Bắt Chủ tịch Interpol, Trung Quốc tự ‘giáng’ vào danh tiếng và vai trò toàn cầu?

16:11 09/10/2018

Việc bắt giữ, đặc biệt là bắt bí mật, đương kim Chủ tịch Interpol – tổ chức hợp tác cảnh sát hình sự lớn nhất thế giới thực sự đã gây sốc và được xem là “đòn” mà Trung Quốc tự giáng vào danh tiếng cũng như những nỗ lực mở rộng vai trò lãnh đạo toàn cầu.

bat-chu-tich-interpol-trung-quoc-tu-giang-vao-danh-tieng-va-vai-tro-toan-cau
Ông Mạnh Hoành Vĩ đã Trung Quốc bí mật bắt giữ khi đang là Chủ tịch Interpol.

Vụ việc ông Mạnh Hoành Vĩ - Chủ tịch đương nhiệm của Tổ chức Cảnh sát Hình sự Quốc tế - Interpol bị Bắc Kinh bí mật bắt giữ, điều tra và từ chức ngay sau đó dẫn đến lo ngại rằng lãnh đạo người Trung Quốc ở các tổ chức quốc tế cũng có thể gặp tình huống tương tự, South China Morning Post ngày 8/10 bình luận.

Sau khi ông Mạnh, vẫn là Thứ trưởng Bộ Công An Trung Quốc, bị mất tích nhiều ngày, giới chức Trung Quốc mới thông báo ông bị điều tra về tội nhận hối lộ và "gây nguy hiểm nghiêm trọng" cho Đảng và cảnh sát Trung Quốc.

Trong những năm gần đây, Bắc Kinh ngày càng tỏ ra quan tâm đến việc tham gia vào các tổ chức đa phương như Interpol, Liên hợp quốc và Ngân hàng Thế giới với nhiều công dân Trung Quốc đang nắm giữ vai trò cấp cao. Trung Quốc sẽ sớm trở thành nhà tài trợ lớn thứ hai của Liên Hợp Quốc và hiện đang cung cấp số lượng lớn nhất quân cho lực lượng gìn giữ hòa bình của tổ chức này.

Tuy nhiên, việc Interpol là cơ quan hợp tác cảnh sát lớn nhất thế giới với 192 quốc gia thành viên cũng đã không thể ngăn cản Trung Quốc bí mật bắt giữ Chủ tịch của tổ chức này.

su-thang-tien-va-sup-do-ngoan-muc-cua-cuu-chu-tich-interpol
Ông Mạnh Hoành Vĩ và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại Đại hội đồng Interpol ở Bắc Kinh hồi tháng 9/2017.

Bà Abigail Grace, một chuyên gia trong chương trình an ninh châu Á - Thái Bình Dương của Trung tâm An ninh Mỹ mới, cho biết trường hợp của ông Mạnh dẫn đến gây lo ngại rằng các quan chức Trung Quốc không thể hành động độc lập trong các tổ chức quốc tế.

Bắc Kinh nhấn mạnh chống tham nhũng quan trọng hơn áp lực quốc tế, bà Grace nói. Theo bà Grace, ban đầu, Trung Quốc đã cố ý giữ kín thông tin về việc bắt giữ ông Mạnh. “Họ nghĩ hành động đó là vấn đề nội bộ”, bà nói.

Đây cũng là một động thái chưa từng có, làm rung chuyển lòng tin của cộng đồng quốc tế đối với các lãnh đạo người Trung Quốc ở các tổ chức toàn cầu, nhiều nhà phân tích nhận định.

Ông Paul Haenle, giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Chính sách Toàn cầu Carnegie-Tsinghua tại Bắc Kinh, cho biết sự biến mất đột ngột của Mạnh đã gây sốc cho cộng đồng quốc tế, khiến các nhà phê bình cho rằng Trung Quốc chưa sẵn sàng đảm nhận vai trò lãnh đạo quan trọng.

"Thật khó tưởng tượng bất kỳ tổ chức quốc tế nào khác chấp nhận giao nhiệm vụ cho một người Trung Quốc. Điều gì giúp họ tự tin rằng sự việc tương tự sẽ không xảy ra lần nữa?", ông đặt câu hỏi.

Ông Marc Lanteigne, một chuyên gia về chính trị Trung Quốc và các tổ chức quốc tế tại Đại học Massey, New Zealand cho biết: “Sự cố này là chưa từng có”.

“Nó cho thấy Trung Quốc đang tăng cường giải quyết những gì mà nước này coi là vấn đề nghiêm trọng liên quan đến tham nhũng của những “con hổ” hay các quan chức cấp cao. Vụ việc có thể dẫn tới lo ngại rằng các quan chức Trung Quốc và các tổ chức khác cũng có thể bị (Bắc Kinh) giám sát như vậy”, ông cho biết.

“Thử tưởng tượng nếu một ngày nào đó, bằng cách nào đó, có người Trung Quốc giữ vị trí Tổng Thư ký Liên Hợp Quốc. Rồi sau đó ông tổng thư ký này đột nhiên biến mất. Việc Trung Quốc ngang nhiên hành động vượt ra ngoài khuôn khổ của các chuẩn mực quốc tế thực sự đáng quan ngại”, New York Times ngày 8/10 dẫn lời ông Michael Caster, nhà nghiên cứu ở Bangkok chuyên theo dõi hệ thống pháp lý Trung Quốc, nhận định.

Không chỉ vậy, tại cuộc họp an ninh ngày 8/10, các quan chức Trung Quốc cho biết ông Mạnh và các cộng sự của ông bị điều tra vì các hành động phi pháp cho thấy không có ai được đặc quyền hoặc ngoại lệ trước pháp luật.

Trả lời tại cuộc họp báo thường xuyên, Bộ Ngoại giao Trung Quốc nhấn mạnh trường hợp  của ông Hoành Mạnh Vĩ cho thấy quyết tâm của Trung Quốc trong việc duy trì luật pháp, và Bắc Kinh đã liên tục ủng hộ những nỗ lực của Interpol trong việc phòng chống tội phạm.

Những tuyên bố trên của Trung Quốc càng làm gia tăng nhận định rằng Bắc Kinh chưa sẵn sàng đảm nhận vai trò lãnh đạo quan trọng trên thế giới.

 

Sự thăng tiến ngoạn mục và sụp đổ bất ngờ của cựu Chủ tịch Interpol

Mới cách đây một năm, ông Hoành Mạnh Vĩ vẫn được coi là “ngôi sao” khi là người Trung Quốc đầu tiên làm Chủ tịch Interpol. Vậy mà giờ đây, ông lại bị điều tra vì tham nhũng, tờ South China Morning Post ngày 8/10 cho hay.

 

Trung Quốc đang tìm cách tạo ra thế giới như thế nào vào năm 2049?

Chắc chắn Trung Quốc sẽ mạnh mẽ và có ảnh hưởng hơn trong các mối quan hệ quốc tế. Bắc Kinh về cơ bản sẽ thay đổi hệ thống quốc tế mà Mỹ và Chiến tranh Lạnh đã tạo ra, The Diplomat ngày 3/10 bình luận.

 

Chủ tịch Interpol từ chức, Trung Quốc xác nhận ông đang bị điều tra

Chủ tịch Interpol Mạnh Hoành Vĩ đã gửi đơn xin từ chức sau khi Trung Quốc xác nhận ông đang bị điều tra vì "vi phạm nghiêm trọng pháp luật nhà nước".



Tin khác