Thu thuế người cho thuê căn hộ: 3 rào cản lớn

Theo quy định hiện hành, cá nhân cho thuê tài sản mà tổng doanh thu trong một năm lớn hơn 100 triệu đồng thì phải nộp thuế, bao gồm thuế thu nhập cá nhân và thuế giá trị gia tăng. Doanh thu tính thuế hay nói cách khác là tổng doanh thu phát sinh trong năm dương lịch của các hợp đồng cho thuê nhà.

Thế nhưng, trên thực tế rất nhiều trường hợp cho thuê căn hộ chung cư không khai thuế dù có thu nhập cao hơn 100 triệu đồng/năm. Với các chung cư cao cấp, giá cho thuê có thể lên tới trên 20 triệu đồng/tháng, thậm chí với loại hình cho thuê ngắn ngày, cho thuê theo giờ xuất hiện một vài năm trở lại đây có thể cho thuê với mức giá dao động từ 1 - 4 triệu đồng/ngày, hoặc lên đến trên 5 triệu đồng/ngày. Nếu trong tháng, công suất đạt khoảng 50% thì chủ nhà đã có doanh thu từ 15 - 50 triệu đồng.

Đây là một con số không hề nhỏ, trong khi đó rõ ràng những người làm công ăn lương, cá nhân kinh doanh đều bị thu thuế với thu nhập của mình, nếu các loại hình kinh doanh trên không bị truy thu thuế thì không công bằng.

Tuy nhiên, việc thu thuế sẽ không dễ dàng:

Thứ nhất, khi thu thuế đối với các cá nhân cho thuê nhà thì người phải trả chính là người đi thuê, vì nếu mức thuế cao, chắc chắn chủ nhà sẽ nâng giá cho thuê để bù vào số tiền đóng thuế.

Thứ hai, đây là những hợp đồng dân sự, người thuê và người cho thuê hoàn toàn có thể thỏa thuận với nhau để lách luật, đưa giá thuê xuống thấp để “né” thuế. Rất nhiều chủ nhà đã tìm cách trốn thuế, từ hợp đồng giả cách cho mượn nhà, cho đến thỏa thuận hai giá để lách luật. Cơ quan chức năng cũng khó có thể thu được số thuế chính xác. Bởi lẽ khi người dân dùng tiền mặt để thanh toán thì cơ quan chức năng cũng rất khó để kiểm tra, tính thuế.

Không những vậy, hiện nay với sự hỗ trợ của các ứng dụng thuê nhà trực tuyến như Airbnb, Hello Rent, Landber, Ohana…, chủ nhà và khách thuê có khi không cần gặp mặt mà vẫn ký kết được hợp đồng thuê nhà. Sự lỏng lẻo này không chỉ tạo kẽ hở cho việc trốn thuế mà việc kiểm tra, kiểm soát người thuê cũng trở nên khó khăn.

Thứ ba, dù đã có quy định người thuê nhà phải đăng ký tạm trú, tạm vắng ở công an nhưng do thông tin không liên thông, nên cơ quan thuế cũng không nắm được. Ngoài ra, việc cung cấp thông tin về cư trú trong căn hộ cho cơ quan thuế không có trong luật.

Đây là thông tin riêng tư của cư dân, nếu ban quản trị cung cấp mà chủ sở hữu căn hộ không đồng ý, họ có thể kiện ban quản trị. Như vậy, để yêu cầu được sự hợp tác của chính chủ căn hộ cũng là một khó khăn lớn.

Với số lượng bất động sản lớn như hiện nay, nhà chung cư cho thuê có ở khắp nơi nhưng không theo một quy định nào và dường như cũng chưa có quy hoạch cụ thể đối với loại hình kinh doanh này.