Thứ sáu, 20/10/2023, 10:13 AM
  • Click để copy

Trẻ em - Nạn nhân của những thông tin xấu độc

Hơn 10 ngày qua, kể từ khi Hamas tấn công Israel, một thứ “dịch bệnh” nguy hại không kém gì bom đạn, đó là thông tin xấu độc, thông tin giả, nhằm vào trẻ em. Những con virus này đã lan nhanh khắp thế giới với tốc độ chóng mặt.

Thông tin xấu, độc trên mạng Internet là mảnh đất gieo trồng sự lệch lạc về suy nghĩ và tâm lý của trẻ em. (Ảnh minh họa).

Thông tin xấu, độc trên mạng Internet là mảnh đất gieo trồng sự lệch lạc về suy nghĩ và tâm lý của trẻ em. (Ảnh minh họa).

 Trong cái chợ thông tin khổng lồ ấy, ở Việt Nam chúng ta, thông tin giả về tình hình trong nước và quốc tế cũng cùng lúc xuất hiện, gây nhiễu thông tin, gây bất an trong xã hội. Không hề cường điệu khi nói rằng, đang có một trận chiến trên mặt trận thông tin khi người sử dụng mạng xã hội phải từng phút, từng giờ đương đầu với thông tin giả về cuộc xung đột ở Trung Đông.

Trước hết, đáng chú ý là sự ồn ào không đáng có ở trong nước - tin bịa đặt về sách giáo khoa cho học sinh cấp tiểu học. Theo thông báo chính thức từ Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT), những ngày gần đây, trên một số mạng xã hội có nhiều người sử dụng, lan truyền thông tin giả về một số nội dung được cho là “ngữ liệu trong sách giáo khoa” như: Giã gạo thổi cơm, Bắn tung tóe, Bạn An dũng cảm, Bé xách đỡ mẹ, Vẽ gì khó... Nguồn tin Fake trên đây trở thành miếng mồi ngon cho những “anh hùng bàn phím”. Đã xuất hiện nhiều bình luận tiêu cực về sách giáo khoa, về người biên soạn sách và ngành Giáo dục. Đối tượng hoang mang nhất lại chính là phụ huynh và các em học sinh.

Bộ GD&ĐT khẳng định, các nội dung nêu trên hoàn toàn bịa đặt, không có trong bất kỳ cuốn sách giáo khoa nào đang được sử dụng tại các nhà trường.

Đó là thông tin nóng nhất trong số rất nhiều tin tức bịa đặt khác ở trong nước.

Còn về thông tin quốc tế, cụ thể là tin về cuộc chiến giữa lực lượng Hamas và Israel, đang có nguy cơ lan rộng ở Trung Đông, cũng thật kinh hãi. Thông báo từ TikTok, mạng xã hội này đã phải xóa hơn 500 triệu video và 8.000 livestream về xung đột ở Dải Gaza. Những con số đã tự nói lên sự thật đáng sợ này.

Những hình ảnh về cuộc chiến lan rộng như đám cháy khổng lồ. Từ những video bạo lực, chết chóc, đến hình ảnh con tin bị bắt giữ... được tung lên các nền tảng mạng xã hội vốn rất phổ biến với trẻ em và thanh thiếu niên. Có những đoạn video lan tràn chóng mặt, thu hút hàng trăm nghìn lượt xem. Đó là hình ảnh rùng rợn do phía Israel tạo ra những video giả về việc Hamas “sát hại trẻ em” (!).

Những kẻ làm video giả đã lấy cảnh hậu trường trong bộ phim ngắn Empty Place được phát hành trên Youtube hồi năm 2022, để cắt xén, lắp ghép. Mặc dù phía dưới video có một số bình luận: “Đây là tin giả”, nhưng không phải ai cũng tỉnh táo khi đọc và kiểm chứng sự việc, số đông đã vội chia sẻ những thông tin giật gân nguy hại này. Một video khác có hình ảnh bé gái người Arab được quay ở thành phố Hebron, Bờ Tây sông Jordan, đăng tải trên Instagram vào tháng 9/2023. Kẻ tạo tin giả đã phù phép biến thành “một bé gái Do Thái bị bắt cóc ở bên cạnh tay súng Hamas”.

Hai ví dụ nêu trên chỉ là hạt cát trong bãi cát khổng lồ. Trước tình hình đáng báo động này, mới đây, Liên minh châu Âu đã yêu cầu các mạng xã hội Facebook, TikTok và X (Twitter trước đây) phải gỡ bỏ thông tin sai lệch và xử phạt nghiêm minh. Sau đó, TikTok và X thông báo, đã gỡ bỏ, hoặc gắn nhãn cảnh báo hàng chục nghìn nội dung, xóa hàng trăm tài khoản truyền bá thông tin giả, sai lệch.

Trong mấy thập niên vừa qua, sự phát triển nhanh chóng của Internet mang lại nhiều lợi ích trong phát triển kinh tế, khoa học công nghệ, thế nhưng hậu quả cũng thật là ghê gớm. Hẳn bạn đọc còn nhớ, vào năm 2011, chính quyền của cựu Tổng thống Ai Cập Mubarak đã sụp đổ chỉ sau 18 ngày kể từ khi tin giả đầu tiên được phát đi trên Facebook.

Thời nay các công dân trong xã hội số đang phải đối mặt với những rủi ro lớn chưa từng thấy khi mà mạng Internet, mạng xã hội và công nghệ AI phát triển như vũ bão. Các nhà nghiên cứu của Viện Công nghệ Massachusetts (MIT, Mỹ), đã nghiên cứu và công bố kết quả một cuộc khảo sát: Để lan truyền đến 1.500 người, tin thật phải mất một lượng thời gian nhiều gấp 6 lần so với tin giả. Người dùng mạng xã hội, nhất là các em học sinh đã và đang gặp nhiều rủi ro về bảo mật thông tin, về danh tính. Không chỉ có vậy, các em còn bị tác động bởi thông tin xấu độc, thông tin giả, thông tin chưa được kiểm chứng. Thông tin "bẩn" là mảnh đất gieo trồng sự lệch lạc về suy nghĩ và tâm lý, tác động xấu đến quá trình phát triển, hình thành nhân cách con người.

Làm thế nào để ngăn chặn những thông tin sai lệch vô cùng nguy hiểm này? Đó là vấn đề hệ trọng, là câu chuyện lâu dài. Nhiều bậc cha mẹ có con đang học các cấp từ tiểu học đến THPT đã trao đổi những kinh nghiệm bước đầu. Trước hết là nhắc nhau không chia sẻ hình ảnh con em trên mạng xã hội, dù rằng bé “đẹp như thiên thần” và “đáng yêu nhất thế giới này”. Sử dụng tối đa các công cụ kiểm soát ở các ứng dụng dành cho trẻ em. Nên dành thời gian nói chuyện thân mật về những hoạt động trên mạng, những suy nghĩ của con em mình.

Các bậc phụ huynh cần giải thích cặn kẽ cho con hiểu về ứng dụng, về các quy định và những gì mà con có thể và không thể chia sẻ, đồng thời đưa ra nguyên tắc sử dụng mạng xã hội hợp lý. Hiện nay, hầu hết các em học sinh THCS, THPT, nhất là ở thành phố, đã có điện thoại thông minh.

Vấn đề đặt ra là, thay vì “tịch thu” điện thoại, cấm sử dụng, hãy tìm cách trang bị kiến thức, kỹ năng, chọn lọc những nội dung phù hợp và xóa bỏ những nội dung không phù hợp. Và bản thân các bậc cha mẹ cần làm gương để các con noi theo. Hãy dành thời gian cho các em tham gia vào các hoạt động xã hội, ra ngoại thành, về nông thôn, đắm mình trong khung cảnh đồng lúa, con đê, cây đa, giếng nước, sân đình...

Từ câu chuyện nóng bỏng trong cuộc chiến ở Trung Đông đến những thực trạng tin giả trong nước, gợi lên biết bao vấn đề đáng bàn và bắt tay ngay vào cuộc.

Tăng quyền lợi cho người tham gia, thụ hưởng bảo hiểm y tế

Tăng quyền lợi cho người tham gia, thụ hưởng bảo hiểm y tế

12/11/2023 07:42

Vừa qua, Chính phủ đã ban hành Nghị định 75/2023/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 146/2018/NĐ-CP ngày 17/10/2018 của Chính phủ quy định chi tiết và hướng dẫn biện pháp thi hành một số điều của Luật BHYT (Nghị định số 75). Nghị định này có nhiều điểm mới theo hướng tăng quyền lợi cho người tham gia BHYT.

Chủ tịch Quốc hội: Xây dựng Luật Thủ đô không phải chỉ riêng của Hà Nội mà thực chất là cho cả nước

Chủ tịch Quốc hội: Xây dựng Luật Thủ đô không phải chỉ riêng của Hà Nội mà thực chất là cho cả nước

12/11/2023 07:42

Tại Kỳ họp thứ 6, Quốc hội khóa XV, thảo luận tại Tổ về dự án Luật Thủ đô (sửa đổi) ngày 10/11, Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ nêu rõ xây dựng Luật Thủ đô không phải chỉ riêng của Hà Nội mà thực chất là cho cả nước.

Đại hội Chi hội Nhà báo Tạp chí Người Xây dựng nhiệm kỳ 2023 – 2025

Đại hội Chi hội Nhà báo Tạp chí Người Xây dựng nhiệm kỳ 2023 – 2025

10/11/2023 11:20

Sáng 10/11/2023, tại Hà Nội, Chi hội Nhà báo Tạp chí Người Xây dựng tổ chức Đại hội nhiệm kỳ 2023 - 2025.

Đã hứa thì phải làm!

Đã hứa thì phải làm!

09/11/2023 22:05

Đó là ý kiến của các đại biểu Quốc hội (QH) và của chính các vị Bộ trưởng, Trưởng ngành trong phiên chất vấn và trả lời chất vấn tại kỳ họp thứ 6, QH khóa 15, diễn ra trong hai ngày rưỡi (từ ngày 6 đến hết sáng ngày 8-11).

Đề xuất thí điểm quản lý tốc độ 30km/h ở TP.HCM 'chết yểu'

Đề xuất thí điểm quản lý tốc độ 30km/h ở TP.HCM 'chết yểu'

09/11/2023 22:05

Sở GTVT TP.HCM vừa thu hồi và huỷ bỏ công văn trình UBND về kế hoạch đề xuất quản lý tốc độ không quá 30 km/h đối với khu vực nội thị.

Hôm nay, miền Bắc đón không khí lạnh kèm mưa dông rải rác

Hôm nay, miền Bắc đón không khí lạnh kèm mưa dông rải rác

07/11/2023 11:00

Theo Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia, một bộ phận không khí lạnh đã báo vẫn đang tiếp tục di chuyển xuống phía Nam. Nhiệt độ giảm xuống từ 20-23 độ C, riêng vùng núi miền Bắc có nơi rét 16 độ C

Xung đột Israel-Hamas sẽ khác với những cuộc chiến tranh trước đó tại Trung Đông

Xung đột Israel-Hamas sẽ khác với những cuộc chiến tranh trước đó tại Trung Đông

06/11/2023 09:32

Ngày 3/11, Ngân hàng Thế giới (WB) công bố báo cáo: "Tác động hạn chế của xung đột Trung Đông đến giá nguyên liệu thô". Mặc dù xung đột leo thang có thể gây ra hậu quả nghiêm trọng đối với nguồn cung nguyên liệu thô toàn cầu, đặc biệt là dầu mỏ, WB vẫn duy trì dự báo cho thấy giá năng lượng dự kiến ​​sẽ giảm khoảng 30% trong năm nay.

Kỳ họp thứ 6, Quốc hội khóa XV: 4 nhóm lĩnh vực nào được đưa ra chất vấn?

Kỳ họp thứ 6, Quốc hội khóa XV: 4 nhóm lĩnh vực nào được đưa ra chất vấn?

06/11/2023 09:32

8h00 sáng 6/11, tại Nhà Quốc hội, dưới sự chủ trì của Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ, Quốc hội tiến hành Phiên Chất vấn và trả lời chất vấn.

Mưa lũ kéo dài tại miền Trung và Tây Nguyên, Thủ tướng chỉ đạo phương án hỗ trợ người dân

Mưa lũ kéo dài tại miền Trung và Tây Nguyên, Thủ tướng chỉ đạo phương án hỗ trợ người dân

05/11/2023 17:54

Thủ tướng yêu cầu Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố có phương án hỗ trợ chỗ ở tạm, lương thực, nhu yếu phẩm cho người dân phải sơ tán do mưa lũ, bảo đảm ổn định đời sống cho người dân.