Thực hư việc dùng acid hủy xác nhà báo Khashoggi

09:00 11/11/2018

Cáo buộc hủy xác nhà báo Khashoggi bằng acid vẫn chưa thực sự thỏa đáng.

Cuộc điều tra vụ sát hại nhà báo Arab Saudi Khashoggi đã xuất hiện tình tiết mới, khi các công tố viên Thổ Nhĩ Kỳ đã tìm thấy dấu vết của acid hydrofluoric và nhiều hóa chất khác trong một cái giếng thuộc nhà Tổng lãnh sự Mohammed al-Otaibi ở Istanbul, chỉ cách lãnh sự quán nơi nhà báo Khashoggi bị giết ngày 02/10/2018 khoảng 500 mét (theo AL Jazeera).

Điều này càng củng cố thêm cáo buộc của các nhà chức trách Thổ Nhĩ Kỳ đưa ra hôm 02/11, cho rằng thi thể của nhà báo Khashoggi đã bị tiêu hủy bằng acid. Cụ thể, ông Yasin Aktay, trợ lí của Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Tayyip Erdogan cho rằng: Những thủ phạm sát hại ông Khashoggi đã phân xác ông để quá trình tiêu hủy thi thể dễ dàng hơn. “Họ không chỉ phá hủy mà còn khiến thi thể ông bốc hơi”.

thuc-hu-viec-dung-acid-huy-xac-nha-bao-khashoggi

Thậm chí, tờ Sabah còn đưa ra cáo buộc chính quyền Arab Saudi cố tình phá hủy hiện trường và thi thể ông Khashoggi, để gây khó khăn cho quá trình điều tra. Cáo buộc này được đưa ra trên cơ sở thông tin về nhân thân 11 thành viên trong nhóm điều tra vụ Khashoggi, mà phía Arab Saudi đã gửi đến Thổ Nhĩ Kỳ ngày 11/10. Trong nhóm này có chuyên gia về hóa học Ahmad Abdulaziz al-Janobi, và chuyên gia về chất độc Khaled Yahya al-Zahrani.

Theo tờ báo này, thay vì làm rõ sự thực vụ việc, các chuyên gia hóa học và độc học trong “nhóm điều tra” này đã tìm cách che giấu bằng chứng. Trong khoảng thời gian từ 11-17/10/2018, nhóm này liên tục di chuyển giữa lãnh sự quán và nhà của Tổng lãnh sự Mohammed. Mãi đến ngày 15/10, phía Arab Saudi mới cho phép các điều tra viên Thổ Nhĩ Kỳ tiếp cận lãnh sự quán và nhà riêng của tổng lãnh sự.

Mặc dù vậy, xung quanh những cáo buộc này, vẫn còn nhiều tình tiết chưa hợp lí.

Trước hết, dưới góc độ hóa học, thì việc thiêu hủy xác của ông Khashoggi sẽ khó có thể tiến hành chỉ bằng acid, hay bằng các biện pháp hóa học thông thường. Đặc biệt là phần xương rất khó có thể phân hủy toàn bộ, kể cả khi sử dụng nhiệt độ cao, hay acid mạnh.

Xét về mặt hóa học, acid hydrofluoric (HF) là một acid yếu, nhưng lại có những tính chất đặc biệt, như có thể ăn mòn thủy tinh, do đó, việc lưu trữ HF phải dùng các vật chứa bằng nhựa, hay có tráng teflon. Ngoài ra, việc sử dụng HF là con dao hai lưỡi cho chính người sử dụng. HF khó có thể phân hủy hoàn toàn thi thể, nhưng lại là hiểm họa chết người nếu như để tiếp xúc với da. Bởi lẽ, HF có thể gây bỏng acid nặng nề, có thể phản ứng với thành phần calcium trong xương, gây đau đớn nghiêm trọng cho nạn nhân, ăn mòn hủy diệt hoàn toàn các mô và xương.

Vì vậy, việc sử dụng acid và hóa chất để hủy xác chỉ có thể được tiến hành trong điều kiện có đủ trang thiết bị, cùng sự cố vấn, chỉ đạo trực tiếp của chuyên gia. Chỉ một sai sót rất nhỏ cũng có thể gây nguy hiểm chết người cho những ai tiếp xúc với hóa chất này. Dĩ nhiên, các thiết bị có thể được chuyển đến lãnh sự quán Arab Saudi ở Thổ Nhĩ Kỳ thông qua các túi ngoại giao (diplomatic package).

Theo điều 27 Công ước Viên về quan hệ ngoại giao năm 1961, các túi ngoại giao gửi đến lãnh sự quán Arab Saudi không thể bị khám xét hay bị giữ lại bởi nhà chức trách Thổ Nhĩ Kỳ. Tuy nhiên, qui định về sự bất khả xâm phạm của các túi ngoại giao chỉ mang tính lí thuyết. Nhất là trong hoàn cảnh vụ việc của ông Khashoggi được phát giác từ rất sớm, việc chuyển các thiết bị để hủy xác bằng hóa chất là rất khó khăn. Bằng các biện pháp kĩ thuật, các nhà chức trách Thổ Nhĩ Kỳ có thể dễ dàng đánh chặn các kiện hàng này, ví dụ như tạo ra các “trở ngại” bất ngờ, hay từ chối vận chuyển các kiện hàng qua đường hàng không, do nghi ngờ có chứa hóa chất gây mất an toàn bay.

Do vậy, trừ khi các thiết bị và chuyên gia đã có mặt ở lãnh sự quán Arab Saudi từ trước khi xảy ra vụ sát hại ông Khashoggi, nếu không, việc vận chuyển các thiết bị, hóa chất cần thiết để hủy xác là rất khó khăn. Tuy nhiên, kịch bản này lại đi ngược với các cáo buộc nêu trên, về việc các chuyên gia hóa chất và độc học được cử sang Thổ Nhĩ Kỳ để hỗ trợ hủy xác ông Khashoggi.

Vì tính chất đặc biệt của vụ việc, liên quan đến hoạt động ngoại giao, nên việc điều tra vụ sát hại ông Khashoggi đang vấp phải một màn sương dày đặc của các giả thuyết. Hoạt động tố tụng hình sự phải dựa trên nguyên tắc suy đoán vô tội. Do vậy, vẫn còn là quá sớm để đưa ra bất cứ kết luận nào, chỉ dựa trên một vài bằng chứng đơn lẻ.

 

Thổ Nhĩ Kỳ chính thức tuyên bố thi thể nhà báo Arab Saudi bị phân nhỏ, tiêu hủy

Nhà báo Khashoggi đã bị siết cổ tới chết sau khi ông vào lãnh sự quán Arab Saudi ở Istanbul. Sau đó, thi thể của ông đã bị phân nhỏ và tiêu hủy, CNN dẫn tuyên bố ngày 31/10 của văn phòng công tố viên trưởng ở Istanbul, Thổ Nhĩ Kỳ cho hay.

 

Ả Rập quyết không dẫn độ 18 nghi phạm, giữ bí mật chỗ giấu xác nhà báo Khashoggi?

Một quan chức Thổ Nhĩ Kỳ cho hay 18 nghi phạm người Ả Rập Xê-út đang bị điều tra trước cáo buộc “chủ mưu ám sát” và tra tấn nhằm sát hại nhà báo Jamal Khashoggi. Song Ả Rập Xê-út từ chối dẫn độ những người này.



Tin khác