Sau khi được hỏi về cách nhận biết bom mìn sau chiến tranh, nhiều chủ cửa hàng chỉ mới biết theo cảm tính nhưng vẫn chưa có kiến thức về nhận biết bom mìn
Tại Hà Nội, với đặc thù đông dân cư, lượng phế liệu, đồ điện tử cũ hỏng, sắt vụn... thường rất nhiều, nên lực lượng người làm công việc thu mua sắt vụn rong, họ thu gom phế liệu từ nhiều nơi và vận chuyển về bán cho các cửa hàng thu mua sắt vụn nằm rải rác trong thành phố rất đông đảo.
Dư luận chưa thể quên đi vụ nổ bom kinh hoàng vào ngày 19/3/2016 xảy ra tại khu đô thị Văn Phú (Hà Đông, Hà Nội) khiến 4 người thiệt mạng, nhiều người bị thương nặng do một người làm nghề thu mua phế liệu dùng đèn khò cắt vật liệu nổ để lấy sắt. Thì gần 2 năm sau đó, vào khoảng 4h30 ngày 3/1/2018, sau tiếng nổ động trời như xé tan cả bầu không khí yên ắng lúc rạng sáng tại làng Quan Độ (Văn Môn, Yên Phong, Bắc Ninh).
Một phần diện tích lớn tại làng Quan Độ đã bị san phẳng. Tai nạn khiến 2 người chết, 7 người bị thương và sập bảy ngôi nhà. Hàng trăm nhà trong bán kính 1,5 km bị hư hại. Nguyên nhân cũng là do bên trong ngôi nhà được người chủ cất giữ hàng tấn bom đạn đã bất ngờ phát nổ.
Theo ghi nhận tại khu vực quận Đống Đa, Thanh Xuân, Mỹ Đình... có khá nhiều "xóm đồng nát" nằm lọt thỏm trong khu đông dân cư, thậm chí có những nơi chỉ cách những toà nhà cao tầng vài mét.
Đó mới chỉ là 2 trong hàng chục vụ việc thương vong do bom mìn trên cả nước, mà nguyên nhân chính vẫn là sự chủ quan thiếu hiểu biết, tự ý tích trữ và tháo cắt vật liệu nổ để lấy sắt của những cửa hàng thu mua phế liệu. Những cái chết không báo trước như một hồi chuông cảnh báo liên tục về mức độ an toàn của những cửa hàng buôn bán phế liệu nằm giữa khu đông dân cư.
Bên trong một con ngõ cách đường Lê Văn Lương (quận Thanh Xuân, TP Hà Nội) không xa là một khu tập kết sắt vụn, ở đây có khoảng 3 hộ kinh doanh mặt hàng này, những đống phế liệu được chất từ nhà ra ngoài đường.
Từ đó nhìn về thực tế tại thành phố Hà Nội, len lỏi trong những con ngõ với số lượng dân cư đông đúc, vẫn có khá nhiều hộ kinh doanh sắt vụn. Nhiều người cảm thấy thấp thỏm mỗi ngày khi phải sống bên cạnh những cửa hàng tiềm ần nhiều nguy hiểm này.
Bên trong những khu nhà này thường khá xập xệ, đồ nhựa, giấy vụn chất thành đống nằm ngay gần đó là bình gas và bình khí oxi tiềm ẩn nguy cơ cháy nổ. Trong khi đó bên trong khu nhà không được lắp đặt hệ thống bình chữa cháy.Liên quan đến việc kinh nghiệm nhận biết bom mìn sau chiến tranh, theo một chủ cửa hàng trên con phố này chia sẻ, họ không nhận thu mua bom mìn và rất đảm bảo an toàn phòng cháy chữa cháy. Tuy nhiên trên thực tế trong quá trình kinh doanh, chủ cửa hàng vẫn chưa bao giờ nhìn thấy quả bom và khá lúng túng khi được hỏi về kinh nghiệm phân biệt giữa một quả bom mìn đã bị oxi hoá với một cục sắt thông thường.Một cửa hàng khác nằm trong phường Khương Thượng (quận Đống Đa, TP Hà Nội) chuyên thu mua đồ điện tử cũ hỏng cũng nằm ngay mặt ngõ lớn. Đồ điện tử được chất cao từ cửa nhà lên kín tầng 2.Nằm khá sâu trong một con ngõ thuộc đường Hoàng Cầu (quận Đống Đa, TP Hà Nội) là cửa hàng thu mua sắt vụn nhếch nhác, đồ phế liệu chất đống chiếm đến 1/3 con ngõ.Toàn bộ 3 tầng của ngôi nhà đều làm từ gỗ và nhựa, phía bên trong rất nhiều sắt vụn, phế liệu dễ cháy chất đến chạm trần nhà. Sau khi phát hiện sự có mặt của phóng viên liền ngay lập tự tháo biển, đóng cửa ngừng kinh doanh.Cách cửa hàng trên không xa, tại ngõ 9 Hoàng Cầu (quận Đống Đa, TP Hà Nội) là một cửa hàng thu mua sắt vụn khác, chủ cửa hàng chia sẻ cũng có hơn 10 năm trong nghề mua sắt vụn nhưng chưa một lần thấy quả bom và nếu có khách đến bán cũng chỉ nhìn qua bề ngoài. Nhưng trên thực tế trong chiến tranh, có khá nhiều loại bom mìn chưa nổ. Chúng có nhiều kiểu dáng, từ những hình dáng thuôn dài phổ thông, còn có nhiều loại mìn hình tròn, hình giống quả dứa, thùng phi... hoặc gần giống những dụng cụ thông thường, sau khi nằm trong lòng đất nhiều năm bị oxi mạnh sẽ khiến cho việc phân biệt chúng lại càng trở nên khó khăn.Theo một thống kế của Bộ LĐ-TB&XH vào năm 2017, số bom đạn còn sót lại sau chiến tranh là khoảng 800 nghìn tấn, nằm rải rác ở 63 tỉnh, thành phố; hơn 6 triệu héc ta đất bị ô nhiễm và nghi ngờ ô nhiễm. Riêng số bom đạn mà quân đội Mỹ đã sử dụng trong chiến tranh Việt Nam là hơn 15 triệu tấn, khoảng 5% trong số đó chưa phát nổ.Ở các tỉnh miền Trung, kể từ sau khi hòa bình được lập lại, tại những nơi phải hứng chịu nhiều bom đạn, vật nổ trong chiến tranh như Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Bình, Quảng Trị, Quảng Ngãi, Bình Định…, có tới 22.800 người dân vô tội tiếp tục chịu hậu quả từ bom, mìn, trong đó hơn 10 nghìn người chết và 12 nghìn người bị thương tật suốt đời. Từ đó có thể thấy việc quản lý và tiêu huỷ vật liệu nổ sau chiến tranh vẫn còn đó mối nguy hiểm tiềm tàng, muốn giảm thiểu số thương vong do bom mìn gây ra người dân phải tự trang bị kiến thức về bom mìn, không tự ý phá gỡ bom, khi thấy bom đạn cần báo cho lực lượng chức năng tại địa điểm phát hiện để có cách xử lý kịp thời.
Chiều 28/11, các lực lượng chức năng bắt đầu công việc trục vớt quả bom đường kính 60 cm, nằm sâu dưới mực nước sông Hồng 5 m đoạn sát chân cầu Long Biên (Hà Nội).
