Khi Mỹ và Trung Quốc ngày càng tiến gần đế một cuộc chiến thương mại toàn diện, các nhà kinh tế và đầu tư lo rằng tình huống xấu nhất có thể ảnh hưởng nặng nề đến nền kinh tế toàn cầu, đặc biệt là khi Trung Quốc sử dụng đến vũ khí trị giá 1,2 nghìn tỷ USD của mình.

If this trade fight escalates, China could fire back by selling a large chunk of the $1.17 trillion of U.S. treasury bonds it holds.

Tờ CNBC đưa tin cho biết, hôm thứ Tư (4/4), Trung Quốc tuyên bố có thể áp đặt thuế lên khối lượng hàng hóa trị giá 50 tỷ USD của Mỹ, để trả thù kế hoạch mà chính quyền của Tổng thống Donald Trump đã đưa ra trước đó. Chính phủ Mỹ dự tính sẽ áp thuế 25% đối với hàng nhập khẩu của con rồng châu Á. Thị trường chứng khoán ngay lập tức quay cuồng trước quyết định này, giảm hơn 1% điểm, đến cuối ngày mới phục hồi trở lại.

Ngày 5/4, Tổng thống Mỹ Donald Trump lại đưa ra tuyên bố sẽ yêu cầu Bộ Thương mại nước này xem xét tăng gấp đôi mức thuế bổ sung đánh vào hàng hóa nhập khẩu từ Trung Quốc. Những cú ăn miếng trả miếng liên tiếp như thế này khiến nhiều người đặt câu hỏi, chuyện gì sẽ tiếp tục xảy ra. 

Trái phiếu Mỹ sẽ mất giá

Nếu cuộc chiến thương mại này leo thang, một cuộc khủng hoảng về giá hàng hóa có thể xảy ra, khi mà chi phí sản xuất sẽ bị đẩy vào cấu trúc giá. Thêm vào đó, Trung Quốc có thể sẽ đưa ra một hình thức 'trả đũa' đáng kể: Bán phần đa trong số 1,17 nghìn tỷ USD trái phiếu kho bạc của Mỹ. Số trái phiếu kho bạc này được Mỹ bán ra trước đó, như là một hình thức nợ chính phủ. Trung Quốc từng mua vào số lượng khá lớn theo năm như là một cách trữ đô la Mỹ để chi tiêu lâu dài. Giống như bất kỳ nhà đầu tư nào, Trung Quốc muốn tạo hành lang an toàn cho giá trị của hàng hóa xuất khẩu sang Mỹ, và không có gì an toàn hơn trái phiếu của Mỹ. 

Jeff Mills, đồng trưởng bộ phận chiến lược đầu tư tại PNC Financial Services Group, cho biết nếu Trung Quốc quyết định bán những trái phiếu này để nhắm vào Tổng thống Donald Trump, động thái này có thể gây ra sự tàn phá nghiêm trọng trên thị trường quốc tế. "Tác động lớn nhất là lên lãi suất và giá trái phiếu", ông nói.

Nếu Trung Quốc bung số trái phiếu nghìn tỷ USD này ra phủ trắng thị trường, giá trái phiếu sẽ giảm mạnh, lãi suất tăng, gây khó khăn cho thị trường vốn và tiền của Mỹ, dẫn đến kinh tế Mỹ tăng trưởng chậm lại. 

Lúc này, bạn có thể hình dung mọi thứ sẽ đắt đỏ đến mức nào với chính quyền Mỹ khi muốn phát hành trái phiếu. Lãi suất trái phiếu sẽ cao hơn hẳn, trong khi 15 nghìn tỷ USD trái phiếu đã phát hành trước đó cho các chính phủ nước ngoài và các nhà đầu tư sẽ bị giảm giá trị mạnh mẽ.

Thị trường chứng khoán cũng sẽ bị ảnh hưởng khi lãi suất leo thang. 

Trung Quốc nắm giữ khoảng 20% nợ của Mỹ ở nước ngoài, nhưng chỉ chiếm khoảng 5% tổng nợ. 

"Tuy nhiên, nếu Trung Quốc quyết định bán ra trái phiếu kho bạc Mỹ, điều này có thể làm cho những người khác hoảng sợ và tiếp tục bán tháo", Vincent Reinhart chiến lược gia của BNY Mellon nói.

Trung Quốc cũng không thoát khỏi vòng xoáy ảnh hưởng

Chủ tịch Tập Cận Bình chắc hẳn sẽ cân nhắc việc bán trái phiếu kho bạc Mỹ, bởi vì việc bán tháo sẽ có tác động tiêu cực đến tình hình tài chính Trung Quốc. Ông Reinhart nói: "Nó giống như việc chĩa súng vào đầu mình và nói tôi có một con tin".

Trung Quốc nắm giữ quá nhiều trái phiếu của Mỹ, vì thế, khi giá trái phiếu giảm, chính Trung Quốc cũng có thể mất hàng tỷ USD. Đồng USD cũng sẽ giảm. Một đồng bạc xanh thấp hơn sẽ làm cho xuất khẩu của Hoa Kỳ trở nên hấp dẫn hơn, điều này sẽ làm tổn thương thị trường xuất khẩu của Trung Quốc. 

"Lãi suất có thể tăng lên, nhưng đồng USD sẽ giảm và tác động ròng của nó là gì? Đây có vẻ như không phải là một chiến lược hoàn hảo", Mark Zandi, chiến lược gia của Moody's Analytics cho biết.

Jeff Mills, đồng trưởng bộ phận chiến lược đầu tư tại PNC Financial Services Group, cho biết: "Không có gì chắc chắn về việc bán trái phiếu của Mỹ sẽ mang đến nhiều tác động. Nếu các quốc gia khác bước vào mua những trái phiếu này, lãi suất có thể vẫn ổn định".

Trái phiếu của Mỹ hiện tại vẫn được coi là tài sản an toàn mà mọi nhà đầu tư và mọi quốc gia đều mua khi nền kinh tế toàn cầu đi theo chiều hướng xấu. 

Trung Quốc còn lựa chọn khác

Tuy nhiên, Zandi nghĩ rằng Trung Quốc có thể tỏ ra không hài lòng theo những cách khác. Trung Trung Quốc hoàn toàn có thể điều chỉnh giảm giá trị đồng nhân dân tệ, đẩy tính hấp dẫn của xuất khẩu lên, tăng thâm hụt thương mại mà ông Trump đang cố ngăn cản. "Điều này chắc chắn sẽ làm ông Trump tức giận", ông Zandi nói, "và sẽ gây rối thị trường tài chính". 

"Nó sẽ gây ra một đòn đau thực sự", ông nói thêm.

Họ cũng có thể khiến cho công nhân Hoa Kỳ gặp khó khăn hơn trong việc xin thị thực hoặc thậm chí tiếp nhận các đại diện kinh doanh tại nước này. Ông nhận định: "Họ có thể gây khó cho một ai đó đang cố gắng kinh doanh ở Trung Quốc".

Trong khi đó, chiến lược gia Reinhart cho rằng, Trung Quốc thay vì bán tháo trái phiếu Hoa Kỳ thì chỉ cần ngừng việc mua trái phiếu mới khi trái phiếu cũ đáo hạn. Cùng với chính sách thắt chặt kinh tế gần đây của Hoa Kỳ, nguồn cung trái phiếu có thể tăng nhẹ và đẩy lãi suất lên cao. 

Hy vọng mọi kịch bản tồi tệ nói trên sẽ không bao giờ xảy và nhanh chóng có các biện pháp quyết liệt được đưa ra. Dĩ nhiên, không ai có thể biết hai nền kinh tế lớn nhất thế giới này sẽ phản ứng như thế nào. Reinhart nghĩ rằng Hoa Kỳ sẽ không làm bất cứ điều gì để phá hoại nền kinh tế của mình, trong khi Mills nói rằng Trung Quốc, với cơ sở sản xuất khổng lồ của họ, cần Mỹ nhiều hơn Mỹ cần họ.

 

Ông Trump: Mỹ đã hết ngốc để bị Trung Quốc gây thiệt hại kinh tế

Hôm 4/4, trên trang Twitter cá nhân, Tổng thống Donald Trump tuyên bố nước Mỹ sẽ quyết đòi lại những thiệt hại kinh tế do Trung Quốc gây ra, rằng chẳng có cuộc chiến thương mại nào cả vì cuộc chiến đó Mỹ đã thua từ rất lâu rồi.