương lai, đây là một dự án trồng rừng đặc biệt, vừa mang tính nghệ thuật, vừa để bảo tồn giá trị tri thức cho các thế hệ, vừa để cải thiện môi trường. Dự án được triển khai năm 2014, theo phương thức phát hành một cuốn sách từ mỗi tác giả khác nhau trong vòng 100 năm. Tuy nhiên, trước thời điểm năm 2114, sẽ không có cuốn nào được xuất bản.

Những câu chuyện sẽ được in trên giấy làm từ 1000 cây trồng ở Nordmarka, một khu rừng phía bắc Oslo. Cho đến lúc đó, bản thảo sẽ được lưu giữ ở tầng trên cùng của Thư viện Deichman ở Oslo, trong không gian được gọi là “Silent Room” (Căn phòng yên lặng). Những bản thảo sẽ được trưng tại căn phòng này, tuy nhiên sẽ không được ấn hành rộng rãi cho thế hệ hiện tại. Điều này đồng nghĩa với việc có thể chúng ta sẽ không bao giờ đọc được chúng.

Căn phòng yên lặng dự kiến mở vào năm 2019, sẽ được làm từ gỗ già trong rừng Nordmarka để dành chỗ cho những cây mới phát triển. Căn phòng có diện tích vừa đủ cho một vài du khách ghé thăm. Ngoài ra, họ cũng có thể nhìn ra khu rừng từ đây.

Katle Paterson, một nghệ sĩ người Scotland, là người đã đã thiết kế dự án Thư viện Tương lai và cô thích sử dụng những yếu tố như thời gian và tính chất tự nhiên cho dự án trồng rừng của mình. Có thể kể tới một vài dự án trước đây của cô như: bản đồ các ngôi sao chết, đưa thiên thạch quay trở lại vũ trụ, phát trực tiếp âm thanh khi sông băng tan chảy.

Paterson biết rằng cô sẽ không thể chứng kiến dự án kéo dài cả thế kỷ của mình được hoàn thành, tuy nhiên cô dự định vẫn sẽ tổ chức và tham dự buổi lễ chuyển giao chừng nào cô còn có thể.

Tại buổi lễ được tổ chức hàng năm, tác giả được lựa chọn năm đó sẽ đọc lên tác phẩm của mình tại chính cánh rừng tương lai này trước khi chính thức đưa bản thảo ra. Người đầu tiên tham gia là tác giả tiểu thuyết viễn tưởng loạn thế, Margaret Atwood. Cuốn tiểu thuyết Scribbler Moon năm 2014 của cô chưa bao giờ được đọc lên. Năm tiếp theo là David Mitchell, tác giả của Cloud Atlas, người đã góp một cuốn sách có tựa đề From Me Flows What You Call Time. Tiếp đó là nhà văn người Iceland, Sjón.

Điều dễ thấy đầu tiên về dự án này có lẽ là việc cải thiện môi trường, nhưng hơn hết, là lời thách thức mạnh mẽ tới thời gian trong việc lưu giữ những giá trị tri thức qua in ấn. Với những dự án có tầm nhìn xa như cánh rừng tương lai, những giá trị sáng tạo văn chương của con người khó có thể bị phai nhòa.