Tất tần tật về tàu khu trục tàng hình kiểu 055 mới của Trung Quốc (Phần 1)

09:20 13/06/2018

Có khá nhiều hiểu nhầm xoay quanh tàu khu trục tàng hình mới của Hải quân Trung Quốc

Một năm về trước, tháng 06/2017, chiếc đầu tiên của tàu khu trục cỡ lớn Type 055 đã được Trung Quốc hạ thủy ở xưởng đóng tàu Giang Nam.

Với việc xưởng Giang Nam tiếp tục cho hạ thủy tàu khu trục type 055 thứ hai, và tiếp sau đó, hai chiếc khác sẽ sớm được hạ thủy tại xưởng Đại Liên trong vài tháng tới, đây có lẽ là thời gian thích hợp để nghiên cứu lớp tàu chiến này.

Bằng một số thông tin và hình ảnh đã được công khai, bài viết dưới đây sẽ phân tích một số hiểu lầm về tàu khu trục type 055 của Trung Quốc.

tat-tan-tat-ve-tau-khu-truc-tang-hinh-kieu-055-moi-cua-trung-quoc-phan-1
Hình ảnh lễ hạ thủy tàu khu trục type 055 đầu tiên ở xưởng đóng tàu Giang Nam

Kích thước

Một trong những nhầm lẫn phổ biến về tàu khu trục type 055, đó là về kích thước của con tàu, mà cụ thể là lượng giãn nước. Nhiều bài báo đã mô tả type 055 là tàu khu trục “10.000 tấn”. Điều này xuất phát từ việc các phương tiện truyền thông của chính phủ Trung Quốc đã gọi type 055 là “lớp tàu khu trục 10.000 tấn”, khi con tàu được hạ thủy. Con số này, về sau đã được hiểu như lượng giãn nước toàn tải của con tàu.

Chỉ cần nhìn lướt qua kích thước của type 055, cũng như xem xét cấu hình của con tàu, đã có thể thấy rằng việc con tàu chỉ có lượng giãn nước toàn tải 10.000 tấn là không thể. Bằng hình ảnh vệ tinh, có thể thấy chiều dài của type 055 là 178-180m, chiều rộng 20-21m. Để so sánh, một tàu khu trục lớp Arleigh Burke loạt IIA của Mỹ có giãn nước khoảng 9.100 tấn (dài 155m, rộng 20m), tàu tuần dương lớp Ticonderoga của Mỹ giãn nước khoảng 9.600 tấn (dài 173m, rộng 16,8m). Với kích thước của type 055, khó có khả năng nó chỉ nặng hơn các tàu chiến kể trên chỉ vài trăm tấn, trong khi có chiều dài – chiều rộng lớn hơn khá nhiều.

Tàu khu trục type 055 cũng có cấu trúc thượng tầng tích hợp, do đó khối lượng tổng thể của con tàu phải lớn hơn đáng kể so với các tàu Arleigh Burke loạt IIA hoặc tàu Ticonderoga. Có lẽ, sự chênh lệch phải lên đến 3.000 tấn. Con số giãn nước toàn tải 13.000 tấn của tàu khu trục type 055 cũng đã được đề xuất bởi một website chính thức của Quân Giải phóng nhân dân Trung Hoa (PLA) năm 2017, cũng như được đề xuất bởi một số nhà nghiên cứu thuộc cộng đồng những người nghiên cứu quốc phòng sử dụng tiếng Trung Quốc.

tat-tan-tat-ve-tau-khu-truc-tang-hinh-kieu-055-moi-cua-trung-quoc-phan-1
Hình ảnh đồ họa của Nhân dân Nhật báo mô tả vị trí của tàu khu trục type 055 so với các tàu sân bay của Hải quân Trung Quốc

Để dễ hình dung, với lượng giãn nước 13.000 tấn, tàu khu trục type 055 nhỏ hơn tàu khu trục Zumwalt 15.000 tấn của Mỹ, nhưng lớn hơn tàu khu trục lớp Sejong 11.000 tấn của Hàn Quốc.

Việc truyền thông nhà nước Trung Quốc mô tả type 055 là “tàu khu trục 10.000 tấn” không nói lên nhiều điều về thông số kĩ thuật của con tàu (dù đó là tham số giãn nước toàn tải, tiêu chuẩn hay không tải). Con số này phản ánh sự khái lược của ngôn ngữ, cũng như việc đề cao con số 10.000 (vạn) trong văn hóa Trung Hoa. Một vạn được xem như con số chiến thắng. Các hoàng đế Trung Hoa cổ đại thường được ca ngợi “vạn tuế” (sống thọ 10.000 năm). Ngay cả trong thời hiện đại, các cổng của Tử Cẩm Thành cũng được trang trí bằng những lời kêu gọi nước Cộng hòa nhân dân Trung Hoa vạn tuế (trường tồn 10.000 năm).

Thiết kế

Tàu khu trục type 055 sử dụng thân tàu thông thường với các tính năng tàng hình đặc biệt, mũi tàu được thiết kế ghép sát với thân, các thiết bị, neo và xích neo được giấu dưới sàn tàu. Cấu hình vũ khí tương tự lớp 052C/D, với pháo chính nằm phía trước, sau đó là một khối 64 bệ phóng thẳng đứng (VLS), và hệ thống vũ khí tầm cực gần (CIWS) là pháo cao tốc 11 nòng cỡ 30mm loại H/PJ-11.

tat-tan-tat-ve-tau-khu-truc-tang-hinh-kieu-055-moi-cua-trung-quoc-phan-1
Pháo cao tốc phòng thủ tầm cực gần (CIWS) H/PJ-11 cỡ nòng 30mm

Cấu trúc boong chính tương tự như cấu hình của loại 052D đã được phê duyệt trước đây, với bốn radar mảng pha (PAR) được bố trí để cánh sóng bao phủ suốt 360 độ quanh tàu. Tuy vậy, trên đỉnh cột buồm tàu là một thiết kế tiên tiến hơn, với các cảm biến và liên kết dữ liệu được tích hợp vào một cấu trúc duy nhất.

Tương tự như vậy, giữa tàu và ống khói là một cấu trúc đơn liên tục, kéo dài đến sàn boong chính. Cấu trúc tích hợp liên tục không chỉ cung cấp những khối lượng bổ sung cho các mục đích khác (chẳng hạn như một cần trục RHIB ở giữa tàu), đồng thời cũng giảm số lượng thiết bị trên sàu tàu, và tiết diện phản xạ radar (RCS) của tàu. Ống khói tích hợp là điều đáng chú ý, vì cách làm này dường như góp phần che chắn các ống xả từ động cơ turbine khí của tàu, làm giảm bộc lộ hồng ngoại và phản xạ radar của tàu.

Phía sau tàu là khối 48 bệ phóng thẳng đứng, phía đuôi tàu là sân bay cho máy bay trực thăng, với hai hangar để máy bay. Trên đỉnh nhà chứa có một cấu trúc được cho là radar, nhưng có lẽ sẽ được thay bằng một mái vòm nhỏ, cùng các thiết bị điện tử khác. Khu vực này cũng được bố trí bệ phóng tên lửa phòng không tầm ngắn HHQ-10 với 24 đạn, cùng bốn tháp pháo phóng mồi bẫy. Đuôi tàu 055 được bố trí một sân đỗ trực thăng với kích thước lớn hơn trên tàu 052C/D kiểu cũ, cho phép bổ sung thêm cho các trực thăng đi theo tàu.

tat-tan-tat-ve-tau-khu-truc-tang-hinh-kieu-055-moi-cua-trung-quoc-phan-1
Tổ hợp tên lửa phòng không tầm ngắn HHQ-10 (FL-3000N) trên tàu hải quân Trung Quốc

Có thông tin cho hay, quá trình đóng tàu 055 có sử dụng nhôm, tuy nhiên không có thông tin đáng tin cậy về vấn đề này.

Vũ khí

Phần lớn sức mạnh của tàu khu trục type 055 - cũng như tất cả các tàu chiến mặt nước hiện đại – đều nằm ở các tên lửa trong bệ phóng thẳng đứng VLS của nó.

tat-tan-tat-ve-tau-khu-truc-tang-hinh-kieu-055-moi-cua-trung-quoc-phan-1
Tàu chiến lớp 056 của Trung Quốc phóng tên lửa HHQ-10 trong diễn tập Đông Hải Lệ Kiếm

Tàu lớp 055 sử dụng loại VLS thông dụng giống như trên tàu 052D, nhưng với cơ số đạn lớn hơn là 112. Theo nhiều nguồn tin, các loại bệ phóng thẳng đứng thông dụng của Trung Quốc có thể phóng đạn bằng phương pháp phóng lạnh, hoặc phóng nóng bằng các bệ phóng nhỏ đồng tâm. Mỗi bệ phóng thẳng đứng VLS đơn có đường kính 0,85m, lớn hơn đáng kể so với các VLS Mk-41 (0,635m) hay thậm chí là Mk-57 PVLS (0,71m) trên lớp tàu Zumwalt. Loại VLS thông dụng có ba chiều dài, lớn nhất là 9m, trong khi con số tương đương ở loại Mk-41 là 7,7m và Mk-57 là 7,81m. Kích thước của tàu 055 cho phép toàn bộ 112 bệ phóng VLS của con tàu đều có thể sử dụng loại dài 9m.

Điều này có nghĩa là: Trên thực tế, một bệ phóng VLS thông dụng của Trung Quốc có thể chứa các tên lửa lớn hơn hay tương đương các tên lửa chuẩn quốc tế khác. Với tàu khu trục 055, con số bệ phóng 112 thấp hơn so với 122 của lớp Ticonderoga, hay 128 của lớp Sejong, nhưng mỗi bệ phóng lại có thể tích nội bộ lớn hơn, cho phép mang theo tên lửa lớn hơn.

Bệ phóng thẳng đứng VLS của tàu khu trục type 055 có thể sử dụng được các vũ khí hiện đã trang bị trên lớp 052D, chẳng hạn như trên tên lửa diệt hạm Ưng Kích 18 (YJ-18) và các biến thể của tên lửa phòng không Hải Hồng Kỳ 9 (HHQ-9, có thể là phiên bản HHQ-9B). Nhưng với bản chất là một loại bệ phóng thẳng đứng thông dụng, trong tương lai các bệ VLS này có thể được trang bị bất cứ loại tên lửa nào, như tên lửa phòng không, tên lửa chống tàu, tên lửa đối đất, tên lửa chống ngầm, thậm chí trong tương lai có thể là cả tên lửa đạn đạo.

tat-tan-tat-ve-tau-khu-truc-tang-hinh-kieu-055-moi-cua-trung-quoc-phan-1
Tàu chiến Trung Quốc phóng tên lửa YJ-18

Ngoài các bệ phóng tên lửa thẳng đứng, tàu type 055 sử dụng pháo chính H/PJ-38 cỡ nòng 130mm, tương tự như pháo trên tàu 052D, nhưng thiếu bù giật đầu nòng như tàu 052D. Các pháo cao tốc H/PJ-11, tên lửa tầm ngắn HHQ-10, cùng các máy phóng mồi bẫy là hàng rào phòng thủ cuối cùng chống lại các tên lửa diệt hạm tấn công tàu. Ngoài ra, hai bên thân tàu có thể che giấu các bệ phóng với 3 ống ngư lôi 324mm phục vụ việc chống ngầm tầm ngắn.

Trong tương lai, tàu khu trục type 055 có thể sẽ thay đổi số lượng bệ phóng thẳng đứng VLS, cùng nhiều vũ khí mới hơn như súng điện từ (rail gun) hoặc vũ khí sử dụng năng lượng trực tiếp (Directed Energy Weapons – DEW).

(Còn tiếp)

Bài viết được đăng tải trên The Diplomat, và thể hiện quan điểm cá nhân của tác giả Rick Joe - nhà nghiên cứu sự phát triển của nền quốc phòng Trung Quốc, tập trung vào các nền tảng hải quân và không quân.



Tin khác