Thay đổi cách tính thuế tiêu thụ đặc biệt: Ô tô trong nước liệu có giảm giá?

Bộ Tài chính vừa có văn bản số 655/BTC-CST gửi Thủ tướng về việc tiếp thu, giải trình ý kiến thành viên Chính phủ về dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 108/2015/NĐ-CP. Trong văn bản này, Bộ Tài chính có giải trình một số ý kiến về việc tính thuế tiêu thụ đặc biệt đối với các linh kiện, phụ tùng sản xuất trong nước cho xe ôtô.

Cụ thể, trong phiếu ghi ý kiến Phó thủ tướng Trịnh Đình Dũng có ý kiến: "Đề nghị Văn phòng Chính phủ báo cáo thêm về việc giá tính thuế tiêu thụ đặc biệt đối với các linh kiện, phụ tùng sản xuất trong nước cho xe ôtô thì điều chỉnh ở văn bản nào".

Bộ Tài chính cho biết, việc quy định giá tính thuế tiêu thụ đặc biệt với hàng hoá sản xuất trong nước được quy định tại Luật số 106/2016/QH12. Theo đó, giá tính thuế tiêu thụ đặc biệt với ôtô là giá do cơ sở sản xuất bán ra. Do vậy, trường hợp sửa đổi quy định giá tính thuế tiêu thụ đặc biệt ôtô theo hướng không tính thuế đối với phần giá trị gia tăng tạo ra trong nước (linh kiện, phụ tùng) thì phải sửa quy định tại khoản 1 Điều 6 Luật thuế tiêu thụ đặc biệt.

"Để khuyến khích doanh nghiệp nâng cao tỷ lệ nội địa hóa, hạ giá thành sản phẩm và nâng cao năng lực cạnh tranh giữa ôtô sản xuất trong nước và ôtô nhập khẩu, tại dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt, Bộ Tài chính đã nghiên cứu và đề xuất phương án giá tính thuế tiêu thụ đặc biệt đối với mặt hàng ôtô từ 9 chỗ ngồi trở xuống sản xuất trong nước là giá do cơ sở sản xuất bán ra trừ đi giá trị linh kiện, phụ tùng sản xuất trong nước", văn bản nêu.

Bộ Tài chính cũng dẫn quy tắc đối xử quốc gia nêu tại Điều 3, Hiệp định GATT của Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO), trong trường hợp giá tính thuế tiêu thụ đặc biệt được trừ đi giá trị linh kiện sản xuất trong nước "có thể sẽ vi phạm cam kết về phân biệt giữa hàng nhập khẩu và hàng sản xuất trong nước".

Tuy nhiên, Bộ Tài chính cho rằng một số nước cũng áp dụng quy định cho trừ giá trị linh kiện nhập khẩu hoặc ưu đãi thuế tiêu thụ đặc biệt đối với ôtô sản xuất trong nước trong một thời gian ngắn 3-5 năm. Mục đích là để trong trường hợp bị kiện thì "quy định ưu đãi cũng hết hiệu lực" tương tự như trường hợp của Thái Lan và Indonesia.

Do đó, Bộ Tài chính cho hay, Bộ này vẫn đang tiếp tục nghiên cứu để trình Chính phủ, trình Quốc hội xem xét, quyết định khi sửa Luật thuế tiêu thụ đặc biệt.

Được biết, hiện tại những mẫu ô tô sản xuất trong nước như Trường Hải, Toyota, Honda, Mitsubishi...đang phải chịu thuế tiêu thụ đặc biệt. Theo đó, những ô tô từ chín chỗ trở xuống lắp rắp sản xuất trong nước sẽ chịu 35%-150% thuế tiêu thụ đặc biệt.

Như vậy, nếu thay đổi này được thực hiện sẽ khuyến khích các doanh nghiệp trong nước nâng cao tỉ lệ nội địa hóa, hạ giá thành sản phẩm, nâng cao năng lực cạnh tranh giữa ô tô trong nước và ô tô nhập khẩu. Năm 2018 và những năm tiếp sau được đánh giá là năm khó khăn với sản xuất ô tô trong nước khi giá nhập khẩu ô tô trong các nước ASEAN từ 30% giảm về mức 0%.

Bộ Công Thương cũng nhiều lần thẳng thắn nhìn nhận, sản xuất, lắp ráp ô tô trong nước vẫn chưa đạt được tiêu chí của ngành sản xuất ô tô thực sự khi phần lớn mới ở mức độ lắp ráp đơn giản, tỉ lệ nội địa hóa không cao.

Hi vọng với những thay đổi sắp tới giá ô tô sản xuất trong nước sẽ giảm, và khi đó đối tượng được lợi nhiều nhất từ việc này chính là người tiêu dùng và các doanh nghiệp sản xuất trong nước.