Hệ thống cảm biến hành trình thế hệ mới (CIMsmart) được xem là giải pháp công nghệ hiệu quả khi phát huy tốt vai trò trong ứng phó xâm nhập mặn tại Đồng bằng sông Cửu Long.

Theo đại diện Bosch Rexroth, CIMsmart khi được lắp đặt vào các cửa cống Bông Bót thuộc tỉnh Trà Vinh đã phát huy tốt tác dụng cảnh báo hạn mặn. Hệ thống có tuổi thọ từ 25 đến 50 năm và hoạt động tốt trong môi trường độ mặn cao.

Được tích hợp trên các xi lanh thủy lực, nhờ công nghệ cảm biến tăng cường, vào mùa khô, CIMsmart hoạt động như một van điều tiết khi tất cả cửa cống đóng lại để ngăn mặn vào nội đồng và trữ nước ngọt cho các kênh. Cửa cống sẽ được mở để thoát nước và tàu thuyền lưu thông.

Vào mùa mưa, tất cả cửa cống đều mở và được di chuyển tùy thuộc vào mực nước chênh lệch giữa mặt sông và mặt kênh. Trong trường hợp mực nước dâng cao do mưa bão, các cống sẽ được mở để giảm thiểu thiệt hại do lũ gây ra.

Theo ông Hồ Sỹ Sơn - Kỹ sư Dự án Bosch Rexroth Việt Nam, để ngăn nước mặn trên các sông, các cống ngăn mặn ở Đồng bằng sông Cửu Long sử dụng các cửa cống rộng 15 – 40m. Các cửa cống này thường sử dụng xi lanh thủy lực để vận hành đóng mở.

"Vì thế có thể hiểu rằng, thành công trong điều khiển cống ngăn mặn phụ thuộc khá nhiều vào hệ thủy lực điều khiển nâng hạ cửa cống", ông Sơn nhấn mạnh.

Số liệu từ Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn cho thấy, hằng năm, nước biển vẫn chảy ngược vào sông Cửu Long theo dòng chảy tự nhiên, nhưng tình trạng xâm thực chưa bao giờ ở mức đáng báo động đến vậy.

ung-pho-xam-nhap-man-tai-dbscl-hieu-qua-hon-nho-cong-nghe-cam-bien-moi

Vào tháng 1/2020, xâm nhập mặn đã tăng cao so với ranh mặn 4g/lít ở 2 nhánh sông Vàm Cỏ, vào khoảng 82 - 85 km, cao hơn năm 2016 từ 18 - 20km; vùng cửa sông Cửu Long từ 45 - 66 km, cao hơn năm 2016 từ 6 - 17 km.

Từ thực trang trên, việc xây dựng cống ngăn mặn được đánh giá là một trong những giải pháp bền vững để ứng phó với tình trạng xâm nhập mặn.

Đến nay, đã có nhiều dự án đưa vào khai thác sử dụng kiểm soát mặn tại nhiều tỉnh trong khu vực, giúp kiểm soát nguồn nước, thích ứng với biến đổi khí hậu.

Các cống ngăn mặn vận hành hiệu quả góp phần cải thiện năng suất vụ lúa đông xuân (cuối năm 2020, đầu năm 2021) ước tính đạt 10,7 triệu tấn - tăng 144.000 tấn so với cùng kỳ năm ngoái. Năng suất lúa ước đạt trên 7 tấn/ha, tăng 0,2 tấn/ha - cao nhất trong vòng 5 năm trở lại đây.