Những cái chết vì ám ảnh vàng trong 'ảo mộng' giữa rừng già

Những cái chết trong ảo mộng giữa rừng hoang

Những ngày cuối tháng 11 này, lại tiếp tục đón nhận thêm những tin không vui khi 2 phu vàng thiệt mạng trong vụ sạt lở núi tại thôn 8, xã Phước Hiệp, huyện Phước Sơn, tỉnh Quảng Nam. Hai nạn nhân còn quá trẻ, anh Hồ Văn H. (20 tuổi), Hồ Văn N. (15 tuổi, cùng ở thôn 3, xã Phước Thành, huyện Phước Sơn, Quảng Nam).

Hai phu vàng trẻ tuổi cùng một nhóm người đang canh giữ máy móc tại khu vực khai thác vàng thì bất ngờ ngọn núi bị sạt lở. Lúc đó, một số phu vàng kịp thời phát hiện nên may mắn chạy thoát ra ngoài, riêng anh H. và N. bị đất đá vùi lấp. Sau một ngày tìm kiếm, đến tối 25/11, người dân đã đưa thi thể 2 phu vàng này ra khỏi điểm sạt lở đất đá và bàn giao cho gia đình mai táng.

Cái chết của hai phu vàng này, cùng với rất nhiều những cái chết vì sập hầm vàng, vì đất đá sạt lở xảy ra thường xuyên ở các bãi vàng đến bây giờ vẫn chưa thực sự là hồi kết cho tình trạng khai thác vàng trái phép, vàng thổ phỉ đang diễn ra ở quảng nam, cũng như các bãi vàng trên cả nước. Thi thoảng, báo đài lại thông tin về những mất mát tính mạng của những phu vàng ở nhiều địa phương trên cả nước.

Đã không biết bao nhiêu lần báo chí đưa thông tin về các bãi vàng là “địa ngục trần gian”, nhưng vẫn có rất nhiều người vì giấc mơ xa vời đã lặn lội tới đây, quăng mình vào những bãi vàng để rồi nhân phẩm, tính mạng của họ bị khinh rẻ, miệt thị.

Trong đêm, sau một ngày làm việc vất vả mà không thu nhặt được gì, họ lại ngồi bên nhau trong gió sương hoang lạnh của vùng rừng thiêng nước độc, để kể cho nhau về số phận của cuộc đời, về những mơ ước xa xôi, về gia đình cha meẹ à con cái nơi quê nhà. Thực tế, đa số những người mang phận phu vàng ở đây có gốc gác là nông dân, mang trên vai gánh nặng gia đình nên đã lên bãi vàng để tìm đường mưu sinh. Trầy trật qua ngày, bữa đói bữa no, đôi lúc họ đã nghĩ đến chuyện quay về nhưng rồi lại động viên nhau bằng cụm từ quen thuộc “biết đâu...”.

Ăn lộc của rừng không dễ! Đấy là câu nói cửa miệng của rất nhiều phu vàng. Để được một phân vàng, những phu vàng đã phải mất bao công sức, thậm chí bỏ mạng tại mảnh đất độc địa ấy. Ăn uống không có chất tươi, làm việc lại quá nặng nhọc nên ai cũng gày gò, rách rưới. Có nhiều người trúng vàng trở về quê, nhưng đi dọc đường thì người ngã núi chết, kẻ bị cướp giữa đường... Ai cũng mong có chút vốn về quê làm ăn nhưng được mấy người. Làm phận phu vàng là thế!

Cuộc sống nơi bãi vàng là thế giới lấm lem giữa thiện và ác của giới giang hồ vô pháp vô thiên. Ở nơi này, đủ các thứ tệ nạn đều góp mặt và thường xuyên xảy ra những cuộc tranh chấp “tanh nồng mùi máu”, cướp, giết không thương tiếc. Không ít người chỉ vì một ánh mắt, một câu nói mà bỏ mạng chốn rừng thẳm núi hoang cho ám ảnh giấc mơ vàng.

Từng ngày, từng đêm, vì mưu sinh và cũng vì lòng tham, núi rừng đã bị những phu vàng đào xới, lật tung lên, làm cho nhiễm độc bởi các chất hóa học mà chủ yếu là xianua. Những vết thương của đại ngàn cứ lở loét dần ra dưới bàn tay của con người. Cái giá đổi lại là rất đắt.

Giọt nước mắt cho thân phận

Giữa rừng hoang, nơi nước độc non thiêng, thân phận người phu vàng chỉ như một chấm mờ nhạt giữa xanh thẳm cây rừng và màu của chết chóc với chất độc cyanua, cùng biết bao hiểm nguy của tử thần chỉ trong mong manh tơ chỉ.

Tận mắt chứng kiến cảnh hàng chục phu vàng ngâm mình dưới dòng nước ngầu đục hóa chất, hay lầy lội nhớp nhúa trong bùn lầy giữa những hầm hố trong mưa gió để lăn theo ám ảnh vàng mới thấy cuộc sống nơi rừng già khắc nghiệt biết bao. Có người dứt áo ra đi, bỏ lại làng quê nghèo với khát vọng mong manh là sẽ tìm được cuộc sống mới ở các bãi vàng, nhưng rồi phận người phu cũng chẳng kham nổi công việc nặng nhọc nên thân tàn ma dại. Có không ít người sau những sóng gió của cuộc đời cũng chấp nhận tìm đến bãi vàng làm phu để trốn chạy quá khứ. Thế nhưng, nơi rừng sâu nước độc, cuộc sống với trăm ngàn khổ cực đã khiến họ trở nên bầm dập, xơ xác, giấc mộng về cuộc sống mới cũng tan tành theo từng ngày trên bãi vàng giữa u ẩn rừng già.

Cái chết của hai phu vàng ở Quảng Nam mới đây, cũng như rất nhiều những cái chết của những phu vàng trước đó, là những cái chết lặng lẽ và đầy đau xót. Hai phu vàng ấy còn quá trẻ. Và trong số những phu vàng thoát nạn hôm ấy, chắc hẳn vẫn còn có những gương mặt non choẹt bủng beo hay những cảnh nghèo rạc đói rời đang dáo dác tìm đường ra phía sự sống, rồi cảm nhận thấy nỗi ám ảnh lùa vào da thịt mà buốt xót lòng sau thảm cảnh của người đồng nghiệp. Sự giận dữ của mẹ thiên nhiên đã cuốn phăng những nhân mạng theo cơn thèm khát mang tên vàng, khi những người ấy chưa hề biết đến sự giàu có ảo tưởng. 

Đau xót đến ruột nát, tim tan, thân nhân người xấu số chỉ còn biết đứng mà than khóc. Họ cay đắng cho thân phận, để tang cho người bị nạn. Có những gia đình chưa kịp giàu thì đã phải cất tiếng khóc đưa tiễn người ra đi. Trời miền tây quảng Nam những ngày này mưa xối trắng. Dưới cái màn trời triền miên những cay nhức, ánh sáng tối và ẩm ướt của nơi rừng thiêng nước độc đổ xuống những mái đầu xanh đang ngậm chùm tóc mới vừa tơ mà đã nhuốm màu tang. Phía núi, connf lại chỉ những lời ru con trong nỗi xót xa, như cứa vào lòng người trong đêm buồn thê thiết.

Một thực tế từ đó đến nay, tình trạng đào đãi vàng trái phép luôn âm ỉ, chực chờ cơ hội sẽ bùng lên. Núi rừng bao la, hiểm trở, lực lượng thì mỏng, không có quân để truy đuổi. Dẫu các ban ngành chức năng đã liên tục chỉ đạo và tổ chức tuyên truyền, vận động, truy quét, xử phạt, tịch thu các phương tiện khai thác nhưng vẫn chưa thể ngăn chặn được tình trạng này. Và có thể, sẽ vẫn còn những cái chết đầy ám ảnh như vừa xảy ra với hai phu vàng trẻ tuổi ở Quảng Nam mới đây.