Từ chuyện doanh nghiệp FDI ‘tay không bắt giặc’: Phải đi lên từ nội lực

12:58 01/03/2019

Không phủ nhận vai trò của doanh nghiệp FDI với sự phát triển kinh tế Việt Nam, tuy nhiên hiện tượng doanh nghiệp với vỏ bọc FDI nhưng vốn mỏng, liên tục báo lỗ đang đặt ra ra nhiều vấn đề.

tu-chuyen-doanh-nghiep-fdi-tay-khong-bat-giac-phai-di-len-tu-noi-luc
Không phủ nhận vai trò của doanh nghiệp FDI với sự phát triển kinh tế Việt Nam, tuy nhiên hiện tượng doanh nghiệp với vỏ bọc FDI nhưng vốn mỏng, liên tục báo lỗ đang đặt ra ra nhiều vấn đề. Ảnh minh họa

Tại buổi làm việc với Phó thủ tướng Vương Đình Huệ tại Bộ Tài chính, Phó thống đốc Ngân hàng Nhà nước Nguyễn Thị Hồng phản hiện tượng doanh nghiệp vốn đầu tư nước ngoài sở hữu vốn mỏng vẫn "tay không bắt giặc", được hưởng nhiều ưu đãi... được

Theo bà, rà soát 140 doanh nghiệp có vốn vay gấp trên 4 lần vốn chủ sở hữu, thì 100% số doanh nghiệp này đều là FDI, cá biệt có doanh nghiệp có tỷ lệ gấp hàng trăm lần. Trong khi đó, xem xét các hạng mục khác của cán cân thanh toán, bà Hồng cho biết, cổ tức chi cho các FDI ở Việt Nam rất lớn, khoảng 10 tỷ USD. Ngân hàng Nhà nước làm việc với Tổng cục thống kê để làm rõ hơn các số liệu liên quan.

Báo cáo của Bộ Tài chính, doanh nghiệp FDI hiện chiếm khoảng 3% tổng số doanh nghiệp cả nước, khoảng 21.400 đơn vị. Khu vực này luôn duy trì mức tăng trưởng cao về doanh thu, lợi nhuận trong giai đoạn 2011-2017 và đóng góp tích cực vào kim ngạch xuất nhập khẩu (trên 70%), thu ngân sách (15%).

Tuy nhiên, cơ quan này đánh giá, số doanh nghiệp báo lỗ, mất vốn qua các năm tăng cao. Hơn 50% doanh nghiệp FDI báo lỗ trong 3 năm qua, dẫn đến tình trạng chuyển giá ngày càng phức tạp.

Số liệu Tổng cục Thống kê công bố tuần qua cho thấy, tổng lợi nhuận trước thuế của các thành phần doanh nghiệp năm 2017 đạt 876.700 tỉ đồng. Trong đó, doanh nghiệp FDI tạo ra lợi nhuận trước thuế lớn nhất, đạt hơn 384.100 tỉ đồng, chiếm gần 44% tổng lợi nhuận toàn bộ doanh nghiệp, cao gần gấp đôi khu vực doanh nghiệp nhà nước (lợi nhuận trước thuế 200.900 tỉ đồng); còn doanh nghiệp tư nhân có lợi nhuận trước thuế là 291.600 tỉ đồng.

Trong khi đó, khu vực FDI chỉ đóng góp vào ngân sách nhà nước 265.700 tỉ đồng, chiếm 28%; khu vực doanh nghiệp nhà nước đóng 291.600 tỉ đồng và khu vực doanh nghiệp tư nhân đóng góp nhiều nhất: 407.600 tỉ đồng.

Không chỉ đóng thuế thấp mà nhiều doanh nghiệp FDI báo lỗ triền miên. Khảo sát hằng năm của Phòng Thương mại - Công nghiệp Việt Nam (VCCI), có khoảng 40 - 50% doanh nghiệp FDI tại Việt Nam kê khai lỗ; còn theo Bộ Tài chính, tỷ lệ này từ 44 - 51%. Trong đó, nhiều doanh nghiệp lỗ liên tục trong nhiều năm, lỗ đến âm luôn phần vốn đầu tư ban đầu, nhưng vẫn hoạt động và mở rộng đầu tư. Cơ quan thuế từng đưa các doanh nghiệp này vào danh sách nghi án chuyển giá.

Đánh giá về vai trò của doanh nghiệp FDI đối với nền kinh tế, Bộ Tài chính nhận định khối này đã đóng góp tích cực vào kim ngạch xuất nhập khẩu (chiếm trên 70%), thu ngân sách nhà nước (chiếm 15%). Về mặt hạn chế, cơ cấu ngành, vùng của FDI chưa phù hợp, mới tập trung vào ngành sử dụng nhiều lao động, giá trị gia tăng không cao, ở các vùng có điều kiện tự nhiên, xã hội thuận lợi chưa chưa vào các vùng khó khăn.

Tỷ lệ doanh nghiệp báo lỗ và lỗ mất vốn qua các năm tăng cao và chưa có dấu hiệu giảm. Trong 3 năm gần đây, tỷ lệ doanh nghiệp FDI báo lỗ là trên 50%, dẫn đến tình trạng chuyển giá ngày càng phức tạp.

Hiện nay, ưu đãi tài chính của Việt Nam tập trung vào 3 lĩnh vực: Ưu đãi thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế xuất nhập khẩu và ưu đãi tài chính đất đai. Bên cạnh các tác dụng theo bản chất chính sách thuế, Bộ Tài chính cũng cho rằng vẫn còn tồn tại, hạn chế.

Đó là mức ưu đãi cao, diện ưu đãi rộng đã làm suy giảm nguồn thu ngân sách ví dụ các ưu đãi thuế suất 10% trong 15 năm, miễn thuế 4 năm và giảm 50% số phải nộp trong 9 năm tiếp theo và một số trường hợp được áp dụng mức thuế 10% trong suốt thời gian thực hiện dự án (trong khi thuế suất thuế thu nhập doanh nghiệp phổ thông là 20%).

Mặc dù áp dụng thống nhất cho các thành phần kinh tế nhưng khu vực FDI đang được hưởng nhiều hơn các thành phần doanh nghiệp khác. Tỷ trọng thuế thu nhập doanh nghiệp FDI được miễn, giảm trên tổng số thuế được miễn giảm là 76%.

Tỷ lệ về thuế thu nhập doanh nghiệp được miễn, giảm của doanh nghiệp FDI trên tổng số thuế thu nhập doanh nghiệp phải nộp tính theo thuế suất phổ thông là 48%, trong khi tỷ lệ này của doanh nghiệp nhà nước là 4,8%, doanh nghiệp ngoài quốc doanh là 14%.

Những bất cập việc doanh nghiệp FDI hưởng ưu đãi nhưng đóng góp ít được báo chí phản ánh nhiều, trao đổi với phóng viên Chuyên gia kinh tế - TS. Bùi Trinh cho rằng, kinh tế đất nước muốn phát triển phải dựa vào nội lực tức dựa vào doanh nghiệp trong nước.

Bùi Trinh cho rằng, trong khi doanh nghiệp FDI được hưởng nhiều ưu đãi thi khối doanh nghiệp tư nhân trong nước vẫn bị kìm hãm bởi những rào cản, điều kiện kinh doanh và nạn tham nhũng vặt, vòi vĩnh doanh nghiệp nhất là trong những dịp lễ Tết.

Các rào cản liên quan đến môi trường đầu tư và kinh doanh như thủ tục hành chính, chi phí gia nhập thị trường, tiếp cận thông tin và các nguồn lực về vốn, đất đai...

Rõ ràng với những ưu đãi chúng ta đang dành cho khu vực FDI, Việt Nam lại đi ngược lại so với nhiều nước. Thực tế, doanh nghiệp trong nước chỉ mong muốn được ưu đãi như khối doanh nghiệp FDI.

 

Lãi suất tiết kiệm ngân hàng Vietcombank tháng 3/2019

Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam – Ngân hàng Vietcombank vừa công bố mức lãi suất tiết kiệm tháng 3/2019. Dưới đây là bảng cập nhật lãi suất tiết kiệm ngân hàng Vietcombank tháng 2/2019.

 

Hai tháng đầu năm 2019, doanh nghiệp Trung Quốc rót vốn khủng vào Việt Nam

Trong số 38 quốc gia và vùng lãnh thổ có dự án đầu tư được cấp phép mới tại Việt Nam trong 2 tháng, Trung Quốc là nhà đầu tư lớn nhất với 588,9 triệu USD.

 

Hơn 30.000 doanh nghiệp ngừng kinh doanh, chờ giải thể và giải thể

Trong 2 tháng đầu năm 2019 có đến hơn 30.000 doanh nghiệp ngừng kinh doanh, chờ thủ tục giải thể và giải thể con số này gần gấp đôi so với doanh nghiệp thành lập mới.

 



Tin khác