TS. Bùi Trinh: Cổ phần hóa có giúp doanh nghiệp nhà nước ‘hóa rồng’?

Theo Hoàng Lâm / Sức Khỏe Cộng Đồng 06:38 06/03/2019

Theo chuyên gia kinh tế - TS. Bùi Trinh đẩy nhanh cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước là cần thiết nhưng nếu chỉ chạy theo số lượng, làm theo phòng trào không những không giúp doanh nghiệp “hóa rồng” mà nhà nước có thể mất thêm hàng nghìn tỷ đồng.

ts-bui-trinh-co-phan-hoa-khong-phai-cay-dua-than-giup-doanh-nghiep-nha-nuoc-hoa-rong
Tiến trình cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước có vai trò rất lớn của Ủy ban Quản lý vốn nhà nước. Ảnh minh họa

Năm 2018, theo kế hoạch cả nước phải cổ phần hóa 64 doanh nghiệp, nhưng thực tế chỉ đạt hơn 17%, với 12 doanh nghiệp hoàn thành. Trong khi đó, có 35 doanh nghiệp đề nghị chuyển sang hoàn thành vào năm 2019 (chiếm 55%); 12 doanh nghiệp đề nghị chuyển sang thực hiện năm 2020 (chiếm 23%) và 6 doanh nghiệp không báo cáo thời gian dự kiến hoàn thành.

Như vậy có thể thấy kế hoạch cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước và doanh nghiệp có vốn nhà nước sẽ khó hoàn thành trong ngắn hạn. Điều này đặt ra vai trò của Ủy ban Quản lý vốn nhà nước trong năm 2019, năm được coi là bản lề trong giai đoạn nước rút để hoàn thành kế hoạch 5 năm phát triển kinh tế xã hội (2016-2020).

Trao đổi với phóng viên chiều ngày 5/3, Chuyên gia kinh tế - TS. Bùi Trinh cho biết, khi manh nha về việc thành lập Ủy ban Quản lý vốn nhà nước không ít ý kiến trái chiều đặc biệt thời điểm đó đã có Tổng công ty Đầu tư và Kinh doanh Vốn Nhà nước (SCIC) - Đại diện vốn nhà nước tại doanh nghiệp. Cần nhấn mạnh, SCIC có quyền đầu tư tài chính và kinh doanh vốn (mua hoặc bán vốn của Chính phủ tại các doanh nghiệp nhà nước được cổ phần hóa) theo nguyên tắc thị trường.  

“Nói như vậy để thấy Ủy ban Quản lý vốn nhà nước được thành lập nhằm tham mưu với Chính phủ chiến lược tổng thể đầu tư phát triển doanh nghiệp nhà nước. Trong đó có việc thực hiện chủ trương của Chính phủ đấy nhanh cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước, niêm yết sàn chứng khoán với doanh nghiệp đã cổ phần hóa...”, TS. Bùi Trinh cho biết.

Bùi Trinh cho rằng, đến thời điểm này, qua 5 tháng hoạt động dấu ấn điều hành, chỉ đạo của Ủy ban Quản lý vốn nhà nước vẫn chưa được thể hiện, đặc biệt việc thúc đẩy cổ phần hóa, thoái vốn.

ts-bui-trinh-co-phan-hoa-khong-phai-cay-dua-than-giup-doanh-nghiep-nha-nuoc-hoa-rong
Theo chuyên gia kinh tế - TS. Bùi Trinh đẩy nhanh cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước là cần thiết nhưng nếu chỉ chạy theo số lượng, làm theo phòng trào không những không giúp doanh nghiệp “hóa rồng” mà nhà nước có thể mất thêm hàng nghìn tỷ đồng. Ảnh H.Lực

“Trước đây doanh nghiệp nhà nước đặt dưới sự quản lý, chỉ đạo của Bộ, Ngành tiến trình cổ phần hóa, thoái vốn chậm. Tuy nhiên hiện nay có Ủy ban Quản lý vốn, nếu tiến trình cổ phần hóa vẫn giậm chân tại chỗ, doanh nghiệp sau cổ phần hóa vẫn không lên sàn, không minh bạch được là thất bại trong quản lý”, TS. Bùi Trinh thẳng thắn.

Ủng hộ việc đẩy nhanh cổ phần hóa nhưng chuyên gia kinh tế Bùi Trinh cho rằng, không nên chạy theo số lượng, làm theo phòng trào thận trọng với việc thoái vốn, bán cổ phần là tài sản nhà nước, tức tài sản của nhân dân.

Chuyên gia kinh tế Bùi Trinh phân tích, hiện chưa có tính toán cụ thể được công bố về các giá trị doanh nghiệp nhà nước khi cổ phần hóa bao gồm: Giá trị thương hiệu, hệ thống quản trị, dây truyền sản xuất, giá trị tài sản nhà xưởng…Tuy nhiên dễ nhận thấy sức hút lớn nhất doanh nghiệp nhà nước hiện nay đối với nhà đầu tư chính là sở hữu về bất động sản, sở hữu diện tích đất, vị trí đẹp ở nhiều nơi.

“Do đó nếu cổ phần hóa chạy theo số lượng, làm theo phong trào không những không giúp doanh nghiệp phát triển mà nguy cơ thất thoát tài sản nhà nước rất lớn. Thất thoát có thể đến từ việc định giá thấp, định giá sai tài sản, thất thoát đến từ việc lựa chọn sai nhà đầu tư…Khi đặt vấn đề này lại một lần nữa đặt ra vai trò quản lý của nhà nước”, TS. Bùi Trinh cho biết.

Ngoài ra, TS. Bùi Trinh đặt ra câu hỏi sau cổ phần hóa, doanh nghiệp Nhà nước có bứt phá được không? Bởi vấn đề quản trị doanh nghiệp Nhà nước sau cổ phần hóa là bài toán khó, nhất là làm sao để giải phóng sức ỳ và phát triển các nguồn lực quốc gia mà các doanh nghiệp này đang nắm giữ.

Hiện nhiều doanh nghiệp, tỷ lệ vốn nắm giữ của Nhà nước vẫn từ 50% đến hơn 60%, tức là nắm giữ và chi phối mọi mặt hoạt động. Nói thẳng ra, lãnh đạo doanh nghiệp sau cổ phần hóa vẫn là công chức, viên chức, vẫn bộ máy cũ, vẫn mô hình hoạt động cũ chỉ khác ở chỗ biến hoá doanh nghiệp nhà nước thành công ty cổ phần.

Bản chất sở hữu doanh nghiệp trên thế giới chủ yếu tồn tại hai hình thức sở hữu Nhà nước và sở hữu tư nhân. Từ thực tế này theo TS. Bùi Trinh nếu doanh nghiệp nào nhà nước không cần quản lý nên thoái vốn 100% để tư nhân tự xây dựng bộ máy, tự quả trị. Ngược lại doanh nghiệp nào cần giữ lại không nên cổ phần hóa. Bởi bản thân doanh nghiệp nhà nước 100% không xấu vấn đề là quản trị, quản lý làm sao để giúp doanh phát triển.

 

HoREA đề xuất tăng hệ số điều chỉnh giá đất 8,33% năm 2019

Cho rằng, mức đề xuất tăng hệ số điều chỉnh giá đất từ 19% đến 30% của Liên Sở Tài chính và Tài nguyên Môi trường TP HCM là quá cao, Hiệp hội Bất động sản thành phố Hồ Chí Minh (HoREA) đề nghị chỉ tăng từ 5%-8,33%.

 

Cò đất 'náo loạn' vùng quê Đà Nẵng, chính quyền ra văn bản cảnh báo

UBND huyện Hòa Vang, TP Đà Nẵng, cho biết vừa có văn bản khẩn gửi 11 xã trên địa bàn về việc chấn chỉnh tình trạng mua bán đất trên địa bàn huyện.

 

‘Nữ tướng’ BacA bank và bước ngoặt lịch sử làm nên thương hiệu TH true MILK

Được Tạp chí Forbes Việt Nam vinh danh trong Top 50 phụ nữ quyền lực nhất Việt Nam, bà Thái Hương – Tổng giám đốc BacA bank được biết đến nhiều hơn với vai trò người sáng lập thương hiệu sữa tươi sạch TH true MILK.



Tin khác