Các dự báo hiện tại cho thấy, hiện tượng El Nino gần như chắc chắn sẽ duy trì từ tháng 6/2026, tiếp tục mạnh dần lên từ nay đến cuối năm và có thể kéo dài sang đầu năm 2027. Việt Nam có nguy cơ đối mặt với nền nhiệt cao hơn trung bình nhiều năm.

Hiện nay, xác suất xuất hiện El Nino với cường độ rất mạnh là khoảng 60-65%, có diễn biến tương tự El Nino năm 2023 và có cường độ tương đương sự kiện El Nino 2015-2016 và có thể nằm trong nhóm mạnh nhất kể từ năm 1950.

Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia (Cục Khí tượng Thủy văn, Bộ Nông nghiệp và Môi trường) cho biết, cường độ đợt El Nino lần này nhiều khả năng tương đương với sự kiện El Nino khốc liệt giai đoạn 2015-2016. Tác động rõ ràng nhất năm đó chính là tình trạng nắng nóng gay gắt kéo dài kỷ lục, nắng nóng diện rộng đặc biệt nghiêm trọng. Từng có đợt nắng nóng kéo dài tới 32 ngày ở Nam Trung Bộ, 36 ngày ở Trung Trung Bộ và lên tới 39 ngày ở Bắc Trung Bộ.

Dự báo, nền nhiệt độ tại các khu vực trên phạm vi toàn quốc dự báo trong các tháng cuối năm 2026 cao hơn trung bình nhiều năm từ 0,5-1,5 độ C, riêng tháng 10-12/2026 thậm chí nhiệt độ có thể cao hơn từ 1-2 độ C.

Do vậy, trong các tháng còn lại mùa Hè năm 2026 tại khu vực Bắc Bộ và Trung Bộ nắng nóng tiếp tục xuất hiện nhiều hơn trung bình nhiều năm và có thể ghi nhận các giá trị nhiệt độ vượt lịch sử.

15-1781493196-el-nino-xuat-hien-viet-nam-doi-mat-voi-nen-nhiet-cao-hon-trung-binh-nhieu-nam
 Hạn hán ở Tây Nguyên hồi năm 2024.

Đi kèm với nắng nóng là lượng mưa thiếu hụt trên diện rộng. Trong đợt El Nino từ cuối năm 2015 sang đầu năm 2016, dòng chảy trên nhiều hệ thống sông ở Trung Bộ, Tây Nguyên và Nam Bộ suy giảm đáng kể, dẫn đến hạn hán nghiêm trọng. Xâm nhập mặn tại Đồng bằng sông Cửu Long xuất hiện sớm, lấn sâu vào nội đồng, ảnh hưởng lớn đến sản xuất nông nghiệp và đời sống người dân.

Trong khi đó, hoạt động bão trên Biển Đông có xu hướng giảm rõ rệt. Năm 2015 chỉ ghi nhận 5 cơn bão và 2 áp thấp nhiệt đới hoạt động trên Biển Đông, tương đương khoảng 50% so với trung bình nhiều năm. Chỉ có hai cơn bão ảnh hưởng trực tiếp đến đất liền Việt Nam và cường độ khi đổ bộ không mạnh.

Mặc dù số lượng bão và áp thấp nhiệt đới ảnh hưởng đến Việt Nam thường ít hơn trong các năm El Nino, nhưng vẫn có thể xuất hiện các cơn bão rất mạnh và gây thiệt hại lớn. Vì vậy, không thể chủ quan với nguy cơ thiên tai trong thời gian tới.

Cơ quan khí tượng thủy văn đặc biệt lưu ý, trong điều kiện El Nino, lượng mưa có xu thế giảm nhưng có thể xuất hiện những kỷ lục về lượng mưa lớn nhất xảy ra trong 24 giờ. Ví dụ như cơn mưa lớn lịch sử vào cuối tháng 7/2015 tại Quảng Ninh; đợt lũ lớn, lũ lịch sử vào cuối tháng 9/2009 sau cơn bão số 9 (Ketsana) tại các tỉnh Quảng Nam - Quảng Ngãi trước đây.

PV (Theo Kinh tế Môi trường)