‘Sa thải viên chức không hoàn thành nhiệm vụ trong 2 năm là viển vông’

Tại Nghị quyết 08/NQ-CP về Chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Nghị quyết 19-NQ/TW về đổi mới hệ thống tổ chức và nâng cao chất lượng của các đơn vị sự nghiệp công lập đã được Chính phủ ban hành ngày 24/01/2018.

Theo Nghị quyết này, sẽ thực hiện nghiêm việc đánh giá, phân loại viên chức hằng năm để đưa ra khỏi đội ngũ những người có 2 năm liên tiếp không hoàn thành nhiệm vụ; Đẩy mạnh thí điểm việc thi tuyển và thực hiện thuê giám đốc điều hành tại các đơn vị sự nghiệp công lập; Thực hiện chế độ hợp đồng viên chức có thời hạn đối với những trường hợp tuyển dụng mới…

Bên cạnh đó, rà soát, cơ cấu lại và tinh giản biên chế đối với chức danh kế toán, y tế học đường tại các trường mầm non, phổ thông và các chức danh lái xe, bảo vệ, nhân viên phục vụ trong các đơn vị sự nghiệp công lập, thực hiện từ năm 2018.

Nghị quyết 08 được đưa ra trong bối cảnh nhiều nơi, nhiều địa phương có tình trạng cán bộ công chức trì trệ, làm việc thiếu trách nhiệm, không hoàn thành nhiệm vì vậy được kỳ vọng sẽ thay đổi nhận thức của cán bộ công chức, viên chức, thúc đấy hoạt động của bộ máy công quyền.

Tuy nhiên cũng không ít ý kiến lo ngại việc đánh giá cán bộ viên chức không hoàn thành nhiệm vụ là việc không dễ, vì vậy để đưa ra khỏi đội ngũ những người có 2 năm liên tiếp không hoàn thành nhiệm vụ như nghị quyết quy định là khó khả thi.

Trao đổi với phóng viên về câu chuyện ban hành văn bản quy phạm pháp luật cũng như tính khả thi khi thực hiện, Luật sư Trần Quốc Thuận – nguyên Phó Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội cho rằng, hiện nay có câu chuyện ban hành rất nhiều nghị định quy định xử lý vi phạm, xử phạt nhưng tính thực tiễn không cao. Ví dụ như quy định xử phạt người hút thuốc nơi công cộng, xử phạt người đổ rác không đúng nơi quy định…Nhưng lâu nay vi phạm nhiều mà có thấy phạt ai.

“Vấn đề bất cập xã hội khi đưa ra chúng ta chỉ nghĩ việc phạt, xử lý mà không có giải pháp thay thế, giúp giải quyết tận gốc rễ vấn đề đó. Ví dụ quy định không được đi dưới lòng đường nhưng vỉa hè không có người đi bộ đi ở đâu hoặc không đổ rác đúng nơi quy định bị phạt thì nơi được đổ rác ở chỗ nào…”, ông Thuận cho biết.

Khi không có giải pháp, không có cách làm triệt để theo ông Trần Quốc Thuận sẽ dẫn đến văn bản ban hành thiếu thực tế, từ đó dễ dẫn đến xem thường quy định pháp luật nhà nước, cuối cùng nhờn luật.

Trở lại quy định viên chức không hoàn thành nhiệm vụ 2 năm sẽ bị đuổi việc, nguyên Phó Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội chỉ rõ, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc nhiệm kỳ trước khi còn là Phó Thủ tướng thường trực đã nói đến việc 1/3 cán bộ công chức, viên chức “sáng cắp ô đi chiều cắp ô về” để nhấn mạnh việc cán bộ trong cơ quan quản lý nhà nước thiếu tinh thần trách nhiệm với công việc, không hoàn thành nhiệm vụ.

“Vậy nếu chúng ta loại bỏ 1/3 cán bộ đó có làm được không, loại bỏ rồi thay thế như thế nào, hơn nữa việc không hoàn thành nhiệm vụ 2 năm nhưng đánh giá thế nào. Cách đây hơn 1 năm Bộ Nội vụ cũng báo cáo trước Quốc hội, số cán bộ công chức viên chức không hoàn thành nhiệm vụ chỉ là 0,5% đến 0,6%. Vì thế quy định việc loại bỏ viên chức không hoàn thành nhiệm vụ trong 2 năm là viển vông”, ông Thuận nói.

Ông Thuận ví von việc loại bỏ cán bộ viên chức không hoàn thành nhiệm vụ trong 2 năm cũng giống như chuyện bỏ phiếu tín nhiệm, anh bỏ cho tôi – tôi bỏ cho anh là huề.

“Xem xét đánh giá cán bộ viên chức không hoàn thành nhiệm vụ để từ đó làm căn cứ loại khỏi bộ máy cũng vậy, dễ người thì dễ mình. Hơn nữa để đánh giá cán bộ không đơn giản. Tôi nghĩ chúng ta phải nghiên cứu cái gì đó cụ thể, đừng nói chung chung không hoàn thành nhiệm vụ”, ông Thuận cho biết.

Cũng theo ông Trần Quốc Thuận trước khi ban hành nghị đinh, quy định pháp luật cần nghiên cứu tính khả thi khi áp dụng. Ngoài ra trong câu chữ, trong căn cứ cần cụ thể, chi tiết và làm rõ không nên chung chung, trừu tượng.

“Ban hành văn bản quy phạm pháp luật mà chung chung, trừu tượng hiểu sao cũng được rất dễ dẫn đến nhờn luật, nhờn luật còn nguy hiểm hơn là không ban hành”, ông Thuận nhấn mạnh.