Mỹ - Trung nóng nảy đối đầu ở APEC 2018

09:00 18/11/2018

Hội nghị cấp cao Diễn đàn Hợp tác kinh tế châu Á- Thái Bình Dương (APEC) lần thứ 26 đang diễn tại Papua New Guinea ngày 17/11 một lần nữa chứng kiến màn đối đầu căng thẳng giữa hai nền kinh tế hàng đầu thế giới Mỹ và Trung Quốc. Tranh cãi thương mại giữa hai nước thời gian vừa qua đã làm rung chuyển các thị trường tài chính và phủ bóng đen lên nền kinh tế toàn cầu.

my-trung-nong-nay-doi-dau-o-apec-2018
Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại APEC 2018.

Là người phát biểu đầu tiên tại Hội nghị Cấp cao Lãnh đạo Doanh nghiệp APEC hôm 17/11, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình không bỏ qua cơ hội chỉ trích chủ nghĩa bảo hộ và khẳng định không ai chiến thắng trong một cuộc chiến tranh thương mại hoặc chiến tranh lạnh mới. 

Trong một phát biểu được xem là tấn công trực diện vào chính sách của Mỹ, ông Tập Cận Bình kêu gọi các nền kinh tế trên thế giới “nói không với chủ nghĩa bảo hộ và chủ nghĩa đơn phương”: “Thế giới hiện đang trải qua nhiều thay đổi lớn, xu hướng toàn cầu hóa phải tiếp tục, nhưng chủ nghĩa đơn phương cùng chủ nghĩa bảo hộ đang phủ bóng đen lên tăng trưởng kinh tế. Chủ nghĩa bảo hộ không giúp giải quyết bất cứ vấn đề gì. Dù là chiến tranh lạnh, chiến tranh nóng hay chiến tranh thương mại đều không có bên nào giành chiến thắng”.

Nhân dịp này, ông Tập cũng bảo vệ Sáng kiến Vành đai và Con đường (BRI) khi khẳng định nó "không phục vụ bất kỳ chương trình nghị sự địa chính trị bí mật nào, không nhằm vào ai, loại trừ bất kỳ ai hoặc không phải là cái bẫy như một số người gán cho nó".

my-trung-nong-nay-doi-dau-o-apec-2018
Phó Tổng thống Mỹ Mike Pence.

Phát biểu không lâu sau ông Tập, Phó Tổng thống Mỹ Mike Pence tuyên bố Washington sẽ không nhượng bộ trong cuộc chiến thương mại cho đến khi Bắc Kinh chịu thay đổi hướng đi. "Trung Quốc lợi dụng Mỹ trong nhiều năm qua và những ngày đó đã chấm dứt. Chúng tôi đã đánh thuế lên 250 tỉ USD hàng hóa Trung Quốc và có thể tăng hơn gấp đôi con số đó" - ông Pence cảnh báo.

Phó Tổng thống Mỹ một mặt nhấn mạnh cam kết của Mỹ đối với khu vực Ấn Độ - Thái Bình Dương đang mạnh hơn bao giờ hết, mặt khác không quên công kích nhiều dự án liên quan đến BRI có chất lượng thấp và khiến các quốc gia đang phát triển không thể trả được các khoản vay từ Trung Quốc. "Đừng chấp nhận những khoản nợ nước ngoài có thể gây tổn hại đến chủ quyền" - Pence kêu gọi.

Theo trang Bloomberg, ông Pence nói với các đại biểu rằng Mỹ đang cung cấp cho các nước trong khu vực một "lựa chọn tốt hơn" về quan hệ kinh tế và ngoại giao so với hướng tiếp cận "áp đặt" của Trung Quốc. Không dừng lại ở đó, nhà lãnh đạo này cho biết sẽ bắt tay với Papua New Guinea và Úc trong việc tái phát triển căn cứ hải quân trên đảo Manus của nước chủ nhà APEC năm nay.

Những tháng gần đây, Mỹ và Trung Quốc trả đũa lẫn nhau bằng cách liên tiếp áp thuế đối với hàng hóa nhập khẩu của bên kia. Không bên nào chịu “xuống nước”, khiến các tranh cãi thương mại này làm rung chuyển các thị trường tài chính và phủ bóng đen lên nền kinh tế toàn cầu. Hội nghị thượng đỉnh APEC tại Papua New Guinea cũng diễn ra trong bối cảnh cuộc tranh giành ảnh hưởng giữa một Trung Quốc đang ngày càng hiện diện nhiều tại khu vực với một nước Mỹ mà vai trò đã phần nào suy giảm. Điều này được thể hiện rõ trong bức ảnh chung đầu tiên giữa các nhà lãnh đạo tham dự: Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đứng ở vị trí trung tâm, trong khi Phó Tổng thống Mỹ Mike Pence lại vắng mặt.

my-trung-nong-nay-doi-dau-o-apec-2018
Lãnh đạo thế giới chụp ảnh tại APEC 2018.

Nhằm bác bỏ những suy đoán về một sự giảm cam kết của Mỹ tại khu vực, Phó Tổng thống Mike Pence ngày 16/11 thông báo, Mỹ sẽ tham gia vào kế hoạch phát triển một căn cứ hải quân của Australia tại Papua New Guinea: “Mỹ sẽ hợp tác với Papua New Guinea và Australia theo sáng kiến chung của họ tại căn cứ hải quân Lombrum trên đảo Manus. Chúng tôi sẽ làm việc với hai quốc gia này để bảo vệ quyền chủ quyền và quyền biển trên quần đảo Thái Bình Dương”.

Trên thực tế, sau sự vắng mặt của Tổng thống Donald Trump tại hai hội nghị lớn tại châu Á, thì chuyến công du châu Á lần này của Phó Tổng thống Mike Pence cũng không nằm ngoài mục đích trấn an các đồng minh và đối tác châu Á của Mỹ về việc Mỹ tiếp tục duy trì hiện diện trong khu vực, đồng thời tìm kiếm cơ hội đề xuất giải pháp thay thế cho tham vọng về cơ sở hạ tầng của Trung Quốc trên toàn cầu. Chính vì thế, những phát biểu của các nhà lãnh đạo Mỹ và Trung Quốc tại Hội nghị cấp cao APEC đã phần nào cho thấy rõ cuộc đối đầu thương mại không khoan nhượng và cuộc đua giành ảnh hưởng của hai nền kinh tế hàng đầu thế giới này.

 

Tự lực - thông điệp ông Tập nhấn mạnh trong chiến tranh thương mại với Mỹ

Ông Tập kêu gọi Trung Quốc tự lực, giảm phụ thuộc vào nước ngoài để tránh nguy cơ công ty nước này sụp đổ nếu không nhập hàng từ Mỹ.

 

Đã đến lúc Trung Quốc phải thừa nhận hậu quả của chiến tranh thương mại?

Ngày 31/10, Bộ Chính trị Đảng Cộng sản Trung Quốc, cơ quan hoạch định chính sách tối cao gồm 25 thành viên do Chủ tịch Tập Cận Bình dẫn đầu, công khai thừa nhận nền kinh tế đang tăng trưởng chậm lại trong bối cảnh có "những thay đổi sâu sắc” ở môi trường bên ngoài.



Tin khác