Thứ năm, 10/08/2023, 06:17 AM
  • Click để copy

Tách, nhập để mạnh lên

Chia tách và nhập các đơn vị hành chính (cấp tỉnh, huyện, xã) là chuyện hệ trọng. Ở nước ta câu chuyện tách - nhập từ năm 1975 đến nay đã diễn ra nhiều lần, điều này được xem như những kinh nghiệm quý.

Hoàn Kiếm là quận trung tâm của Thủ đô, có Hồ Gươm linh thiêng, “nơi lắng hồn núi sông ngàn năm”.

Hoàn Kiếm là quận trung tâm của Thủ đô, có Hồ Gươm linh thiêng, “nơi lắng hồn núi sông ngàn năm”.

Kinh nghiệm cốt lõi là, làm gì cũng phải rất thận trọng, điều tra, nghiên cứu kỹ lưỡng, lắng nghe ý kiến phản biện của các nhà khoa học, của quần chúng nhân dân. Đừng vì ý chí chủ quan cho rằng, muốn phát triển kinh tế nhanh và bền vững, muốn xây dựng nông thôn mới, xây dựng đô thị văn minh, đáp ứng yêu cầu hội nhập thì phải... nhập vào.

Cuối những năm 70 thế kỷ XX chúng ta đã từng nhập các tỉnh, các huyện, và nhập khá là “táo bạo”, có một số tỉnh nhập lại từ ba tỉnh cũ, như Hà Nam Ninh, Hà Sơn Bình Hoàng Liên Sơn, Bình Trị Thiên... Khá phổ biến là nhập hai tỉnh, như Hải Hưng, Hà Bắc, Vĩnh Phú, Nghĩa Bình, Thuận Hải, Phú Khánh... Năm 1976, việc sáp nhập được thực hiện từ Bắc Trung Bộ đến các tỉnh Tây Nam Bộ và các tỉnh Tây Nguyên, cả nước bấy giờ chỉ còn 38 đơn vị hành chính cấp tỉnh.

Vì sao sáp nhập và vì sao đến những năm 1989, 1991,1997, 2004 nhiều tỉnh lại tiếp tục tách ra, bà con ta nói vui là được “trả lại tên cho em”? Vào năm 2004 cả nước có đến 64 tỉnh, thành phố. Những tỉnh cuối cùng tách ra là: Tỉnh Đắk Lắk tách thành tỉnh Đắk Nông và tỉnh Đắk Lắk; tỉnh Cần Thơ tách thành tỉnh Hậu Giang và thành phố Cần Thơ; tỉnh Lai Châu tách ra thành tỉnh Lai Châu và tỉnh Điện Biên. Và lần nhập gần nhất là ngày 1-8-2008, Hà Tây nhập vào Hà Nội, cả nước còn 63 tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương. Hà Nội vừa kỷ niệm 15 năm hợp nhất Hà Tây và tổng kết những thành tựu, những hạn chế sau khi... cửa ngõ Thủ đô nhập vào Thủ đô.

Mỗi giai đoạn tách-nhập các đơn vị hành chính ở cả ba cấp đều có cái lý của mình. Nhưng có một cái lý bao trùm là: phát triển kinh tế thuận lợi, đáp ứng yêu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa; tăng cường hiệu lực, hiệu quả trong quản lý nhà nước. Nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội xác định rõ như vậy. Ở đây không hề có chuyện tách-nhập cảm tính, theo cách nói dân gian là “cây tre trăm đốt” khắc nhập, khắc xuất.

Nghị quyết quy định rõ các trường hợp thuộc diện sắp xếp trong giai đoạn hai giai đoạn 2023 – 2025và 2026 – 2030. Các đơn vị hành chính cấp huyện, cấp xã đồng thời có diện tích tự nhiên và quy mô dân số thấp so với quy định thì phải sắp xếp lại. Thí dụ, quy mô một xã ở đồng bằng sông Hồng trung bình là 8.000 người, nhưng lại chỉ có số dân không đạt 1/3 mức đó (khoảng 2.600 người) thì phải sáp nhập.

Đương nhiên, dân số, diện tích chỉ là một tiêu chí. Và phải có tính toán cụ thể ở từng khu vực: thành phố, đồng bằng và miền núi, không áp dụng cứng nhắc. Đặc biệt, phải nắm vững nguyên tắc khi sắp xếp: chú trọng, cân nhắc kỹ các yếu tố đặc thù về truyền thống lịch sử, văn hóa, dân tộc, tôn giáo, tín ngưỡng, phong tục, tập quán, vị trí địa lý, điều kiện tự nhiên, cộng đồng dân cư, yêu cầu bảo đảm quốc phòng, an ninh trật tự, an toàn xã hội, phát triển kinh tế - xã hội.

Chuyện cư dân mạng sôi sục “phản đối” sáp nhập quận Hoàn Kiếm, Hà Nội trong những ngày qua không phải không có lý. Nhưng đó mới là chủ trương, là xét về tiêu chí diện tích và dân số. Hoàn Kiếm là quận trung tâm của Thủ đô, có Hồ Gươm linh thiêng, “nơi lắng hồn núi sông ngàn năm”. Nơi đây không chỉ là một cái tên thông thường, muốn thay đổi, muốn đặt tên thế nào cũng được, mà đây là lịch sử, là văn hoá, là hồn cốt của mảnh đất ngàn năm văn hiến, là địa giới đơn vị hành chính ổn định từ năm 1945 đến nay. Chúng tôi nghĩ, chắc chắn chính quyền Thủ đô, Quốc hội sẽ lắng nghe ý kiến nhân dân, cân nhắc rất kỹ lưỡng trước khi quyết định vấn đề hệ trọng này.

Điều chỉnh địa giới cấp huyện, xã và không ngoại trừ điều chỉnh địa giới cấp tỉnh khi cần thiết, là điều bình thường. Cố nhiên, bên cạnh mặt tích cực, nó kéo theo nhiều hệ lụy. Rõ nhất là đụng chạm đến tổ chức, con người. Hàng loạt vấn đề phải xử lý như, phương án sắp xếp cán bộ, công chức, viên chức dôi dư; chuyển đổi công năng sử dụng một số trụ sở làm việc dư thừa sau sắp xếp; bảo đảm kết nối, liên thông các công trình hạ tầng giao thông giữa địa bàn; xây dựng, cải tạo các trụ sở, cơ sở hạ tầng phục vụ hoạt động của các cơ quan, tổ chức,v.v..

Kể cả việc đặt tên mới cho đơn vị được sáp nhập cũng là một vấn đề quan trọng, nhạy cảm. Rồi hàng loạt công việc liên quan đến thủ tục hành chính, chuyển đổi con dấu, giấy tờ cho các tổ chức, các chức danh cán bộ. Mong sao “đầu xuôi đuôi lọt”. Ta thường nói đưa đường lối, chính sách vào cuộc sống, chủ trương lớn này của Đảng và Nhà nước đang trong quá trình thực hiện, bên cạnh mặt tích cực khó tránh khỏi những mâu thuẫn mới phát sinh. Dù sao mục tiêu hướng tới không bao giờ thay đổi, tách hay nhập cũng nhằm đích giàu lên, mạnh lên.

Thế mới đòi hỏi sự kiên định và sáng tạo, vượt qua khó khăn, hạn chế, phát huy thế mạnh, bản sắc của từng địa phương. Thực tiễn sinh động, trí tuệ nhân dân sẽ giúp chúng ta có câu trả lời đúng đắn nhất.

Miền Bắc liên tiếp hứng chịu mưa đá, chuyên gia lý giải nguyên nhân?

Miền Bắc liên tiếp hứng chịu mưa đá, chuyên gia lý giải nguyên nhân?

30/03/2024 10:35

Hai ngày qua miền Bắc liên tục hứng chịu dông, lốc, mưa đá gây thiệt hại về hoa màu và tài sản của người dân. Nhiều chuyên gia khí tượng nhận định, do đang trong quá trình chuyển mùa hiện tượng trên sẽ còn xảy ra trong thời gian tới.

Tam Đảo: Hồ Đồng Nhập bị san lấp để kinh doanh homestay

Tam Đảo: Hồ Đồng Nhập bị san lấp để kinh doanh homestay

29/03/2024 10:59

Hồ Đồng Nhập, huyện Tam Đảo, tỉnh Vĩnh Phúc bị san gạt, đổ đất để xây dựng gần chục công trình không phép làm homestay. Trong quá trình xây dựng, mặc dù đã có các văn bản của cơ quan chức năng yêu cầu trả lại hiện trạng, nhưng điều lạ là các công trình này vẫn được hoàn thiện và đưa vào sử dụng.

Hà Nội sẽ lắp đặt thêm camera phạt nguội trên tuyến Vành đai 3

Hà Nội sẽ lắp đặt thêm camera phạt nguội trên tuyến Vành đai 3

29/03/2024 10:01

Chiều 28/3, tại buổi họp báo do UBND TP Hà Nội tổ chức, Phó Giám đốc Công an TP Hà Nội Nguyễn Thanh Tùng cho biết, sẽ báo cáo UBND thành phố, Bộ Công an lắp đặt thêm camera phạt nguội trên tuyến Vành đai 3.

Công an Hà Nội sẽ điều tra vụ cây sao đen chết khô trên phố Lò Đúc

Công an Hà Nội sẽ điều tra vụ cây sao đen chết khô trên phố Lò Đúc

29/03/2024 09:56

Ngày 28/3, UBND TP Hà Nội ban hành văn bản số 871/UBND-TTĐT về việc kiểm tra, xử lý thông tin báo chí phản ánh nghi vấn cây sao đen trăm tuổi ở Hà Nội bị bức tử trước khi đốn hạ.

Thêm nhiều địa phương điều chỉnh kế hoạch tuyển sinh vào lớp 10

Thêm nhiều địa phương điều chỉnh kế hoạch tuyển sinh vào lớp 10

28/03/2024 14:23

Sau khi Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) yêu cầu dừng tuyển thẳng, cộng điểm thí sinh có chứng chỉ IELTS vào lớp 10, nhiều địa phương đã điều chỉnh phương án tuyển sinh năm học 2024-2025. Năm học 2024-2025, Hà Nội dành hơn 60% chỉ tiêu vào lớp 10 công lập

Chăm lo, đồng hành với thanh niên

Chăm lo, đồng hành với thanh niên

27/03/2024 10:24

Tháng Thanh niên không chỉ có ý nghĩa phát huy vai trò xung kích của thanh niên trong tham gia xây dựng và bảo vệ Tổ quốc mà còn là dịp để toàn xã hội chăm lo cho thanh niên.

Giá vé máy bay dịp nghỉ lễ 30/4, 1/5 lại 'nóng'

Giá vé máy bay dịp nghỉ lễ 30/4, 1/5 lại 'nóng'

26/03/2024 11:55

Nhu cầu đi chơi dịp nghỉ lễ 30/4-1/5 sắp tới tăng cao khiến giá vé máy bay cũng tăng "nóng" từng ngày, có chặng nội địa lên tới hơn 13 triệu đồng/vé.

Chiếm đoạt 1.000 tỷ đồng, ông Nguyễn Cao Trí đã nộp lại bao nhiêu tiền?

Chiếm đoạt 1.000 tỷ đồng, ông Nguyễn Cao Trí đã nộp lại bao nhiêu tiền?

26/03/2024 11:52

Theo luật sư bào chữa, ông Nguyễn Cao Trí đã khắc phục thiệt hại hơn 757 tỷ đồng, số tiền còn phải thanh toán là gần 243 tỷ.

Đề xuất trích 70% tiền xử phạt cho cảnh sát giao thông đã bị Chính phủ bác bỏ

Đề xuất trích 70% tiền xử phạt cho cảnh sát giao thông đã bị Chính phủ bác bỏ

25/03/2024 11:48

Tại Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ, Chính phủ đã bỏ đề xuất trích tối thiểu 70% khoản tiền xử phạt vi phạm hành chính về trật tự, an toàn giao thông đường bộ cho lực lượng CSGT.