Tăng thuế bù ngân sách: ‘Không nuôi gà sao mong có trứng vàng’

09:05 06/02/2018

Chuyên gia kinh tế Bùi Kiến Thành nêu quan điểm, tăng thuế bù ngân sách hụt thu do thuế giảm khi Việt Nam hội nhập là sai lầm, tác động tăng thuế sẽ khiến doanh nghiệp gặp khó khăn, doanh nghiệp yếu trì trệ kinh tế đất nước không thể phát triển được.

tang-thue-bu-ngan-sach-khong-nuoi-ga-sao-mong-co-trung-vang
Tăng thuế bù ngân sách doanh nghiệp sẽ càng gặp khó khăn.

‘Nuôi gà mới mong có trừng vàng’

Theo Bộ Tài chính, Việt Nam đang thực hiện cam kết về thuế nhập khẩu ưu đãi đặc biệt trong khuôn khổ 10 Hiệp định thương mại tự do (FTA) gồm có: ASEAN, ASEAN-Trung Quốc, ASEAN-Hàn Quốc, ASEAN-Nhật Bản, ASEAN-Ấn Độ, ASEAN-Úc-Niu-Di-lân, Việt Nam-Nhật Bản, Việt Nam-Hàn Quốc, Việt Nam-Chi Lê và Việt Nam-Liên minh Kinh tế Á-Âu.

Trong đó chỉ riêng Nghị định ban hành biểu thuế Việt Nam - Liên minh Kinh tế Á - Âu, tính đến năm 2018, có 5535 dòng thuế được cắt giảm về 0%, tập trung nhiều vào các nhóm mặt hàng là nguyên liệu đẩu vào phục vụ sản xuất xuất khẩu như nguyên phụ liệu dệt may, da giày, linh kiện điện tử...

Trong khi đó ngay tại khu vực Đông Nam Á khi Hiệp định Khu vực thương mại tự do ASEAN (AFTA) có hiệu lực từ 01/01/2018, Việt Nam sẽ xóa bỏ hoàn toàn thuế suất thuế nhập khẩu đối với 669 dòng thuế trong đó đáng chú ý thuế suất thuế nhập khẩu ô tô giảm về 0%. Có thể nói tác động của việc xóa bỏ thuế suất nhập khẩu với kinh tế đất nước rất lớn.

Một mặt sẽ mở ra cơ hội để người dân mua, sử dụng sản phẩm nhập khẩu có giá thành thấp hơn so với trước đây do thuế giảm, thuế suất nhập khẩu giảm cũng giúp thị trường hàng hóa trong nước có sự cạnh tranh, tạo nhiều sự lựa chọn cho người dân.

Bên cạnh tác động tốt, khi thuế suất nhập khẩu giảm một trong những vấn đề với kinh tế Việt Nam chính là tìm nguồn thu để bù ngân sách hao hụt do thuế giảm.

Để giải bài toán ngân sách từ tháng 8/2017 Bộ Tài chính đã xây dựng dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thuế Giá trị gia tăng (VAT), Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt (TTĐB), Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN), Luật Thuế thu nhập cá nhân (TNCN) và Luật Thuế tài nguyên.

Đề xuất tăng một loạt sắc thuế của Bộ Tài chính đã gây phản ứng mạnh trong dư luận. Đa số ý kiến đều cho rằng tăng thuế sẽ khiến thuế chồng lên thuế, người nghèo thêm khổ và làm triệt tiêu sức cạnh tranh của doanh nghiệp…

tang-thue-bu-ngan-sach-khong-nuoi-ga-sao-mong-co-trung-vang
Ông Bùi Kiến Thành cho rằng tăng thuế bù ngân sách không thể tạo ra con gà đẻ trứng vàng.

Tuy nhiên nếu không tăng thuế lấy nguồn thu nào để bù vào khi thuế suất nhập khẩu giảm?

Trao đổi với phóng viên về câu chuyện tăng thuế và hội nhập của Việt Nam Chuyên gia kinh tế Bùi Kiến Thành cho biết: “Tăng thuế để bù ngân sách không khác nào triệt tiêu phát triển của doanh nghiệp và nền kinh tế, tăng thuế chỉ có lợi trước mắt như đảm bảo con số thu ngân sách, đảm bảo đủ tiền nuôi bộ máy nhưng hệ lụy rất lớn”.

Chuyên gia kinh tế Bùi Kiến Thành cho rằng, một nền kinh tế vững mạnh phải dựa vào doanh nghiệp trong nước phát triển. Trong khi thực tế doanh nghiệp Việt Nam đa phần doanh nghiệp vừa và nhỏ, siêu nhỏ với số vốn ít ỏi dễ tổn thương do chính sách ban hành.

“Kinh tế muốn phát triển phải có doanh nghiệp đầu tàu tạo ra giá trị sản xuất lớn, phải có “con gà đẻ trứng vàng”. Tuy nhiên khi tăng thuế khác nào bóp nghẹt con gà, bóp nghẹt làm sao đẻ trứng vàng được”, Chuyên gia Bùi Kiến Thành ví von.  

Ông Bùi Kiến Thành cho rằng, trong câu chuyện hội nhập của Việt Nam là cần thiết nhưng cần phải tính toán tác động với kinh tế trong nước đặc biệt nguồn thu ngân sách. Cam kết hội nhập sẽ ảnh hưởng nguồn thu thuế đáng nhẽ phải nghĩ đến khuyến khích doanh nghiệp phát triển khi doanh nghiệp phát triển đóng thuế thu nhập nhiều hơn, chứ không phải vì thiếu ngân sách lại tăng thuế để có nguồn thu trước mắt.

“Nếu chỉ nghĩ bù ngân sách bằng tăng thuế mà không giảm mức chi thì dù thu bao nhiêu thuế không đủ”, ông Thành nhấn mạnh.

Đã đến lúc cần nhìn lại vấn đề hội nhập

Chuyên gia kinh tế - TS Bùi Trinh cho biết, từ góc độ thuế tăng bù vào ngân sách hụt thu khi tham gia hội nhập đã đến lúc đặt ra vấn đề: Liệu chúng ta có tham gia quá nhiều hiệp định tự do thương mại hay không?

Nhìn vào việc Mỹ xoay chuyển chính sách giảm thuế thuế thu nhập doanh nghiệp từ 35% xuống còn 21% và dự định tăng thuế của Việt Nam đặt ra vấn đề trước khi khi ký kết các hiệp định cần phải giải bài toán, lên kịch bản đối phó với những tác động.

Theo TS Bùi Trinh, có cảm giác việc ký kết các hợp tác, các hiệp định chúng ta đang say sưa với con số, với thành tích. Chúng ta tham gia nhiều hiệp định tự do thương mại và cho rằng đó là cách để thể hiện Việt Nam là nền kinh tế thị trường mà không nhìn lại tác động ngược.

“Ví dụ nhất là giá ô tô nhập khẩu, người dân kỳ vọng thuế suất nhập khẩu về 0% giá ô tô nhập khẩu sẽ giảm nhưng thực tế ngược. Rõ ràng nhìn góc độ giá ô tô người dân không được lợi trong khi do thuế về 0% nên trước mắt phải đối mặt giá hàng hóa tăng khi một loạt thuế VAT, thuế môi trường, thuế tiêu thụ đặc biệt…, được điều chỉnh tăng”, TS Bùi Trinh nói.

TS Bùi Trinh khẳng định, việc Việt Nam ký hiệp định tự do, tham gia hội nhập kinh tế khu vực và thế giới là cần thiết nhưng cần tính đến tác động. Đặc biệt giải pháp tháo gỡ chứ không phải bằng cách hụt thu ngân sách thì tăng thuế như hiện nay.

 

Sẽ tiếp tục cưỡng chế truy thu thuế Uber

Tại buổi họp báo Chính phủ chiều 2/2, bà Vũ Thị Mai, Thứ trưởng Bộ Tài chính cho biết, cơ quan thuế Bộ Tài chính sẽ tiếp tục cưỡng chế truy thu thuế Uber.

 

Tăng thuế: Có lợi trước mắt nhưng hệ lụy lâu dài

Để giải bài toán hụt thu ngân sách khi thuế xuất nhập khẩu giảm, Bộ Tài chính tính đến việc điều chỉnh tăng thuế. Tuy nhiên theo các chuyên gia việc tăng thuế chỉ đảm bảo đủ bù đắp trước mắt nhưng để lại hệ lụy lâu dài.

 

Tổng cục Thuế kiến nghị 'xử lý' khoản nợ thuế không có khả năng thu

Mặc dù đã thu hồi hơn 44.000 tỷ đồng nợ thuế từ năm 2016 chuyển sang nhưng Tổng cục trưởng Tổng cục Thuế Bùi Văn Nam cho biết, số thuế tính tới cuối năm 2017 vẫn là hơn 73.000 tỷ đồng.



Tin khác