Tiện ích

Kết quả xổ số

Giá vàng

Thời tiết

Phim chiếu rạp

Vé máy bay

Vé tàu

Thứ năm, 17/11/2022, 06:47 AM
  • Click để copy

Thiếu hụt nguồn cung và lỗ hổng trong quản lý nhập khẩu, phân phối xăng dầu

Từ đầu năm đến nay, thị trường xăng dầu trải qua nhiều lần biến động bất thường, đặc biệt là việc khan hiếm nguồn cung xăng dầu từ cuối tháng 9 đến nay. Mặc dù Bộ Công Thương, các bộ ngành liên quan đã tích cực vào cuộc và đưa ra nhiều giải pháp nhưng vẫn chưa giải quyết được dứt điểm tình trạng này.

Từ bất ổn trong nhập khẩu

Trong hơn 10 tháng đầu năm nay, các Nhà máy Lọc dầu (NMLD) trong nước đều đã nỗ lực hết sức, vận hành với công suất tối đa, margin cực đại đến 112%, duy trì tồn kho ở mức thấp, cung ứng ra thị trường vượt kế hoạch và vượt so với cùng kỳ. Tuy nhiên do sản xuất xăng dầu từ các NMLD trong nước chỉ đáp ứng hơn 70% nhu cầu thị trường, khoảng 30% còn lại phụ thuộc vào nhập khẩu, trong tình hình nhập khẩu khó khăn, bất ổn đã gây ra tình trạng thiếu hụt nguồn cung xăng dầu trên thị trường.

Cần điều tiết tốt lượng xăng dầu nhập khẩu - (Ảnh minh họa, nguồn Internet)

Cần điều tiết tốt lượng xăng dầu nhập khẩu - (Ảnh minh họa, nguồn Internet)

Các nhà quản lý, các chuyên gia đều đã chỉ rõ nguyên nhân của tình trạng thiếu hụt nguồn cung xăng dầu trên thị trường xuất phát từ giảm lượng xăng dầu nhập khẩu do nhiều thương nhân đầu mối tư nhân hạn chế nhập hàng. Do đó, để giải quyết bài toán thiếu nguồn cung xăng dầu thì bên cạnh nỗ lực duy trì ổn định, công suất cao của các NMLD trong nước, thì nút thắt chính nằm ở chỗ điều hành nhập khẩu xăng dầu, có giải pháp để tăng lượng hàng nhập khẩu.

Vấn đề này làm chúng ta nhớ lại câu chuyện nhập khẩu xăng dầu ở thời điểm năm 2020 - 2021, khi đại dịch Covid -19 hoành hành trên khắp thế giới khiến nhu cầu tiêu thụ xăng đầu sụt giảm nghiêm trọng, cung vượt cầu, các công ty năng lượng hết chỗ chứa dầu, các nhà máy lọc dầu tồn kho lên cao, đứng trước nguy cơ tank top (vượt giới hạn tồn trữ), kéo giá dầu thô có thời điểm xuống âm 37 USD/thùng. Trong bối cảnh cấp bách đó, các nhà máy lọc dầu trong nước đã đề xuất với cơ quan quản lý, đề nghị các thương nhân đầu mối ưu tiên mua xăng dầu trong nước, hạn chế nhập khẩu, để giảm tồn kho, hỗ trợ sản xuất trong nước. Tuy nhiên, với lý do cần theo cơ chế thị trường, nơi nào rẻ hơn thì doanh nghiệp mua hàng để tối ưu hóa hiệu quả kinh doanh, việc nhập khẩu xăng dầu của nước ta lúc đó lại tăng, tạo thêm sức ép cho sản xuất trong nước, có nguy cơ ảnh hưởng đến an ninh năng lượng quốc gia. Cũng rất may là nhu cầu tiêu thụ dần được cải thiện sau khi đại dịch Covid -19 được kiểm soát tốt hơn và các NMLD trong nước tránh được tank top.

Tuy nhiên, điều này cũng cho thấy rằng, việc không điều phối tốt lượng xăng dầu nhập khẩu có nguy cơ ảnh hưởng đến an ninh năng lượng quốc gia. Vì nếu các NMLD trong nước rơi vào tình trạng tank top, phải ngừng hoạt động, kéo theo ảnh hưởng đến an toàn cho các mỏ dầu của nước ta, lúc đó phải ngừng khai thác, đóng cửa các giếng khoan dầu thì thiệt hại lớn hơn rất nhiều so với lợi là nhập khẩu được rẻ hơn chút ít so với mua xăng dầu trong nước. Đó là chưa kể, các nhà máy lọc dầu trong nước có vai trò rất quan trọng trong việc ổn định thị trường, đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia. Vì nếu ta chỉ đi nhập khẩu thì khi thị trường thế giới biến động hoặc vì một lý do nào đó mà mà các quốc gia xuất khẩu tạo sức ép nguồn cung, tăng giá đột biến, thì áp lực sẽ càng lớn hơn đối với thị trường xăng dầu trong nước.

Hiện nay, thì vấn đề lại ngược lại, trong 10 tháng đầu năm nay, nguồn hàng nhập khẩu không dồi dào, phí nhập khẩu cao, cũng với lý do theo cơ chế thị trường, nhập khẩu về bán lỗ thì nhập làm gì, nhiều thương nhân đầu mối lại quay ra không nhập khẩu, dẫn đến nguồn cung trong nước bị thiếu hụt. Số liệu công bố của Bộ Tài chính cho thấy lượng nhập khẩu xăng dầu quý 3/2022 giảm 30 - 40% tùy loại so với quý trước đã minh chứng điều đó.

Áp lực nguồn cung tiếp tục căng thẳng trên thị trường xăng dầu

Áp lực nguồn cung tiếp tục căng thẳng trên thị trường xăng dầu

Hai sự việc này cho thấy, rất cần thiết phải quản lý được vấn đề nhập khẩu xăng dầu, để chủ động nguồn cung cho thị trường, điều tiết thị trường trong nước và đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia.

… Đến lỗ hổng trong quản lý hệ thống phân phối

Ngoài vấn đề nhập khẩu, thì hệ thống phân phối cũng có vấn đề đã tồn tại từ rất lâu. Đó là quy định thương nhân phân phối được mua xăng dầu từ nhiều thương nhân đầu mối. Điều này dẫn đến nhiều cửa hàng phân phối xăng dầu không có nguồn hàng ổn định, không thể nhập được hàng khi thị trường biến động, nguồn cung khan hiếm.

Với vấn đề này, trong một cuộc trao đổi với PetroTimes trước đây ông Cao Hoài Dương, Chủ tịch HĐQT PVOIL cho biết, trên thực tế nhiều đại lý thường chỉ mua 50 – 70% của đầu mối mà mình đứng tên thương hiệu, phần còn lại họ linh hoạt để xem nơi nào có giá tốt hơn sẽ nhập hàng. Khi nguồn cung khan hiếm, mặc dù các đầu mối đã cung cấp đủ hàng theo hợp đồng cho các đại lý nhưng họ vẫn không đủ hàng để bán, vì lượng hàng mà bình thường đại lý nhập trôi nổi giờ không thể mua được từ bên ngoài như trước đây. Khi không mua được hàng từ bên ngoài họ lại quay sang đề nghị đầu mối mà họ đứng tên phải tăng lượng bán nhiều hơn bình thường để bù đắp lượng thiếu hụt đó thì các đầu mối không thể đáp ứng được nhu cầu tăng đột biến này vì việc nhập hàng của đầu mối đều đã có kế hoạch, theo nhu cầu của các cửa hàng, đại lý đăng ký với đầu mối.

Chưa kể, các thương nhân phân phối tư nhân, thì tỷ lệ nhập từ các nguồn hàng không ổn định, trôi nổi có thể sẽ còn cao hơn, dẫn đến nhiều CHXD thiếu hàng để bán, phải tạm ngưng bán, đóng cửa cửa hàng, chưa kể khó kiểm soát được chất lượng xăng dầu. Mà thực tế phần lớn đều là các CHXD tư nhân. Do đó, dù khi nhà nước đã có giải pháp trong điều hành giá thì nhiều CHXD vẫn không có hàng để bán. Lượng khách hàng lại đổ về các CHXD của nhà nước, dẫn đến dồn ứ, khó khăn cho người mua hàng.

Từ thực tế trên cho thấy, cần thiết phải có biện pháp để có thể điều tiết tốt lượng xăng dầu nhập khẩu; đồng thời cần phải quy định đại lý của đầu mối nào thì chỉ được phép mua hàng từ đầu mối đó, có kế hoạch để đảm bảo nguồn hàng ổn định để các thương nhân dầu mối có thể chủ động trong đảm bảo nguồn cung cho các đại lý; tránh kiểu làm ăn chụp giật, gây khó khăn cho công tác quản lý, nhất là với mặt hàng đặc biệt như xăng dầu, có tác động lớn đến đời sống, kinh tế - xã hội của đất nước và vấn đề an ninh năng lượng quốc gia.

Giá bán lẻ xăng dầu trong nước tại kỳ điều chỉnh tới dự báo sẽ giảm sâu

Giá bán lẻ xăng dầu trong nước tại kỳ điều chỉnh tới dự báo sẽ giảm sâu

29/11/2022 06:27

Nhiều doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu dự báo, giá bán lẻ mặt hàng này tại kỳ điều hành sắp tới có thể giảm sâu nhờ giá dầu thô thế giới gần đây liên tục lao dốc.

Nút thắt lớn nhất của thị trường trái phiếu là dòng vốn thanh khoản của doanh nghiệp

Nút thắt lớn nhất của thị trường trái phiếu là dòng vốn thanh khoản của doanh nghiệp

28/11/2022 06:22

Theo ông Nguyễn Vũ Long, Tổng giám đốc của VNDIRECT, nút thắt lớn nhất hiện nay đối với thị trường trái phiếu là dòng vốn thanh khoản của doanh nghiệp.

Công bố thông tin sai lệch hàng trăm tỷ đồng, Ngân hàng Thương mại cổ phần Bản Việt BVB bị xử phạt

Công bố thông tin sai lệch hàng trăm tỷ đồng, Ngân hàng Thương mại cổ phần Bản Việt BVB bị xử phạt

28/11/2022 06:19

Ngân hàng Thương mại cổ phần Bản Việt (mã chứng khoán BVB) bị xử phạt 150 triệu đồng do công bố thông tin sai lệch về việc bổ sung vốn.

Tăng trưởng logistics hàng không nhờ các hiệp định thương mại

Tăng trưởng logistics hàng không nhờ các hiệp định thương mại

27/11/2022 07:04

Thị trường logistics vận chuyển hàng hóa qua đường hàng không ở Việt Nam khá lớn, nhưng thị phần của doanh nghiệp Việt Nam còn quá ít, khiến chi phí cao. Sản lượng hàng hoá vận chuyển tăng 2,5 lần trong 10 năm qua, dự kiến đạt 4,1 triệu tấn vào năm 2030.

Căn hộ sơ cấp tại nội đô Hà Nội khách mua ở thực săn lùng

Căn hộ sơ cấp tại nội đô Hà Nội khách mua ở thực săn lùng

26/11/2022 19:14

Thị trường khan hiếm nguồn cung mới trong khi nhu cầu sống ở trung tâm vẫn rất lớn đã giúp căn hộ tại khu vực nội đô duy trì sức nóng, hấp dẫn người mua tìm kiếm dự án có phương án thanh toán hấp dẫn.

Ngân hàng Nhà nước tiếp tục giảm tỷ giá bán USD

Ngân hàng Nhà nước tiếp tục giảm tỷ giá bán USD

25/11/2022 19:13

Đây là lần thứ ba liên tiếp Ngân hàng Nhà nước giảm tỷ giá giao dịch chỉ trong một tháng, sau khi đã tăng 6 lần kể từ đầu năm.

Căn hộ sơ cấp tại nội đô: Điểm sáng hấp dẫn người mua

Căn hộ sơ cấp tại nội đô: Điểm sáng hấp dẫn người mua

24/11/2022 21:01

Thị trường khan hiếm nguồn cung mới trong khi nhu cầu sống ở trung tâm vẫn rất lớn đã giúp căn hộ tại khu vực nội đô duy trì sức nóng, hấp dẫn người mua tìm kiếm dự án có phương án thanh toán hấp dẫn.

Bất động sản cho thuê 'lên ngôi'- giá thuê chung cư tăng mạnh

Bất động sản cho thuê 'lên ngôi'- giá thuê chung cư tăng mạnh

24/11/2022 14:29

Theo chuyên gia nhận định, thời gian vừa qua mặt bằng giá bán quá cao, nhà đầu tư chuyển sang quan tâm mảng cho thuê nhiều hơn. Cùng với đó, nhu cầu đi thuê chung cư đang gia tăng, rất có thể đây sẽ là một kênh sinh lời không quá cao nhưng giữ vốn an toàn

Hai kịch bản phân giao tổng nguồn xăng dầu tối thiểu năm 2023

Hai kịch bản phân giao tổng nguồn xăng dầu tối thiểu năm 2023

24/11/2022 06:10

Trước nhu cầu thực tế của nền kinh tế, Bộ Công Thương đã đưa ra 2 kịch bản dự kiến về phân giao tổng nguồn xăng dầu tối thiểu năm 2023, tương ứng tăng 10% và 15% so với năm 2022.