| Hà Nội 34°C /57% weather

Tiện ích

Giá vàng

Thời tiết

Phim chiếu rạp

Vé máy bay, tàu

TTVN
Thứ bảy, 21/03/2020, 10:10 AM
  • Click để copy

Tìm hiểu về ECMO - Phương pháp tim phổi nhân tạo

Các bệnh nhân suy hô hấp nặng trong đợt đại dịch Covid-19 được điều trị ECMO. Vậy, ECMO là gì? Phương pháp tim phổi nhân tạo là gì?

Hệ thống máy hỗ trợ ECMO trong thực tế.

Hệ thống máy hỗ trợ ECMO trong thực tế.

ECMO hay còn gọi là phương pháp tim phổi nhân tạo là phương pháp oxy hóa qua màng ngoài cơ thể. Phương pháp này sử dụng một hệ tuần hoàn nhân tạo để thay thế các cơ quan tuần hoàn trong cơ thể trong trường hợp bệnh nhân bị suy tuần hoàn hoặc suy hô hấp nặng.

Để hiểu rõ ECMO là gì, trước hết cần tìm hiểu về tuần hoàn ngoài cơ thể và những bệnh phải sử dụng phương pháp ECMO.

Tuần hoàn ngoài cơ thể là một kỹ thuật nhằm thay thế tạm thời chức năng tim và phổi. Kỹ thuật này được dùng khi cần phải thực hiện các ca phẫu thuật sửa chữa hoặc thay thế các cấu trúc tim mạch hoặc mạch máu lớn trong cơ thể. Để tiến hành được kỹ thuật tuần hoàn ngoài cơ thể (Cardiopulmonary bypass – CPB) cần đến máy tim phổi nhân tạo và nhóm chuyên gia riêng.

Trong khi đó, CPB là một hệ thống nửa kín. Hệ thống có thể thay thế hoàn toàn chức năng tim phổi của bệnh nhân. Thực hiện được việc này nhờ vào hệ thống bơm phối hợp với hệ thống trao đổi khí được nối với bồn chứa ống dẫn, cannula và tim của bệnh nhân.

ECMO cũng là một trong những phương pháp hỗ trợ trao đổi oxy qua hệ tuần hoàn ngoài cơ thể.

Hiện nay, ECMO được sử dụng trong trường hợp bệnh nhân bị sốc tim do nhồi máu cơ tim, viêm cơ tim cấp; bị ngộ độc các chất ức chế cơ tim; ngừng tuần hoàn; giảm oxy máu nặng; ứ đọng cacbonic máu nguy hiểm.

ECMO là gì?

Cơ chế hoạt động của ECMO.

Cơ chế hoạt động của ECMO.

ECMO là phương pháp oxy hóa qua màng ngoài cơ thể. Phương pháp này sử dụng một hệ tuần hoàn ngoài để thực hiện quá trình trao đổi oxy ở bên ngoài của cơ thể nhằm hỗ trợ và duy trì chức năng sống ở các bệnh nhân suy tuần hoàn hoặc suy hô hấp nặng.

Đối tượng cần sử dụng ECMO là những bệnh nhân mắc bệnh lý nặng, có nguy cơ ngừng hô hấp hoặc ngừng tuần hoàn, đe dọa đến tính mạng.

Các chỉ định của ECMO

- Chỉ sử dụng ECMO khi  phổi không có đủ khả năng cung cấp oxy cho cơ thể ngay cả khi đã cho hỗ trợ thở máy oxy ví dụ như trường hợp viêm phổi nặng có biến chứng suy hô hấp, hay bệnh nhân chẩn đoán phù phổi cấp kèm theo biểu hiện suy hô hấp nặng...

- Phổi không thể thải trừ carbon dioxide ngay cả khi đã có sự hỗ trợ từ máy thở.

- Hoạt động bơm của tim không đủ cung cấp máu cho cơ thể.

- Hoặc có thể chỉ định áp dụng cho những trường hợp bị bệnh lý về tim phổi và đang trong thời gian chờ nội tạng để được cấy ghép.

Cấu tạo hệ thống máy tim phổi nhân tạo

Một hệ thống tuần hoàn ngoài cơ thể ECMO bao gồm:

- Ống cannula, là thông tiếp cận mạch máu

- Ống dẫn máu có tráng phủ heparin để tránh làm đông máu trong quá trình hoạt động ECMO.

- Màng trao đổi oxy: được cấu tạo bởi hàng ngàn các sợi rỗng cho phép các tế bào hồng cầu đi vào và tiếp xúc gần với khí lưu thông.

- Bơm máu: có thể là dạng bơm trục lăn hoặc bơm ly tâm. Các nghiên cứu đã chỉ ra dùng bơm ly tâm sẽ thích hợp hơn đối với hệ tuần hoàn ngoài cơ thể do nó ít gây tan máu hơn bơm trục lăn.

- Bộ trao đổi nhiệt nhằm giữ ấm cho máu khi nó đi qua hệ thống tuần hoàn ngoài cơ thể, tránh xảy ra hiện tượng mất nhiệt khi dòng máu ngoài cơ thể lớn.

Quá trình trao đổi oxy qua màng ngoài cơ thể

Hệ thống ECMO được kết nối với cơ thể bệnh nhân qua các ống cannula được đặt trong các động mạch, tĩnh mạch lớn ở chân, cổ và ngực.

Đầu tiên, hệ thống máy ECMO lấy máu từ cơ thể bệnh nhân bơm qua màng trao đổi oxy của hệ thống phổi nhân tạo.

Tại đây, dịch thẩm tách chạy xung quanh màng tạo nên sự chênh lệch về áp suất thẩm thấu và nồng độ là điều kiện để diễn ra quá trình trao đổi dịch và các chất hòa tan. Trong quá trình này, máu được bổ sung Oxy và giúp đào thải bớt carbon dioxide ra ngoài.

Sau đó, bằng việc sử dụng một lực bơm bằng với sức co bóp của tim, ECMO lại giúp đưa máu đã qua trao đổi khí và chất trở về với hệ tuần hoàn của cơ thể.

Có hai cấu hình trao đổi oxy qua màng ngoài cơ thể là tĩnh mạch-tĩnh mạch và tĩnh mạch-động mạch. Cấu hình tĩnh mạch - động mạch được sử dụng nhằm đảm bảo cả về trao đổi khí và hỗ trợ huyết động. Còn cấu hình tĩnh mạch-tĩnh mạch sử dụng chủ yếu để đảm bảo nhu cầu về oxy và thể tích tuần hoàn cho cơ thể.

Một số nguy cơ biến chứng có thể xảy ra ở những bệnh nhân sử dụng ECMO

Trao đổi oxy qua màng ngoài cơ thể có thể dẫn đến một số biến chứng bao gồm:

- Xuất huyết có thể xảy ra ở các bộ phận khác nhau trong cơ thể như não, phổi và đôi khi là xuất huyết ở tại các vị trí đặt ống thông. Điều này xảy ra do việc sử dụng thuốc chống đông trong quá trình sử dụng ECMO. Bởi vậy cần thăm khám, xét nghiệm kỹ càng trước khi tiến hành thực hiện ECMO và theo dõi bệnh nhân sát xao trong suốt quá trình chạy máy để đảm bảo an toàn và phát hiện kịp thời các biến chứng.

- Nhiễm trùng: do là hệ thống trao đổi oxy bên ngoài màng cơ thể và được nối trực tiếp với các mạch máu trong cơ thể nên nguy cơ nhiễm trùng là rất cao và nếu không được phát hiện xử lý kịp thời sẽ dẫn đến nguy cơ nhiễm trùng huyết ảnh hưởng đến tính mạng bệnh nhân.

- Suy thận xảy ra khi hệ thống ECMO không cung cấp đủ máu cho thận, thường gặp là suy thận cấp.

- Đột quỵ: do tắc mạch hoặc do hệ thống không cung cấp và phân phối đủ máu cho một số vùng trên não.

- ECMO cũng có thể gây tổn thương tại các vùng đặt ống.

Trao đổi oxy qua màng ngoài cơ thể ECMO là phương pháp y khoa đòi hỏi bác sĩ và kỹ thuật viên phải có chuyên môn nghiệp vụ cao mới có thể tiến hành được.

Yêu cầu 4 bệnh viện dừng hợp đồng với công ty Trường Sinh
Yêu cầu 4 bệnh viện dừng hợp đồng với công ty Trường Sinh
02/04/2020 13:45

Có 4 bệnh viện đang hợp đồng cung cấp dịch vụ (suất ăn, nước sôi…) với công ty Trường Sinh gồm Bệnh viện Bạch Mai (2 cơ sở), Bệnh viện Nội tiết Trung ương, Bệnh viện Hữu Nghị và Bệnh viện A Thái Nguyên.

Tin vui về các ca mắc Covid-19 rất nặng ở Việt Nam
Tin vui về các ca mắc Covid-19 rất nặng ở Việt Nam
02/04/2020 13:45

Sức khỏe 4 bệnh nhân mắc Covid-19 nặng đang điều trị tại Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương đang có những dấu hiệu tiến triển tốt lên.

Bệnh nhi 11 tuổi được điều trị khỏi Covid-19 ở tuyến huyện
Bệnh nhi 11 tuổi được điều trị khỏi Covid-19 ở tuyến huyện
02/04/2020 13:09

Hiện cả nước đã có tổng số 64 người bệnh mắc Covid-19 được công bố khỏi bệnh, trong đó có những bệnh nhân được điều trị ngay tại tuyến huyện.

Bộ Y tế khuyến cáo 3 nơi cần tránh để giảm nguy cơ mắc COVID-19
Bộ Y tế khuyến cáo 3 nơi cần tránh để giảm nguy cơ mắc COVID-19
02/04/2020 13:00

Bộ Y tế và Văn phòng Tổ chức Y tế thế giới (WHO) tại Việt Nam vừa có khuyến cáo về 3 nơi cần tránh để giảm nguy cơ mắc COVID-19.

Bệnh viện K dựng thêm 4 phòng cách ly trên container phòng, chống Covid-19
Bệnh viện K dựng thêm 4 phòng cách ly trên container phòng, chống Covid-19
02/04/2020 10:22

Để chuẩn bị cho các tình huống xấu nhất, bệnh viện bố trí sẵn sàng khu vực dã chiến ngay trong khuôn viên bệnh viện, dựng thêm 4 phòng cách ly trên container phòng chống Covid-19.

Tin mới nhất dịch Covid-19 ngày 2/4: Việt Nam 97 ca tiến triển tốt; Đang cách ly 45.716 ca F1
Tin mới nhất dịch Covid-19 ngày 2/4: Việt Nam 97 ca tiến triển tốt; Đang cách ly 45.716 ca F1
02/04/2020 09:08

Bản tin mới nhất dịch Covid-19 ngày 2/4 cho biết, tính đến hôm nay, Việt Nam có 222 ca nhiễm, 63 ca đã bình phục xuất viện, 97 ca tiến triển tốt, 45.716 ca F1 đang được cách ly tập trung.

Số ca nhiễm Corona tại Việt Nam sáng 2/4: 4 ca mắc COVID-19, Việt Nam có tổng 222 ca
Số ca nhiễm Corona tại Việt Nam sáng 2/4: 4 ca mắc COVID-19, Việt Nam có tổng 222 ca
02/04/2020 06:47

Trong số 4 ca mới, có 1 ca là người nhà đi chăm sóc bệnh nhân ở Bệnh Viện Bạch Mai và 3 ca được cách lý ngay sau khi nhập cảnh. Như vâỵ, tổng số ca nhiễm Corona tại Việt Nam sáng 2/4 đã lên tới 222 người.

Bệnh nhân nhiễm Covid-19 thứ 57 có kết quả âm tính lần 1
Bệnh nhân nhiễm Covid-19 thứ 57 có kết quả âm tính lần 1
01/04/2020 20:18

Đến lần xét nghiệm thứ 5, bệnh nhân nhiễm Covid-19 thứ 57 đã có kết quả âm tính lần 1 với virus Covid-19.

Thêm 6 ca nhiễm Covid-19, 3 người liên quan đến BV Bạch Mai
Thêm 6 ca nhiễm Covid-19, 3 người liên quan đến BV Bạch Mai
01/04/2020 19:46

Trong số 6 ca nhiễm Covid-19 vừa được công bố, có 2 người là nhân viên Công ty TNHH Trường Sinh, 1 người tới khám bệnh tại Bệnh viện Bạch Mai và 3 người từ nước ngoài trở về được cách ly tập trung.