TT Putin nới lỏng thủ tục nhập tịch cho công dân Đông Ukraine, tân tổng thống Ukraine phản đối dữ dội

Tổng thống Vladimir Putin đã ký sắc lệnh giảm thiểu các thủ tục xin cấp hộ chiếu Nga cho cư dân của các nước cộng hòa Donetsk và Lugansk tự xưng ở Đông Ukraine. Động thái này diễn ra chỉ ba ngày sau khi Ukraine có tổng thống mới.

Theo sắc lệnh mới, những người sống ở khu vực ly khai sẽ nhận được hộ chiếu Nga trong vòng ba tháng sau khi nộp đơn xin cấp.

Tân Tổng thống Volodymyr Zelensky, người vừa giành tới hơn 72 phiếu bầu cuối tuần qua, đã tỏ ra rất tức giận, kêu gọi có thêm các biện pháp trừng phạt quốc tế nhằm vào Nga để đáp trả hành động này.

Cơ quan báo chí của ông Zelensky nói: "Đây là một xác nhận rõ ràng khác để thế giới hiểu Nga là một quốc gia “hung hăng”, đang tiến hành chiến tranh chống lại Ukraine".

Trước đó, Tân tổng thống Ukraine, dự định nhậm chức vào đầu tháng Sáu tới, cho biết ông muốn "làm mới quan hệ" với cư dân ở miền Đông Ukraine, nói rằng "họ cũng là người Ukraine".

Tổng thống sắp mãn nhiệm của Ukraine, ông Petro Poroshenko, cũng đã chỉ trích động thái này của Nga, gọi đây là "sự can thiệp chưa từng có".

Các quan chức Ukraine khác cho biết đó là kế hoạch nhằm gây bất ổn cho Ukraine trong thời kỳ quá độ.

Trong khi đó, Tổng thống Putin nói luật mới "đơn thuần là vì vấn đề nhân đạo". "Chúng tôi không có mong muốn tạo ra vấn đề cho chính quyền mới của Ukraine", ông nhấn mạnh trong cuộc họp với các nghị sĩ ở Saint Petersburg.

Nhà lãnh đạo Nga nói thêm rằng những người sống trong các nước cộng hòa tự xưng "hoàn toàn không có quyền công dân". "Họ không thể di chuyển bình thường, không thể có được những nhu cầu cơ bản nhất của họ", ông cho hay.

Theo một bản sao được công bố trên trang web của Điện Kremlin, sắc lệnh nhằm "bảo vệ quyền lợi" và được hướng dẫn bởi "các quy tắc của luật pháp quốc tế".

Tuy nhiên, Bộ trưởng Ngoại giao Ukraine Pavlo Klimkin gọi quyết định này là "sự tiếp tục xâm lược và can thiệp vào công việc nội bộ của chúng tôi". Ông kêu gọi cư dân ở miền Đông Ukraine không lấy hộ chiếu Nga.

"Nga đã tước đi món quà của bạn và hiện tại đang xâm phạm đến tương lai của bạn", ông viết trên Twitter.

Iryna Gerashchenko, Phó phát ngôn viên của quốc hội Ukraine, cho biết ông Putin "luôn sử dụng những khoảnh khắc và giai đoạn chuyển tiếp để đâm một “con dao” khác vào lưng Ukraine".

Bà nói động thái này là "vi phạm thô bạo" các thỏa thuận hòa bình được ký bởi các nhà lãnh đạo Nga, Ukraine, Pháp và Đức tại Minsk vào năm 2015.

Đại sứ quán Mỹ tại Kiev cũng lên án gọi đó là "sắc lệnh vô lý và gây bất ổn gần đây của Nga" trong một thông điệp trên Twitter ngày 24/4.

Trước động thái trên của Nga, nghị sĩ Ukraine Sergiy Vysotsky cho rằng đây là phép thử đầu tiên với tân tổng thống.

Trong tuyên bố ngày 24/4, tân Tổng thống Zelensky khẳng định một trong những ưu tiên của nhiệm kỳ tổng thống của ông sẽ là tìm giải pháp cho vấn đề “tị nạn nội bộ” của đất nước và mở rộng các cách thức để duy trì mối liên kết với những người sống trong lãnh thổ ly khai.

Ông cam kết "khởi động lại" các cuộc đàm phán hòa bình với phe ly khai, cùng với sự tham gia của Nga và phương Tây.

Ông cho biết sẽ bắt đầu một "cuộc chiến thông tin mạnh mẽ để chấm dứt xung đột".

Người dân sống ở miền đông Ukraine chủ yếu được tiếp cận với các kênh truyền hình Nga.

Trong chiến dịch tranh cử, Zelensky đã chỉ trích một số chính sách chống Moscow của Kiev nhưng nói rằng ông sẽ đưa Ukraine xích lại gần phương Tây. Ông cũng nói sẽ không dùng vũ lực để lấy lại Crimea.

Phản ứng của Nga đối với chiến thắng của Zelensky chưa rõ ràng. Điện Kremlin từ chối chúc mừng, trong khi nhiều người khác nhìn thấy cơ hội để cải thiện mối quan hệ giữa hai nước.