Dự thảo điều lệ trường tiểu học: Người lớn suy nghĩ, trẻ con thực hiện

Mới đây, Bộ GD-ĐT công bố dự thảo điều lệ trường tiểu học và mô hình trường học mới (VNEN). Đây là một dự án về sư phạm với mục đích xây dựng và nhân rộng một kiểu mô hình nhà trường tiên tiến, hiện đại, phù hợp với mục tiêu phát triển và đặc điểm của giáo dục Việt Nam.

Dự thảo điều lệ trường tiểu học: Lớp trưởng trở thành Chủ tịch hội đồng tự quản

Theo đó, tại điều 17 quy định mỗi lớp là một hội đồng tự quản và học không quá 35 học sinh. Bộ máy tổ chức lớp học gồm có: 1 Chủ tịch Hội đồng, 2 phó Chủ tịch Hội đồng và các ban tham gia Hội đồng tự quản (Ban Học tập, Ban Quyền lợi, Ban Sức khoẻ, vệ sinh, Ban Văn nghệ, thể dục, Ban Thư viện, Ban Đối ngoại…).

Quy trình bầu cử cũng diễn ra khá nghiêm ngặt từ khâu chuẩn bị đến hoàn thành. Các học sinh có thể tự hoặc do các bạn trong lớp đề cử; giáo viên lập danh sách các ửng cử, ban kiểm phiếu và tiến hành bầu cử. Học sinh nào có số phiếu cao nhất từ trên xuống dưới sẽ trúng cử vào các vị trí Chủ tịch, phó Chủ tịch hội đồng và các ban ngành khác. Và các trí sẽ được thay đổi luân phiên để các học sinh khác có cơ hội thể hiện năng lực cá nhân.

Điều lệ trường tiểu học mới giúp học sinh tự quản, tự lập và tự chủ

Với cách làm này tạo cho học sinh cảm thấy dân chủ, công bằng và bình đẳng; đồng thời, nâng cao tính tự lập, tự chủ; giúp các em nhận thức được vai trò, nghĩa vụ và trách nhiệm của một người lãnh đạo.

Trả lời trước báo giới, thứ trưởng GD&ĐT Nguyễn Vinh Hiển cũng chia sẻ những vấn đề xoay quanh mô hình chủ tịch hội đồng tự quản trong dự thảo điều lệ trường tiểu học. Mô hình này đã được Việt Nam triển khai từ năm học 2011-2012 và tạo ra nhiều hiệu ứng rất tốt. Với điều lệ mới này, chính các em học sinh sẽ tự giám sát lẫn nhau, tự do nêu ra ý kiến và cùng bàn bạc; giáo viên sẽ không còn đứng giảng nhưng sẽ giải đáp những thắc mắc, động viên học sinh học tập.

Có rất nhiều ý kiến đồng tình ủng hộ những quy định trong bản dự thảo điều lệ trường tiểu học mới này.  “Con nhà em đang học mô hình mà lớp trưởng là chủ tịch rồi. Em thấy rất hay đấy chứ. Đây cũng là cách của Bộ GD nhằm cải thiện nền giáo dục nước nhà.”

Tuy nhiên, ngược lại không ít phụ huynh và người dân phản đối kịch liệt. Nhiều người cho rằng việc thay lớp trưởng là Chủ tịch hội đồng sẽ làm cho các em trở nên tham chức tham, quyền, hiếu thắng hơn là mạnh dạn và tự tin, tự chủ.

GS Nguyễn Minh Thuyết, nguyên Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa, Giáo dục, Thanh niên, Thiếu niên và Nhi đồng của Quốc hội trao đổi với Pháp luật TP.HCM chiều ngày 16/7. Ông cho rằng: “Trong lớp có chủ tịch, phó chủ tịch hội đồng tự quản học sinh, mỗi lớp học chia thành các ban có trưởng ban, phó ban, rồi thư ký... Cái này giống như… UBND chứ không phải là lớp học nữa. Chuyện này quá nặng nề đối với học sinh tiểu học. Các cháu tiểu học còn nhỏ lắm, đừng đưa các cháu vào hệ thống quan chức rối ren”.

Dự thảo điều lệ trường tiểu học: Lớp học là một bộ máy "quan chức"

Cư dân mạng dường như đã thấy trước được việc “chạy chức, chạy quyền” của các bậc phụ huynh cho con em mình.  Người có nick Thơm Nguyễn viết: “Tên gọi là gì với trẻ cũng như nhau, nhưng với người lớn thì là cả một vấn đề. Vì cái chức chủ tịch đấy bây giờ phụ huynh cũng tranh nhau mua cho con mình. Thế nên ngay từ bé nó đã nghĩ chức chủ tịch chỉ cần tiền là mua được. Những học sinh nghèo sẽ chẳng bao giờ được làm chủ tịch”.

Tương tự, anh Đỗ Đình Khương cũng đặt câu hỏi: Nếu lớp trưởng được gọi là chủ tịch hội đồng tự quản thì giáo viên chủ nhiệm, hiệu trưởng nên được đặt những chức danh hay gọi tên khác thế nào cho phù hợp và xứng tầm với các “chủ tịch” nhỉ?

Đúng là rất nhiều vấn đề cần phải bàn xung quanh dự thảo này. Mô hình lớp học mới đúng là có nhiều ưu điểm, tập cho HS tự quản, tự học, biết làm việc nhóm, vận dụng sức mạnh tập thể trong các hoạt động, học tập, mạnh dạn nói lên ý kiến của mình... Tuy nhiên, đó chỉ là trên sách vở, còn việc áp dụng có hiệu quả hay không là còn tùy thuộc vào nhiều yếu tố.