Tăng phí rút tiền ATM: Vietcombank, Agribank, Vietinbank và BIDV vi phạm luật cạnh tranh?

Trong những ngày qua, nhiều phương tiện thông tin đại chúng phản ánh bốn ngân hàng lớn gồm Ngân hàng Ngoại thương Việt Nam (Vietcombank), Ngân hàng Nông nghiệp - Phát triển nông thôn Việt Nam (Agribank), Ngân hàng Công thương Việt Nam (VietinBank) và Ngân hàng Đầu tư Phát triển (BIDV) đã đồng loạt thông báo tăng phí rút tiền nội mạng qua ATM từ mức 1.000 đồng lên 1.650 đồng (đã bao gồm thuế giá trị gia tăng) bắt đầu từ ngày 15/7/2018.

Cụ thể, theo thông báo của Vietcombank về việc áp dụng biểu phí thẻ mới, có hiệu lực từ 15/7, ngân hàng này sẽ chính thức tăng phí rút tiền nội mạng ATM lên 1.650 đồng/lần, tăng 550 đồng/lần so với trước đó. Phí chuyển khoản liên ngân hàng trên ATM là 3.300 đồng/giao dịch.

Riêng mức phí rút tiền ngoại mạng của chủ thẻ Vietcombank tại ngân hàng khác vẫn áp dụng là 3.300 đồng/lần nhưng hiện tại; phí chuyển khoản khác hệ thống ngân hàng 5.500 đồng/lần trên máy ATM, in vấn, sao kê tài khoản 550 đồng/giao dịch, phí chuyển tiền liên ngân hàng dưới 10 triệu đồng là 7.700 đồng/giao dịch trong khi phí chuyển tiền liên ngân hàng với giá trị trên 10 triệu đồng mức phí 0,022% giá trị giao dịch/lần giao dịch…

Trước đó, Vietcombank đã từng có thông báo tăng phí rút tiền nội mạng trên máy ATM từ đầu tháng 5 nhưng sau đó đã tạm ngừng áp dụng biểu phí mới. Hai tháng sau khi tạm ngừng, Vietcombank sẽ chính thức tăng loại phí dịch vụ này.

Khi chủ tài khoản Vietcombank chuyển tiền trong cùng hệ thống ngân hàng qua ứng dụng Internet Banking, Mobile Banking, trước đây được miễn phí, thì nay sẽ tốn 2.200 đồng/giao dịch cho khoản tiền dưới 50 triệu đồng và 5.500 đồng/giao dịch nếu chuyển từ 50 triệu đồng trở lên.

Ngân hàng này cũng thay đổi cách tính một số loại phí theo giá trị khoản tiền giao dịch của khách hàng, theo hướng giảm phí nếu khách hàng chuyển số tiền thấp và ngược lại…

Cùng với Vietcombank, hai "ông lớn" khác là VietinBank, BIDV đều áp dụng mức phí rút tiền nội mạng trên máy ATM là 1.650 đồng/lần.

Theo Cục Cạnh tranh và Bảo vệ người tiêu dùng - Bộ Công Thương tại Điều 9, Luật Cạnh tranh hiện hành, thỏa thuận ấn định giá hàng hóa, dịch vụ một cách trực tiếp hoặc gián tiếp bị cấm khi các bên tham gia thỏa thuận có thị phần kết hợp trên thị trường liên quan từ 30% trở lên.

Hành vi vi phạm quy định về kiểm soát hành vi thỏa thuận hạn chế cạnh tranh có thể bị phạt tiền đến 10% tổng doanh thu trong năm tài chính trước năm thực hiện hành vi vi phạm theo Điều 8, Nghị Định số 71/2014/NĐ-CP hoặc bị xem xét xử lý hình sự theo Điều 217, Bộ Luật hình sự năm 2015 tùy thuộc vào tính chất nghiêm trọng của vụ việc.

Chiếu theo quy định này dưa theo số thị phần 4 "ông lớn" ngành ngân hàng là: Vietcombank, BIDV, VietinBank và Agribank đang nắm giữ 4 ngân hàng đang có dấu hiệu vi phạm luật cạnh tranh.

Để phục vụ công tác “giám sát và quản lý cạnh tranh”, đảm bảo môi trường cạnh tranh lành mạnh, mới đây Cục Cạnh tranh và Bảo vệ người tiêu dùng đã có văn bản đề nghị các ngân hàng nêu trên cung cấp thông tin, tài liệu liên quan bao gồm thông tin về việc triển khai dịch vụ ATM của từng ngân hàng, thông tin về mức phí, các lần tăng phí rút tiền qua ATM (cả nội mạng và ngoại mạng) trong thời gian 2 năm (từ ngày 1/7/2016 đến nay).

Trao đổi báo chí, đại diện Ngân hàng Nhà nước (NHNN) cho biết, vừa yêu cầu các ngân hàng thương mại tạm dừng tăng phí rút tiền nội mạng qua ATM từ 15/7 như kế hoạch của các ngân hàng này. Đây là lần thứ 2 trong vòng 2 tháng qua, quyết định tăng loại phí dịch vụ này của 4 "ông lớn" ngân hàng chưa nhận được sự đồng tình từ NHNN.

Đại diện NHNN cho rằng việc tăng phí là quyền tự chủ của các ngân hàng thương mại theo quy định của pháp luật. Tuy nhiên, các ngân hàng cần bảo đảm nguyên tắc minh bạch thông tin và hài hòa lợi ích giữa các bên; tạo đồng thuận, chia sẻ của người sử dụng dịch vụ cũng như bảo đảm chất lượng dịch vụ. Ngoài ra, các ngân hàng cần có thời gian để giải thích rõ cho chủ thẻ mức phí thế nào là phù hợp.

Vừa qua, khi các ngân hàng thương mại lớn đồng loạt quyết định điều chỉnh phí vào đầu tháng 5, dư luận đã phản ứng vì cho rằng chất lượng dịch vụ thẻ, hệ thống ATM cần tiếp tục cải thiện, trong khi ngân hàng liên tục đề xuất tăng các khoản phí dịch vụ.